Выслоўяў Саламонавых 30 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Чарняўскага 2012

 
 

Словы Агура, сына Яка з Масы. Выказванне гэтага чалавека да Ітыэля, да Ітыэля і Укала.
 
Словы Агура, сына Яка з Масы. Выказванне гэтага чалавека да Ітыэля, да Ітыэля і Укала.

Вось, я найбольшы невук з людзей і мудрасці чалавечай няма ў мяне;
 
Вось, я найбязглуздзейшы з людзей і мудрасці чалавечай няма ў мяне;

і не навучыўся я мудрасці, і не пазнаў ведаў святых.
 
і не навучыўся я мудрасці, і не пазнаў ведаў святых.

Хто ўзыходзіць на неба і сыходзіць? Хто збірае вецер у руках сваіх? Хто сабраў воды, быццам у вопратку? Хто паставіў усе межы зямлі? Якое імя Яго і якое імя Яго сына, ці ведаеш ты?
 
Хто ўзыходзіць на неба і сыходзіць? Хто збірае вецер у руках сваіх? Хто сабраў воды, быццам у вопратку? Хто паставіў усе межы зямлі? Якое імя Яго і якое імя Яго сына, ці ведаеш ты?

Кожнае слова Бога — гэта надзейны шчыт для тых, хто ўскладае на яго надзею.
 
Кожнае слова Бога — гэта надзейны шчыт для тых, хто ўскладае на яго надзею.

Не дадавай нічога да слоў Яго, каб Ён не выкрыў цябе і каб не стаўся ты лгуном.
 
Не дадавай нічога да слоў Яго, каб Ён не выкрыў цябе і каб не аказаўся ты лгуном.

Прашу ад цябе дзвюх рэчаў, не адмаўляй мне, раней, чым памру:
 
Прашу ад цябе дзвюх рэчаў, не адмаўляй мне, раней, чым памру:

надоўга адхілі ад мяне марнасць і хлуслівыя словы, не давай мне беднасці і багацця, толькі ўдзяляй мне штораз на пражыццё хлебны паёк,
 
надоўга адхілі ад мяне марнасць і хлуслівыя словы, не давай мне беднасці і багацця, толькі ўдзяляй мне штораз на пражыццё хлебны паёк,

каб, наеўшыся, не быў я спакушаны адрачэннем і не сказаў: «Хто гэта — Госпад?», або, беднасцю прымушаны, каб не краў я і каб не лгаў я імем Бога майго.
 
каб, наеўшыся, не быў я спакушаны адрачэннем і не сказаў: «Хто гэта — Госпад?», або, беднасцю прымушаны, каб не краў я і каб не лгаў я імем Бога майго.

Не дакарай паслугача перад яго гаспадаром, каб часам не пракляў ён цябе і каб не быў ты пакараны.
 
Не дакарай паслугача перад яго гаспадаром, каб часам не пракляў ён цябе і каб не быў ты пакараны.

Ёсць род, што бацьку свайго праклінае і што не дабраслаўляе маці сваю.
 
Ёсць род, што бацьку свайго праклінае і што не дабраслаўляе маці сваю.

Ёсць род, які здаецца сабе чыстым, але не адмыты ад бруду свайго.
 
Ёсць род, які здаецца сабе чыстым, але не адмыты ад бруду свайго.

Ёсць род — як узвысіліся вочы яго і ўзняліся ўгару павекі яго!
 
Ёсць род — як узвысіліся вочы яго і ўзняліся ўгару павекі яго!

Ёсць род, які мае мечы замест зубоў, а сківіцы яго — нажы, каб пажэрці бедных з зямлі і ўбогіх — з людзей.
 
Ёсць род, які мае мечы замест зубоў, а сківіцы яго — нажы, каб пажэрці бедных з зямлі і ўбогіх — з людзей.

П’яўка мае дзве дачкі: «Прынясі, прынясі». Тры рэчы ёсць ненасытныя, і чатыры, што ніколі не кажуць: «Досыць!»:
 
П’яўка мае дзве дачкі: «Прынясі, прынясі». Тры рэчы ёсць ненасытныя, і чатыры, што ніколі не кажуць: «Досыць!»:

пекла і бясплоднае чэрава, зямля, што не насычаецца вадою, агонь, што ніколі не кажа: «Даволі!»
 
пекла і бясплоднае чэрава, зямля, што не насычаецца вадою, агонь, што ніколі не кажа: «Даволі!»

Вока, што кпіць з бацькі і што адцураецца паслушэнства маці — хай крумкачы з-за ракі выдзеўбаюць яго і хай з’ядуць яго дзеці арла.
 
Вока, што кпіць з бацькі і што адцураецца паслушэнства маці — хай крумкачы з-за ракі выдзеўбаюць яго і хай з’ядуць яго дзеці арла.

Тры рэчы занадта складаныя для мяне, а чатыры я зусім не ведаю:
 
Тры рэчы занадта складаныя для мяне, а чатыры я зусім не ведаю:

дарогу арла па небе, дарогу змяі па скале, дарогу карабля ў сярэдзіне мора, дарогу мужчыны да маладзенькай дзяўчыны.
 
дарогу арла па небе, дарогу змяі па скале, дарогу карабля ў сярэдзіне мора, дарогу мужчыны да маладзенькай дзяўчыны.

Так паступае жанчына-чужаложніца, што з’ела, абцёрла вусны і кажа: «Я нічога благога на зрабіла».
 
Так паступае жанчына-чужаложніца, што з’ела, абцёрла вусны і кажа: «Я нічога благога на зрабіла».

Пад трыма рэчамі дрыжыць зямля, а чатырох перанесці не можа:
 
Пад трыма рэчамі дрыжыць зямля, а чатырох перанесці не можа:

пад слугою, калі ён будзе правіць; пад бязглуздым, калі ён будзе насычаны ежай;
 
пад слугою, калі ён будзе правіць; пад бязглуздым, калі ён будзе насычаны ежай;

пад пагарджанай жанчынай, калі яе возьмуць за жонку; і пад служанкай, калі яна будзе спадчынніцай гаспадыні сваёй.
 
пад пагарджанай жанчынай, калі яе возьмуць за жонку; і пад служанкай, калі яна будзе спадчынніцай гаспадыні сваёй.

Ёсць на зямлі чатыры самыя малыя істоты, але яны мудрэйшыя за мудрых:
 
Ёсць на зямлі чатыры самыя малыя істоты, але яны мудрэйшыя за мудрых:

мурашкі — народ не моцны, які рыхтуе сабе ежу ў жніво;
 
мурашкі — народ не моцны, які рыхтуе сабе ежу ў жніво;

горныя мышы — народ слабы, які ставіць жыллё сваё на скале;
 
горныя мышы — народ слабы, які ставіць жыллё сваё на скале;

саранча — не мае цара і выступае ўся яна чарадою;
 
саранча — не мае цара і выступае ўся яна чарадою;

яшчарка — караскаецца на лапках, а спыняецца ў пакоях цара.
 
яшчарка — караскаецца на лапках, а спыняецца ў пакоях цара.

Ёсць тры рэчы, што ходзяць добра, і чатыры, што крочаць шчасліва:
 
Ёсць тры рэчы, што ходзяць добра, і чатыры, што крочаць шчасліва:

леў, самы моцны са звяроў, не пабаіцца сустрэчы ні з кім;
 
леў, самы моцны са звяроў, не пабаіцца сустрэчы ні з кім;

певень, што падперазаўся, і баран, і цар, які мае з сабою войска.
 
певень, што падперазаўся, і баран, і цар, які мае з сабою войска.

Калі ты зрабіў глупства, ды ўзнёсся сам над сабой; ці падумаў ліхое — ускладзі руку на вусны свае!
 
Калі ты паказаў сябе бязглуздым, потым ты ўзнясешся; і калі разважыш — ускладзі руку на вусны!

Бо хто добра ўзбівае малако — атрымлівае масла, а хто моцна высмарквае ноздры — выклікае кроў, а хто выклікае гнеў — выклікае сваркі.
 
Бо хто добра ўзбівае малако — атрымлівае масла, а хто моцна высмарквае ноздры — выклікае кроў, а хто выклікае гнеў — выклікае сваркі.