Выслоўяў Саламонавых 25 разьдзел
Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Чарняўскага 2017
І гэта выслоўі Саламона, сабраныя мужамі Эзэкіі, цара Юдэйскага.
Гэта таксама прыслоўі Саламона, якія перапісалі людзі Эзэкіі — цара Юдэі.
Слава Божая — пакрываць таямніцаю справу, а славай цароў — дасьледаваць справу.
Слава Божая — таіць слова, а слава цароў — даследаваць размову.
Як неба ў вышыні і зямля ў глыбіні, так сэрца цароў — недасьледвальнае.
Як неба ў вышыні і зямля ў глыбіні — так сэрца цароў невызнана.
Аддзялі дамешку ад срэбра, і выйдзе ў срэбніка посуд:
Аддзялі шлакі ад срэбра, і выйдзе ў срэбраніка посуд.
адвядзі няправеднага ад цара, і трон ягоны ўмацуецца праўдай.
Выведзі ад вачэй цара бязбожніка — і справядлівасць умацуе пасад яго.
Ганарліва не выстаўляйся перад абліччам цара і на месца вялікіх не станавіся;
Не паказвайся фанабэрыстым перад царом і не стой на месцы вялікіх.
бо лепей хай скажуць табе: «узыдзі сюды вышэй», чым калі прынізяць цябе перад знакамітым, якога ўбачылі вочы твае.
Лепш, калі табе скажуць: «Узніміся сюды», чым каб зняважылі цябе перад кіраўніком.
Ня ўступай пасьпешліва ў цяжбіну: бо што будзеш рабіць у канцы, калі супернік твой сарамаціць цябе?
Што вочы твае бачылі, не адкрывай гэта хутка ў судзе, бо што зробіш потым, калі абняславіць цябе сябар твой?
Вядзі цяжбіну зь блізкім тваім, але таямніцы ягонае не адкрывай,
Справу сваю вырашай з сябрам тваім і не выяўляй сакрэт чужога чалавека,
каб не папракнуў цябе той, хто чуў гэта, бо тады ганьба твая ад цябе не адстане.
каб ён часам не пакпіў з цябе, калі пачуе, і ганьба твая не зможа быць адклікана.
Залатыя яблыкі ў срэбным празрыстым посудзе — слова, сказанае прыстойна.
Залатыя яблыкі на срэбраным посудзе — слова, сказанае ў свой час.
Залатая завушніца і аздоба з чыстага золата — гэта мудры абскаржнік для ўважлівага вуха.
Залаты пярсцёнак з лепшага золата — мудры, які гаворыць на вуха таму, хто слухае.
Што прахалода ад сьнегу ў жніва, тое верны пасол таму, хто яго пасылае: ён прыносіць душы гаспадара свайго радасьць.
Як холад снегу ў дзень жніва, так пасланец верны таму, хто паслаў яго; ён ацверажае яго душу.
Што хмары і вятры без дажджу, тое чалавек, які абяцае гасьцінцы і іх не дае.
Хмары і вецер без дажджу — гэтак вядомы чалавек фанабэрысты і які не выконвае абяцанняў.
Цярплівасьць схіляе да літасьці вяльможу, і мяккі язык ломіць костку.
Цярплівасць кіраўніка зробіць падатлівым, а мяккі язык зломіць косці.
Знайшоў ты мёд? еж, колькі трэба табе, каб не аб’есьціся ім і ня выбляваць яго.
Ты знайшоў мёд? З’еш, колькі табе трэба, каб часам, наеўшыся, не вырыгнуць яго.
Не ўчашчай у дом сябра твайго, каб ты не абрыд яму, каб ён не зьненавідзеў цябе.
Утрымай нагу тваю ад дому блізкага твайго, каб, усім задаволены, ён не ўзненавідзеў цябе.
Што молат і меч і вострая страла, тое чалавек, які сьведчыць ілжыва супроць блізкага свайго.
Молат, і меч, і вострая страла — гэта чалавек, які гаворыць ілжывае сведчанне супраць блізкага свайго.
Што гнілы зуб і паралізаваная нага, тое надзея на ненадзейнага чалавека ў нягодзе.
Гнілы зуб і хісткая нага — гэта той, хто ў дзень бяды спадзяецца на ненадзейнага.
Як той, хто здымае зь сябе вопратку ў халодны дзень, і як воцат на рану, так і той, хто сьпявае песьні тужліваму сэрцу.
Як плашч здымаць у халодны дзень, як выліваць воцат у соду — так спяваць песні сумнаму сэрцу.
Калі вораг твой галодны, накармі яго хлебам; і калі ён сьмягне, напаі яго вадою:
Калі непрыяцель твой галодны, накармі яго; калі смагне — напаі яго:
бо, робячы гэта, ты зьбіраеш распаленае вугольле на галаву ягоную, і Гасподзь аддзячыць табе.
бо вуголле пякучае збярэш ты на галаву яго, а Госпад адплаціць табе.
Паўночны вецер нясе дождж, а патаемная гаворка — незадаволеныя твары.
Паўночны вецер спараджае дажджы, а язык, што паклёпнічае, — сумны твар.
Лепей жыць у куце на даху, чым са сварліваю жонкаю ў прасторным доме.
Лепш сядзець у кутку на гарышчы, чым з жонкай сварлівай у агульным доме.
Што халодная вада натомленай смагай душы, тое добрая вестка з далёкай краіны.
Як халодная вада для душы, што смагне, так добры вястун — з далёкай краіны.
Што ўскаламучаная крыніца і парушаная крыніца, тое праведнік, які падае перад бязбожнікам.
Крыніца, патурбаваная нагою, і ручай сапсаваны — гэта справядлівы, што падае перад бязбожнікам.
Як нядобра есьці многа мёду, так дамагацца славы ня ёсьць слава.
Нядобра есці занадта мёду, і здабыццё славы не ёсць слава.
Што горад разбураны, без мура, тое чалавек, які не валодае духам сваім.
Горад разбураны і без муроў — гэта чалавек, які не можа валодаць духам сваім.
