Мацьвея 13 разьдзел

 

 

У той дзень Іісус, вы́йшаўшы з дома, сеў каля мора.

 

U toj dzień Jezus, wyjšaŭšy z domu, siadzieŭ kala mora.[1]

І сабра́лася да Яго мноства людзей, так што Ён увайшоў у лодку і сеў; а ўвесь люд стаяў на беразе.

 

I źjawilisia da jaho wialikija hramady, tak što jon, uwajšoŭšy ŭ łodku, sieŭ, a ŭsia hramada stajała na bierazie.

І гаварыў ім шмат прытчамі, ка́жучы: вось, вы́йшаў се́йбіт сеяць.

 

I hawaryŭ im mnoha ŭ prypowieściach, kažučy: Woś wyjšaŭ, što sieje, siejać.[2]

І калі сеяў ён, адно ўпала пры дарозе, і наляцелі птушкі і падзяўблí яго.

 

I kali jon siejaŭ, adny ŭpali pry darozie, i nalacieli ptuški niabiesnyja i padziaŭbli ich.

А іншае ўпала на ме́сцы камянíстыя, дзе няшмат было́ зямлі, і неўзаба́ве ўзышло́, бо зямля была́ неглыбокая.

 

A inšyja ŭpali na miesca kamianistaje, dzie nia mieli mnoha ziamli; i zaraz uzyšli, bo ziamla była niehłybokaj.

А калі ўзышло́ сонца, завя́ла, і, паколькі не ме́ла карэння, засохла.

 

Kali-ž uzyjšło sonca, jany pawiali i, tamu što nia mieli korania, pasochli.

А іншае ўпала ў це́рні, і выраслі це́рні і заглушы́лі яго.

 

A inšyja ŭpali ŭ cierni, i ŭzraśli cierni i zahłušyli ich.

А іншае ўпала на добрую зямлю і дало́ плод: адно ў сто крат, другое ў шэсцьдзеся́т, а іншае ў трыццаць.

 

Inšyja-ž upali na dobruju ziamlu i dali płod: adno soty, druhoje šeśćdziesiaty, inšaje tryccaty.[3]

Хто ма́е вушы, каб чуць, няхай чуе!

 

Chto maje wušy, kab słuchać, niachaj słuchaje.[4]

І, прыступíўшы, вучні сказалі Яму: чаму Ты прытчамі гаворыш ім?

 

I prystupiŭšysia, wučni skazali jamu: Čamu haworyš im u prypowieściach?

Ён сказаў ім у адказ: таму, што вам да́дзена ведаць тайны Царства Нябеснага, а ім не да́дзена;

 

Jon, adkazaŭšy skazaŭ im: Zatym, što wa dadziena paznać tajnicy karaleŭstwa niabiesnaha, a im nia dadziena.

Бо хто ма́е, таму да́дзена будзе і памножыцца; а хто не ма́е, у таго ады́мецца і тое, што ма́е.

 

Bo chto maje, tamu budzie dadziena i budzie mieć dastatak, a chto maje, u taho budzie adniata i toje, što maje.[5]

Дзе́ля таго прытчамі гавару ім, што яны ба́чачы не бачаць, і чу́ючы не чуюць, і не разумеюць.

 

Dziela taho hawaru im u prypowieściach, što hledziačy nia bačać i słuchajučy nia čujuć i nie razumiejuć.[6]

І збыва́ецца над імі прароцтва Іса́іі, якое кажа: «слы́хам пачуеце, і не зразуме́еце; і вачыма глядзець будзеце, і не ўбачыце.

 

I spaŭniajecca na ich praroctwa Izaija (6, 9-10), katory kaža: "Słucham budziecie słuchać i nie zrazumiejecie, i zrokam budziecie hladzieć i nia ŭbačycie.

Бо агрубе́ла сэ́рца ў людзей гэтых, і вуша́мі цяжка чуюць, і вочы свае заплю́шчылі, каб не ўбачыць вачы́ма, і вуша́мі не пачуць, і сэ́рцам не зразумець, і не звярну́цца, каб Я ацаліў іх».

 

Bo ahrubieła serca hetaha narodu i wušami trudna čuli i zapluščyli wočy swaje, kab časam nia ŭbačyć wačyma, i nie pačuć wušyma, i nie zrazumieć sercam, i nie nawiarnucca, i kab ja nie azdarawiŭ ich".[7]

А вашы вочы блажэ́нныя, таму што бачаць, і ву́шы вашы, таму што чуюць.

 

Wašyja-ž bahasłaŭleny wočy, bo bačać i wušy wašyja, bo čujuć.

Бо праўду кажу вам, што многія прарокі і праведнікі жада́лі бачыць тое, што вы бачыце, і не бачылі, і чуць тое, што вы чу́еце, і не чулі.

 

Bo sapraŭdy kažu wam, što mnohija praroki i sprawiadliŭcy žadali bačyć, što wy bačycie i nia bačyli, i čuć, što wy čujecie i nia čuli.

Вы ж паслухайце сэнс прытчы пра се́йбіта.

 

Dyk wy pasłuchajcie prypowieści pra siajbita.

Да кожнага, хто слухае слова пра Царства і не разумее, прыходзіць ліхí і кра́дзе пасе́янае ў сэрцы яго; вось каго азначае пасе́янае пры дарозе.

 

Da ŭsiakaha, chto słuchaje słowa karaleŭstwa i nie razumieje, prychodzić Zły i wyrywaje, što pasiejana ŭ jahonym sercy: heta toj, katory pasiejany pry darozie.[8]

А пасе́янае на камянíстых месцах азначае таго, хто чуе слова і адразу з радасцю прыма́е яго;

 

A chto pasiejeny na miescy kamianistym, heta toj, katory słuchaje słowa i zaraz-ža z radaściaj pryjmaje jaho,

але не ма́е кораня ў сабе і нетрыва́лы: калі настане ўціск альбо гане́нне за слова, ён адразу спакуша́ецца.

 

ale jon nia maje korania ŭ sabie, ale jość časowy, kali-ž nastanie ŭcisk i praśled dziela słowa, zaraz horšycca.[9]

А пасе́янае ў це́рнях азначае таго, хто чуе слова, але клопат веку гэтага і зма́нлівасць багацця заглуша́юць сло́ва, і яно становіцца бясплодным.

 

A chto pasiejeny ŭ cierni, heta toj, katory słuchaje słowa, ale kłapoty hetaha świetu i mana bahaćciaŭ zahłušaje słowa i jano zastajecca biaz płodu.

А пасе́янае на добрай зямлі азначае таго, хто чуе слова і разумее; ён і плод прыно́сіць і дае́ адзін сто, другі шэсцьдзеся́т, а іншы трыццаць.

 

A chto pasiejeny na dobraj ziamli, heta toj, katory słuchaje słowa i razumieje i prynosić płod — i daje adno soty, a druhoje šeść dziesiaty, a inšaje tryccaty.[10]

Другую прытчу прапанаваў Ён ім, ка́жучы: Царства Нябеснае падобна да чалавека, які пасеяў добрае насе́нне на по́лі сваім.

 

Druhuju prypowieść padaŭ im, kažučy: karaleŭstwa niabiesnaje stałasia padobnym da čaławieka, katory pasiejaŭ dobraje nasieńnie na swaim poli.

Калі ж людзі спалі, прыйшоў вораг яго і пасеяў пустазелле сярод пшаніцы, і пайшоў.

 

Kali-ž ludzi spali, pryjšoŭ worah jahony, nasiejaŭ kukalu miž pšanicaŭ i pajšoŭ.[11]

Калі ўзышла́ збажына́ і завязала плод, тады з’явілася і пустазе́лле.

 

Kali-ž uzrasło zboža i pryniasło płod, tady pakazaŭsia i kukol.

Прыйшлі рабы́ гаспадара́ дома і сказалі яму: гаспадар! хіба́ не добрае насе́нне пасеяў ты на по́лі сваім? адкуль жа на ім пустазе́лле?

 

Pryjšoŭšy-ž słuhi haspadara skazali jamu: Panie, ci-ž ty nia dobraje nasieńnie pasiejaŭ na swaim poli? Adkul-ža ŭziaŭsia kukol?

Ён сказаў ім: варожы чалавек гэта зрабіў. а рабы́ сказалі яму: дык хочаш, мы пойдзем, вы́палем яго?

 

A jon skazaŭ im: Warožy čaławiek heta zrabiŭ. Słuhi-ž skazali jamu: Chočaš, pojdziem i źbiarom jaho.

Але ён сказаў: не, каб, выпо́лваючы пустазе́лле, вы не павырыва́лі разам з ім і пшаніцы.

 

Ale jon skazaŭ: Nie, kab časam źbirajučy kukol, wy nia wyrwali razam z im i pšanicy.

Пакіньце расці разам тое і другое да жніва́; а ў час жніва́ я скажу жняца́м: вы́берыце перш пустазе́лле і звяжы́це яго ў снапы́, каб спалíць яго; а пшаніцу збяры́це ў жы́тніцу маю́.

 

Pakińcie raści aboje až da žniwa, a ŭ časie žniwa skažu žankom: Źbiarecie pierš kukol i źwiažecie jaho ŭ snapki, kab spalić, a pšanicu źbiarecie ŭ humno majo.[12]

Іншую прытчу прапанаваў Ён ім, ка́жучы: падобна Царства Нябеснае да зярня́ці гарчы́чнага, якое чалавек узяў і пасеяў на по́лі сваім;

 

Inšuju prypowieść padaŭ im, kažučy: karaleŭstwa niabiesnaje jość padobnaje da karaleŭstwa ziarniaci, jakoje čaławiek uziaŭšy pasiaŭ na swaim poli.

яно, хоць і меншае за ўсякае насе́нне, але, калі вы́расце, бывае бо́льшым за ўсякую траву і робіцца дрэвам, так што прылята́юць птушкі нябесныя і се́ляцца ў го́ллі яго.

 

Jano, praŭda, najmienšaje z usiaho nasieńnia, ale kali ŭzraście, bywaje bolšym za ŭsie harodniny i robicca dzierawam, tak što ptuški niabiesnyja prylatajuć i žywuć u halinach jaho.[13]

Іншую прытчу сказаў Ён ім: падобна Царства Нябеснае да заква́скі, якую жанчына, узяўшы, пакла́ла ў тры меры мукі, пакуль не ўкісла ўсё.

 

Inšuju prypowieść skazaŭ im: karaleŭstwa niabiesnaje jość padobnaje da kwasu, jaki žančyna ŭziaŭšy pałažyła ŭ try mierki muki, pakul usio nia ŭkisła.[14]

Гэта ўсё сказаў Іісус прытчамі народу, і без прытчы нічога не гаварыў ім,

 

Usio hetaje hawaryŭ Jezus da hramadaŭ u prypowieściach, i biaz prypowieściaŭ nie hawaryŭ da ich,

каб збыло́ся ска́занае праз прарока, які кажа: «адкры́ю ў прытчах вусны Мае́; вы́кажу скры́тае ад стварэ́ння свету».

 

kab spoŭniłasia, što było skazana praz praroka, jaki kaža: "Adčyniu ŭ prypowieściach wusny maje, wykažu skrytaje ad stwareńnia świetu" (Ps. 77, 2).

Тады Іісус, адпусцíўшы народ, увайшоў у дом. і прыступілі да Яго вучні Яго, ка́жучы: растлума́ч нам прытчу пра пустазе́лле на полі.

 

Tady, adprawiŭšy hramady, uwajšoŭ u dom. I prystupili da jaho wučni jahony, kažučy: Rastłumač nam prypowieść ab kukalu na poli.

Ён жа сказаў ім у адказ: Се́йбіт добрага насе́ння ёсць Сын Чалавечы;

 

Jon adkazwajučy skazaŭ im: Toj, chto sieje

поле ёсць свет; добрае насе́нне гэта — сыны́ Царства, а пустазе́лле — сыны́ ліхога;

 

dobraje nasieńnie — heta syny karaleŭstwa, a kukol — heta syny niahodnyja.

вораг, які пасеяў яго, ёсць дыявал; жніво́ ёсць сканчэ́нне веку, а жняцы́ — Ангелы.

 

A worah, što pasiejaŭ jaho, jość djabał, a žniwo — heta skančeńnie świetu, a žanca — heta anioły.

І вось, як збіраюць пустазе́лле і агнём па́ляць, гэтакса́ма будзе пры сканчэ́нні веку гэтага.

 

Dyk jak źbirajuć kukol i palać ahniom, tak budzie pry skančeńni świetu.

Пашле Сын Чалавечы Ангелаў Сваіх, і збяруць з Царства Яго ўсе спаку́сы і тых, што чы́няць беззаконне,

 

Pašle Syn čaławiečy swaich aniołaŭ i źbiaruć z kraleŭstwa jahonaha ŭsie zharšeńni i tych, što robiać niahodnaść,

і ўкíнуць іх у печ вогненную; там будзе плач і скры́гат зубоў.

 

i ŭkinuć ich u pieč ahniu, tam budzie płač i skryhot zuboŭ.

Тады пра́веднікі заззя́юць, як сонца, у Царстве Айца іх. Хто ма́е вушы, каб чуць, няхай чуе!

 

Tady sprawiadliwyja zajaśniejuć, jak sonca, u karaleŭstwie Ajca ich. Chto maje wušy, kab słuchać, niachaj słuchaje.

Яшчэ падобна Царства Нябеснае да схава́нага на полі скарбу, знайшоўшы які, чалавек утаíў яго, і ў радасці ад гэтага ідзе і прадае́ ўсё, што ма́е, і купля́е поле тое.

 

Padobnaje karaleŭstwa niabiesnaje da skarbu, schawanaha ŭ poli. Čaławiek, jaki jaho znojdzie, prykrywaje i z radaści ad hetaha idzie i pradaje jaho ŭsio, što maje i kuplaje henaje pole.[15]

Яшчэ падобна Царства Нябеснае да купца, які шукае прыгожых жамчу́жын,

 

Jašče padobnaje karaleŭstwa niabiesnaje da čaławieka kupca, jaki šukaje dobrych perłaŭ.

і, знайшоўшы адну шматкашто́ўную жамчу́жыну, пайшоў і прадаў усё, што меў, і купіў яе.

 

Znajšoŭšy-ž adnu darahuju perłu, pajšoŭ i pradaŭ usio, što mieŭ i kupiŭ jaje.

Яшчэ падобна Царства Нябеснае да не́вада, які быў закíнуты ў мора і набраў усяго ўсялякага,

 

Jašče padobnaje karaleŭstwa niabiesnaje da niewada, zakinienaha ŭ mora i zaharnuŭšaha ŭsiakaha rodu rybu;

і калі ён напоўніўся, яго вы́цягнулі на бераг і, сеўшы, добрае скла́лі ў по́суд, а дрэннае выкінулі прэч.

 

kali jon byŭ poŭny, wyciahnuli jaho, i pasieŭšy na bierazie, wybrali dobruju ŭ pasudzinu, a drennuju wykinuli won.

Так будзе пры сканчэнні веку: вы́йдуць Ангелы і аддзе́ляць ліхíх з асяро́ддзя пра́ведных,

 

Tak budzie pry skančeńni świetu: wyjduć anioły i wydzialać błahich spasiarod sprawiadliwych

і ўкінуць іх у печ вогненную: там будзе плач і скры́гат зубоў.

 

i ŭkinuć ich u pieč ahniu; tam budzie płač i skryhot zuboŭ.[16]

Кажа ім Іісус: ці зразумелі вы гэта ўсё? Яны кажуць Яму: так, Госпадзі!

 

Ci wy zrazumieli ŭsio heta? Kažuć jamu: Tak.

А Ён сказаў ім: таму ўсякі кніжнік, наву́чаны Царству Нябеснаму, падобны да гаспадара́ дома, які выносіць са ска́рбніцы сваёй новае і старо́е.

 

Dziela taho kožny knižnik, nawučany ab karaleŭstwie niabiesnym, jość padobny da čaławieka haspadara, katory dastaje z swaje skarbnicy nowaje i staroje.[17]

І ста́лася, калі скончыў Іісус прытчы гэтыя, Ён пайшоў адтуль.

 

I stałasia, kali Jezus skončyŭ hetyja prypowieści, pajšoŭ adtul.

І прыйшоўшы на бацькаўшчыну Сваю, вучыў іх у сінагозе іхняй, так што яны здзіўляліся і казалі: адкуль у Яго гэтая мудрасць і сілы?

 

I pryjšoŭšy ŭ swaju baćkaŭščynu, wučyŭ ich u inšych bažnicach, tak što dziwilisia i kazali: Adkul u jaho hetaja mudraść i cudy?[18]

Ці не цесляро́ў Ён Сын? Ці не Яго Маці завуць Марыя, і браты Яго — Іа́каў, і Іасíй, і Сíман, і Іуда?

 

Ci-ž jon nia syn cieślara? Ci-ž matka jahona nie zawiecca Maryja i braty jaho: Jakub i Jazep i Symon i Juda?

І сёстры Яго ці не ўсе сярод нас? Адкуль жа ў Яго ўсё гэта?

 

I siostry jahonyja ci-ž nia ŭsie ŭ nas? Dyk adkul u jaho ŭsio heta?[19]

І сумнява́ліся ў Ім. Іісус жа сказаў ім: не бывае прарока без пашаны, хіба́ толькі на бацькаўшчыне сваёй і ў доме сваім.

 

I horšylisia z jaho. A Jezus skazaŭ im: prarok nia bywaje biez pašany, aprača ŭ baćkaŭščynie swajej i ŭ domie swaim.

І не ўчынíў там многіх цудаў з-за няве́р’я іх.

 

I nia ŭčyniŭ tam mnoha cudaŭ dziela ichnaj niawiery.