4 царстваў 14 разьдзел

Чацьвёртая кніга царстваў
Пераклад Яна Станкевіча → Пераклад Чарняўскага 2017

 
 

Другога году Ёаша Ёагазёнка, караля Ізраельскага, загаспадарстваваў Амася Ёашонак, кароль Юдэйскі.
 
На другі год Ёаса, сына Ёахаза, цара Ізраэля, стаў царом Амазія, сын Ёаса, цара Юдэі.

Дваццаць пяць год было яму, як загаспадарстваваў, і дваццаць дзевяць год гаспадарстваваў у Ерузаліме. Імя маці ягонае Егоаддынь, зь Ерузаліму.
 
Меў ён дваццаць пяць гадоў, калі пачаў цараваць, і дваццаць дзевяць гадоў быў царом у Ерузаліме. Маці яго называлася Ёадэн з Ерузаліма.

І рабіў ён добрае ў ваччу СПАДАРОВЫМ, ня так, адылі, як ацец ягоны Давід. Ён у вусім рабіў так, як ацец ягоны Ёаш.
 
І рабіў ён справядлівае перад абліччам Госпада, але не так, як Давід, бацька яго. Рабіў ён усё так, як бацька яго, Ёас,

Адно ўзвышшы ня былі яшчэ аддалены: люд абракаў яшчэ аброкі і кадзіў кадзіла на ўзвышшах.
 
толькі ўзгоркі ён не знішчыў, бо народ яшчэ складаў крывавыя ахвяры і кадзіў на ўзгорках.

Як умацавалася каралеўства ў рукох ягоных, тады ён зрабіў сьмерць служцом сваім, што забілі караля, айца ягонага.
 
І калі ўмацаваў ён уладу сваю, то забіў паслугачоў сваіх, якія забілі цара, бацьку яго;

Але дзяцём убіўцаў не зрабіў сьмерці, бо напісана ў кнізе Закону Масеявага, у каторай расказаў СПАДАР, кажучы: «Ня маюць быць караны сьмерцяй айцове за дзеці, і дзеці ня маюць быць караны сьмерцяй за айцоў; але кажны за свой выступ мае быць караны сьмерцяй».
 
а сыноў іх не забіў, паводле таго, што напісана ў кнізе закону Майсея, як загадаў Госпад, кажучы: «Бацькі не будуць пакараныя смерцю за сыноў, і сыны не памруць за бацькоў, але кожны за грэх свой будзе пакараны смерцю».

Ён паразіў дзесяць тысячаў Едомлян на даліне Салонай, і ўзяў Сэлу вайною, і назваў імя яе Ёкфеель, каторае аж дагэтуль.
 
Гэта ён пабіў Эдом у Саляным лагу, лікам дзесяць тысяч, і захапіў Петру ў бітве і назваў яе Ецэтэль, і так ёсць па сённяшні дзень.

Тады паслаў Амася паслоў да Егоаша, караля Ізраельскага, сына Егоагаза Ежанка, кажучы: «Выйдзі, глянем у від адзін аднаму».
 
Тады Амазія паслаў пасланцоў да Ёаса, сына Ёахаза, сына Егу, цара Ізраэля, сказаць яму: «Прыйдзі і пабачымся!»

І паслаў Егоаш, кароль Ізраельскі, да Амасі, караля Юдэйскага, кажучы: «Цернь, каторая на Лібане, паслала да кедры, каторы на Лібане ж, кажучы: "Аддай дачку за жонку сыну майму". Але прайшлі дзікія зьвяры, каторыя на Лібане, і стапталі гэтую цернь.
 
І Ёас, цар Ізраэля, перадаў Амазіі, цару Юдэі, такі адказ: «Лібанскі церн пераслаў кедру на Лібане такую просьбу: “Дай дачку сваю сыну майму за жонку”. І прыйшлі дзікія звяры, якія жывуць на Лібане, і вытапталі церн.

Ты чыста разьбіў Едомлян, і сэрца твае загардзела. Хваліся й сядзі ў доме сваім. Нашто табе выгукаць ліха? Упадзеш ты й Юда з табою».
 
Ты, пабіўшы Эдом, узмацніўся і сэрца тваё ўзганарылася; будзь задаволены славаю і заставайся ў доме сваім! Навошта ты выклікаеш няшчасце, каб упаў ты і Юдэя разам з табою?»

Але не паслухаў Амася. І ўзышоў Егоаш, кароль Ізраельскі, і глянулі ў від адзін аднаму, ён і Амася, кароль Юдэйскі, у Вефшэмішу Юдэйскім.
 
І Амазія не паслухаў. І Ёас, цар Ізраэля, выйшаў, і ўбачылі адзін аднаго ён і Амазія, цар Юдэі, у Бэтсамэсе, горадзе Юдэі.

І разьбіты былі Юда Ізраелям, і ўцяклі кажны да будану свайго.
 
І Юда быў пабіты Ізраэлем, і ўцёк кожны ў сваю палатку.

І Амасю, караля Юдэйскага, сына Егоаша Агазёнка, захапіў Егоаш, кароль Ізраельскі, у Вефшэмішу, і прышоў да Ерузаліму, і разбурыў сьцяну Ерузалімскую ад брамы Яхрэмавае аж да брамы Рагавое на чатырыста локцяў.
 
А Ёас злавіў Амазію, цара Юдэі, сына Ёаса, унука Ахазіі, у Бэтсамэсе і завёў яго ў Ерузалім. І зрабіў пралом у муры Ерузаліма ад брамы Эфраіма аж да брамы Вуглавой на чатырыста локцяў.

І ўзяў усе золата а срэбра а ўсе судзьдзе, што знайшлося ў доме СПАДАРОВЫМ а ў скарбніцах дому каралеўскага, і закладнікаў, і зьвярнуўся да Самары.
 
І забраў усё золата і срэбра, і ўсе рэчы, якія знаходзіліся ў доме Госпада і ў скарбніцах царскіх, і закладнікаў, і вярнуўся ў Самарыю.

Засталыя справы Егоашавы, што ён зрабіў, і дужасьць ягоная, і як ён ваяваў з Амасям, каралём Юдэйскім, ціж не запісаны яны ў кнізе летапісу каралёў Ізраельскіх?
 
А астатнія дзеянні Ёаса, якія ён зрабіў, і мужнасць яго, з якою ваяваў супраць Амазіі, цара Юдэі, — ці гэта не запісана ў Кнізе аналаў цароў Ізраэля?

І супачыў Егоаш із айцамі сваімі, і пахаваны ў Самары з каралямі Ізраельскімі. І загаспадарстваваў Еровоам, сын ягоны, замест яго.
 
І заснуў Ёас з бацькамі сваімі, і быў пахаваны ў Самарыі разам з царамі Ізраэля; і па ім стаў царом сын яго Ерабаам.

І жыў Амася Ёашонак, кароль Юдэйскі, па сьмерці Егоаша Егоагазёнка, караля Ізраельскага, пятнанцаць год.
 
А Амазія, сын Ёаса, цар Юдэі, жыў яшчэ пятнаццаць гадоў пасля смерці Ёаса, сына Ёахаза, цара Ізраэля.

Засталыя справы Амасіны ціж не запісаны яны ў кнізе летапісу каралёў Юдэйскіх?
 
А іншыя дзеянні Амазіі — ці гэта не запісана ў Кнізе аналаў цароў Юдэі?

І зрабілі змову супроці яго ў Ерузаліме, і ўцёк ён да Лахішу. І паслалі за ім да Лахішу й забілі яго там.
 
І зрабілі супраць яго змову ў Ерузаліме, але ён уцёк у Лахіс; і паслалі па яго ў Лахіс, і там забілі яго.

І прывезьлі яго на конях, і пахаваны ён быў у Ерузаліме з айцамі сваімі ў месьце Давідавым.
 
І прывезлі яго конямі, і быў ён пахаваны ў Ерузаліме з бацькамі сваімі ў горадзе Давіда.

І ўзяў увесь люд Юдэйскі Азару, катораму было шаснанцаць год, і ўстанавілі яго за караля замест айца ягоната Амасі.
 
А ўвесь народ Юдэі ўзяў Азарыю, які меў шаснаццаць гадоў, і паставілі яго царом на месца бацькі яго, Амазіі.

Ён забудаваў Елаф і зьвярнуў яго Юдзе, просьле тога як кароль быў супачыўшы з айдамі сваімі.
 
Ён адбудаваў Элат і вярнуў яго Юдэі, пасля таго як заснуў цар з бацькамі сваімі.

Пятнанцатага году Амасі Ёашонка, караля Юдэйскага, загаспадарстваваў Еровоам Ёашонак, кароль Ізраельскі, у Самары, і гаспадарстваваў сорак адзін год.
 
На пятнаццаты год Амазіі, сына Ёаса, цара Юдэі, Ерабаам, сын Ёаса, стаў царом Ізраэля, і цараваў у Самарыі сорак адзін год.

І рабіў ён благое ў ваччу СПАДАРОВЫМ: не адхінаўся ад усіх грахоў Еровоама Невацёнка, каторы ўвёў Ізраеля ў грэх.
 
І дапускаўся ён ліхога ў вачах Госпада; і не адвярнуўся ад усіх грахоў Ерабаама, сына Набата, які ўводзіў у грэх Ізраэль.

Ён зьвярнуў граніцу Ізраеля ад уходу да Гамафу аж да мора пустыні, подле слова СПАДАРА, Бога Ізраелявага, каторае Ён праказаў слугою Сваім Ёнаю Акіфаёнкам, прарокам із Ґафгеферу;
 
Ён вярнуў межы Ізраэля ад уваходу ў Эмат і аж да мора Арабы па слове Госпада, Бога Ізраэля, якое сказаў Ён праз паслугача Свайго Ёну, сына Амаці, прарока, які быў з Гет-Хефэра.

Бо СПАДАР бачыў гароту Ізраеля, вельма гаркую, ажно не заставалася ані замкнёнага, ані засталага, і ня было памачніка ў Ізраелю.
 
Бо бачыў Госпад надта вялікі смутак Ізраэля, бо былі знішчаны і маладыя, і дарослыя, і не было нікога, хто б дапамог Ізраэлю.

І не казаў СПАДАР, што вытра імя Ізраялян з-пад нябёсаў, і выбавіў іх рукою Еровоама Ёашонка.
 
І не сказаў Госпад, каб знішчана было імя Ізраэля з-пад неба, але ўратаваў яго рукою Ерабаама, сына Ёаса.

Засталыя справы Еровоамовы, і ўсе, што ён зрабіў, і дужасьць ягоная, як ён ваяваў, і як зьвярнуў Ізраелю Дамашк а Гамаф Юдэйскі, ціж яны не запісаны ў кнізе летапісу каралёў Ізраельскіх?
 
А астатнія дзеянні Ерабаама і ўсё, што ён зрабіў, і яго мужнасць, з якой ён ваяваў ды з якой вярнуў Ізраэлю тое, што належала Юдэі ад межаў Дамаска і Эмата, — ці гэта не запісана ў Кнізе аналаў цароў Ізраэля?

І супачыў Еровоам із айцамі сваімі, з каралямі Ізраельскімі. І загаспадарстваваў Захара, сын ягоны, замест яго.
 
І супачыў Ерабаам з бацькамі сваімі, з царамі Ізраэля; і сын яго Захарыя стаў царом пасля яго.