Выслоўяў Саламонавых 27 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Антонія Бокуна → Пераклад Васіля Сёмухі

 
 

Не хваліся заўтрашнім днём, бо ня ведаеш, што гэты дзень народзіць.
 
Не хваліся заўтрашнім днём; бо ня ведаеш, што той дзень народзіць.

Няхай іншы хваліць цябе, а ня вусны твае, нехта чужы, а ня губы твае.
 
Хай цябе хваліць іншы, а ня вусны твае, — чужы, а не язык твой.

Камень цяжкі і пясок важкі, але гнеў неразумнага цяжэйшы за іх абодвух.
 
Цяжкі камень, важкі і пясок; але гнеў неразумнага цяжэйшы за іх абодвух.

Гнеў нястрымны і ярасьць бязьлітасная, але хто ўстаіць перад рэўнасьцю?
 
Жорсткі гнеў, неўтаймавальная лютасьць; але хто ўстоіць супроць зайздрасьці?

Лепш адкрытае дакараньне, чым схаваная любоў.
 
Лепей адкрыты дакор, чым прыхаваная любоў.

Раны ад таго, хто любіць, [выказваюць] вернасьць [ягоную], а пацалункі ненавісьніка шматлікія.
 
Шчырыя дакоры ад таго, хто любіць, і ілжывыя пацалункі ў таго, хто ненавідзіць.

Душа насычаная топчацца па мёдзе, а душы галоднай усё горкае салодкае.
 
Сытая душа топча і соты, а галоднай душы ўсё горкае — салодкае.

Як птушка, што пакінула гняздо сваё, так чалавек, які пакідае месца сваё.
 
Як птушка, што пакінула гняздо сваё, так і чалавек, які пакінуў месца сваё.

Алей і кадзіла радуюць сэрца, а салодкасьць бліжняга — у парадзе ад душы.
 
Масьць і дымленьне радуюць сэрца; так салодкі кожнаму сябар з сардэчнай ранай сваёй.

Не пакідай бліжняга твайго і бліжняга бацькі твайго, і ў дом брата твайго не хадзі ў дзень няшчасьця твайго, бо лепш сусед блізка, чым брат далёка.
 
Не пакідай сябра твайго і сябра бацькі твайго, і ў дом брата твайго ня ідзі ў дзень няшчасьця твайго: лепей сусед блізка, чым брат далёка.

Будзь мудры, сыне мой, і ўзрадуй сэрца маё, каб мог я адказаць таму, хто зьневажае мяне.
 
Будзь мудры, сыне мой, і радуй сэрца маё; і я мецьму што адказаць ліхаслоўцу майму.

Разумны бачыць зло і хаваецца, а неразумныя ідуць і будуць пакараныя.
 
Разумны бачыць бяду і хаваецца; а нявопытныя ідуць наперад і прымаюць кару.

Забяры адзеньне яго, бо ён паручыўся за чужога, і за чужынца вазьмі заклад ад яго.
 
Вазьмі ў яго адзежу ягоную, бо ён паручыўся за чужога; і за чужога вазьмі ў яго заклад.

Таму, хто рана раніцаю гучным голасам дабраслаўляе бліжняга свайго, палічаць гэта за праклён.
 
Хто ўголас хваліць сябра свайго з самай раніцы, таго палічаць за ліхаслоўца.

Няспыннае капаньне [праз дах] у дажджлівы дзень і сварлівая жонка — аднолькавыя.
 
Бясконцы капеж у дажджлівы дзень і сварлівая жонка — роўныя;

Хто [спрабуе] схаваць яе, хавае вецер і пахкі алей у правай руцэ сваёй, які выдае сябе.
 
хто хоча схаваць яе, той хоча ўтрымаць вецер і схапіць алей у руку сваю.

Жалеза жалезам вострыцца, а чалавек вострыць аблічча бліжняга свайго.
 
Жалеза жалеза вострыць, і чалавек навастрае позірк сябра свайго.

Хто даглядае дрэва фігавае, будзе есьці плады яго, а хто пільнуецца гаспадара свайго, будзе ў пашане.
 
Хто даглядае смакоўніцу, той будзе есьці плады зь яе; і хто верна служыць гаспадару свайму, той будзе ў пашане.

Як у вадзе аблічча да аблічча, так сэрца чалавека — да чалавека.
 
Як у вадзе твар — да твару, так сэрца чалавека — да чалавека.

Адхлань і пекла ненасытныя, і вочы чалавека ненасытныя.
 
Апраметная і Авадон — ненасытныя; ненасытныя і вочы чалавечыя.

Літавальны гаршчок для срэбра і горан для золата, а для чалавека — вусны, якія хваляць яго.
 
Што плавільня — срэбру, горан — золату, тое чалавеку вусны, якія хваляць яго.

Хоць будзеш таўчы неразумнага таўкачом паміж зерня ў ступе, дурнота ягоная не адыйдзе ад яго.
 
Таўчы неразумнага ў ступе таўкачом разам зь зернем, не адлушчыцца ад яго глупства ягонае.

Ведай добра авечак тваіх, зьвяртай сэрца тваё да статкаў тваіх,
 
Добра сачы за быдлам тваім, май клопат за статкі;

бо багацьце ня вечнае, і ці ж дыядэма [перадаецца] з пакаленьня ў пакаленьне?
 
бо багацьце не навекі, ды і ўлада іхняя хіба з роду ў род?

Вырастае трава, і зьяўляецца зеляніна, і зьбіраюць сена з гораў.
 
Рунее трава, і зьяўляецца зеляніна, і зьбіраюць горныя травы.

Ягняты — на вопратку табе, і казлы — плата за поле.
 
Авечкі — на вопратку табе, і казлы — на закуп поля.

І досыць казінага малака на ежу табе, і на ежу дому твайму, і на жыцьцё для служак тваіх.
 
І годзе казінага малака на ежу табе, на ежу хатнім тваім і на спажытак служанкам тваім.