Выслоўяў Саламонавых 18 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Чарняўскага 2017

 
 

Сваволі шукае прымхлівы, паўстае супроць усяго разумнага.
 
Зручных выпадкаў шукае той, хто жадае пазбавіцца сябра; раздражняе яго ўсякая парада.

Неразумны ня любіць думаць, а толькі паказаць бы свой розум.
 
Бязглузды не адчувае асалоду ад разважлівасці — а толькі ад паказу ўласнага розуму.

З прыходам бязбожнага прыходзіць і пагарда, а з вартым пагарды — ганьба.
 
Калі прыйдзе бязбожнік — прыйдзе і пагарда, а з ганьбай — знявага.

Слова з вуснаў чалавечых — глыбокія воды; крыніца мудрасьці — бруісты паток.
 
Словы з вуснаў чалавека — глыбокая вада, а крыніца мудрасці — багатая плынь.

Нядобра быць ласкавым зь бязбожным, каб абвергнуць праведнага ў судзе.
 
Нядобра прымаць чалавека бязбожнага, каб пахіснуць справядлівага ў законнасці яго.

Вусны бязглуздага цягнуць у незлагадзь, а словы яго выклікаюць бойку.
 
Вусны бязглуздага змешваюцца са сваркамі, а рот яго выклікае пабоі.

Язык бязглуздага — пагібель яму, а вусны яго — сетка на душу ягоную.
 
Рот бязглуздага — яго пагібель, а вусны яго — пастка для душы яго.

Словы нагаворшчыка — як прысмакі, і яны гладка ўваходзяць у нутро чалавека.
 
Словы плеткара — быццам салодкія, і самі даходзяць да глыбіні чэрава.

Нядбалы ў працы сваёй — брат марнатраўцы.
 
Той, хто ў працы сваёй млявы і нядбайны, той — брат знішчыцеля.

Імя Госпада — моцная вежа: убягае ў яе праведнік, і ў бясьпецы.
 
Наймацнейшая цытадэль — імя Госпада; да яе спяшаецца справядлівы, і там ён узвысіцца.

Маёмасьць багатага — як моцны горад ягоны, і высокім мурам здаецца яму.
 
Маёмасць багатага — трывалы горад яго, яна — быццам мур высокі ў думцы яго.

Перад падзеньнем узносіцца сэрца чалавека, а сьціпласьць ідзе наперадзе славы.
 
Перад знішчэннем узвышаецца сэрца чалавечае, і перад услаўленнем — уціхамірваецца.

Хто дае адказ, ня выслухаўшы, той неразумны і брыдка яму.
 
Хто спярша гаворыць, а потым слухае, — таму бязглуздасць і ганьба.

Дух чалавека пераносіць яго немачы; а прыгнечаны дух — хто можа ўмацаваць яго.
 
Дух чалавечы пераносіць немач сваю, але хто зможа падтрымаць зруйнаваны дух?

Сэрца разумнага набывае веды, і вуха мудрых шукае ведаў.
 
Сэрца разважлівае будзе валодаць ведамі, і вуха мудрых шукае ведаў.

Дарунак дае чалавеку прастору і да вяльможаў давядзе яго.
 
Дар чалавека пашырае дарогу яго і да кіраўнікоў даводзіць яго.

Першы ў цяжбіне сваёй мае рацыю, але прыходзіць супернік ягоны і паняверыць яе.
 
Хто першы гаворыць у спрэчцы — лічыцца справядлівым, а прыходзіць сябар яго і выкрые яго.

Жэрабя спыняе спрэчкі і вырашае паміж моцнымі.
 
Жэрабя спыняе спрэчкі і таксама вырашае паміж магутнымі.

Азлоблены брат няпрыступнейшы за моцны горад, і свары падобныя на замкі замка.
 
Брат, якога абражаюць, мацнейшы за моцны горад, а сваркі — як крэпасці гарадоў.

Ад плоду вуснаў чалавека напаўняецца чэрава ягонае; вытворамі вуснаў сваіх ён насычаецца.
 
З плода вуснаў чалавека насыціцца чэрава яго, а спараджэнні ўласных вуснаў уволю накормяць яго.

Сьмерць і жыцьцё — ва ўладзе языка, і хто любіць яго, скаштуе ад плоду яго.
 
Смерць і жыццё ў руцэ языка; хто яго любіць — будзе есці плады яго.

Хто знайшоў жонку, той знайшоў дабро і атрымаў мілату ад Госпада.
 
Хто знайшоў добрую жонку — знайшоў дабро і атрымаў ласку ад Госпада.

З мальбою гаворыць убогі, а багаты адказвае груба.
 
Калі бедны гаворыць з маленнямі, то багаты будзе гаварыць жорстка.

Хто хоча мець сяброў, той і сам павінен быць прыязны; і бывае сябар больш прыязны за брата.
 
Чалавек можа быць паранены сябрамі, але ёсць сябар, які бліжэй за брата.