Мацьвея 26 разьдзел

Паводле Мацьвея Сьвятое Дабравесьце
Пераклад П. Татарыновіча → Рeraklad V. Hadleuski

 
 

І сталася, калі скончыў Езус усе гэтыя мовы, казаў сваім вучням:
 
I stałasia, kali skončyŭ Jezus usie hetyja mowy, skazaŭ swaim wučniam:

Вы ведаеце, што за два дні будзе Пасха і Сын чалавечы будзе выданы на ўкрыжаванне.
 
Wy wiedajecie, što za dwa dni budzie Pascha, i Syn čaławiečy budzie wydany, kab być ukryžawanym.[1]

Тады сабраліся вышэйшыя сьвятары і старшыя народу на дварэ архісьвятара, якога звалі Кайфашам;
 
Tady sabralisia wyšejšyja światary i staršyja narodu ŭ dwor archiświatara, jaki zwaŭsia Kaifaš,[2]

і ўмовіліся схапіць Езуса хітрасьцю ды забіць.
 
i zrabili naradu, kab Jezusa ŭziać chitraściaj i zabić.

Але казалі: Толькі ня ў свята, каб часам ня было забурэння ў народзе.
 
Ale kazali: Nia ŭ dzień światočny, kab časam zabureńnia nia było ŭ narodzie.

Калі-ж Езус быў у Бэтаніі, ў доме Сымона запаветранага,
 
Kali-ž Jezus byŭ u Betanii ŭ domie Symona Prakažanaha,[3]

прыступілася да яго жанчына з алябастраваю судзінкаю дарагога алейку й паліла яму на голаў, як быў за сталом.
 
prystupiła da jaho žančyna, majučy alabastrawuju pasudzinu z darahim alejkam i wyliła na haławu jaho, kali siadzieŭ za stałom.[4]

Вучні-ж, бачачы гэта, сярдавалі, кажучы: Нашто гэтае марнатраўства?
 
Wučni-ž, bačačy, zahniewalisia i kazali: Našto hetaje marnatraŭstwa?

Бо можна было гэтае прадаць за добрую цану ды даць убогім.
 
Bo možna było hetaje pradać za darahuju canu i dać ubohim.[5]

А Езус ведаючы гэта, кажа ім: Нашто робіце прыкрасьць гэтай жанчыне? Яна-ж добры ўчынак для мяне зрабіла.
 
A Jezus wiedajučy, skazaŭ im: Našto robicie prykraść hetaj žančynie? Jana-ž dobry ŭčynak učyniła dla mianie.

Убогіх вы заўсёды маеце з сабою, адыж мяне маеце не заўсёды.
 
Ubohich wy zaŭsiody majecie z saboju, a mianie nie zaŭsiody majecie.

Бо яна, выліўшы гэты алеек на маё цела, зрабіла гэта к’ маім паховінам.
 
Bo jana, wyliŭšy hety alejak na majo cieła, učyniła na pachawańnie majo.

Сапраўды кажу вам: Дзе толькі будзе абвяшчацца гэтая эванэлія па ўсім сьвеце, казацімецца й тое, што яна зрабіла, на ўспамін аб ёй.
 
Sapraŭdy kažu wam, dzie-tolki budzie abwiaščacca heta ewanelija pa ŭsim świecie, i što jana ŭčyniła, budzie skazana na pamiać ab joj.

Тады пайшоў адзін з дванаццацёх, які зваўся Юдаш Іскарыёт, да старшых сьвятороў
 
Tady pajšoŭ adzin z dwanaccacioch, katory nazywaŭsia Judaš Iskaryjot da staršych świataraŭ[6]

і сказаў ім: Што мне дасьце, а я вам яго выдам? Яны-ж вызначылі яму трыццаць сярэбранікаў.
 
i skazaŭ im: Što chočacie mnie dać i ja jaho wam wydam? Jany-ž naznačyli jamu tryccać siarebranikaŭ.[7]

І ад тае пары шукаў нагоды, каб выдаць.
 
I ad taje pary šukaŭ zručnaje časiny, kab jaho wydać.

У першы дзень праснакоў прыступілі вучні да Езуса, кажучы: Дзе хочаш прыгатаваць табе Пасху спажываці?
 
U pieršy-ž dzień Prasnakoŭ prystupili wučni da Jezusa, kažučy: Dzie chočaš pryhatawać tabie jeści Paschu?

Езус-жа кажа: Ідзеце ў горад да аднаго чалавека й скажэце яму: «Вучыцель гавора: час мой блізкі, ў цябе зладжу Пасху з вучнямі маімі».
 
Jezus-ža skazaŭ: Idziecie ŭ horad da adnaho čaławieka i skažecie jamu: "Wučyciel kaža: čas moj blizki, u ciabie rablu Paschu z wučniami maimi".

І вучні зрабілі так, як ім загадаў Езус і прыгатавалі Пасху.
 
I wučni zrabili tak, jak im zahadaŭ Jezus i pryhatawali Paschu.

Калі-ж настаў вечар, ён сядзеў з дванаццацьма сваімі вучнямі.
 
Kali-ž nastaŭ wiečar, jon siadzieŭ z dwanacaćma swaimi wučniami.

І калі яны елі, сказаў: Сапраўды кажу вам, адзін з вас мяне выдасьць.
 
I kali jany jeli, skazaŭ: Sapraŭdy kažu wam, što adzin z was mianie wydaść.[8]

Яны глыбока зажурыліся й пачаў кожны паасобку пытаць: Ці гэта я, Спадару?
 
I mocna pasmutnieŭšy, jany kožny adzin pačali hawaryć: Ci heta ja, Panie?

А ён адказвае, гаворачы: Хто мачае са мною руку ў міску, той мяне выдасьць.
 
Jon-ža, adkazwajučy, skazaŭ: Chto mačaje sa mnoju ruku ŭ misu, toj mianie wydaść.

Сын-то чалавечы йдзе, як аб ім напісана, адыж гора таму чалявеку, праз якога Сын чалавечы будзе выданы, лепш было-б не радзіцца чалавеку тому.
 
Syn-to čaławiečy idzie, jak napisana ab im, ale hora tamu čaławieku, praz katoraha Syn čaławiečy budzie wydany, lepš było-b jamu, kab nie naradziŭsia toj čaławiek.[9]

Адазваўся і Юда, яго здраднік, кажучы: Ніаўжэ гэта я, Раббі? Гавора яму: Ты сказаў.
 
Adkazwajučy-ž Judaš, katory jaho wydaŭ, skazaŭ: Ci heta ja, wučyciel? Kaža jamu: Ty skazaŭ.

А калі яны вячэралі, узяў Езус хлеб і багаславіў, і паламаў, і даў вучням сваім, ды сказаў: Бярэце й спажывайце; гэта ёсьць цела маё.
 
A kali jany wiačerali, Jezus uziaŭ chleb, i bahasławiŭ, i łamaŭ, i daŭ wučniam swaim, i skazaŭ: Biarecie i ješcie: hetaje jość cieła majo.

І ўзяўшы кіліх, учыніў падзяку і даў ім, кажучы: Пеце з гэтага ўсе;
 
I ŭziaŭšy kielich, učyniŭ padziaku i daŭ im, kažučy: Piecie z hetaha ŭsie;

гэта бо ёсьць кроў мая новага закону, якая за многіх будзе праліта на адпушчэнне грахоў,
 
bo hetaja jość kroŭ maja nowaha zakonu, jakaja za mnohich budzie pralita na adpuščeńnie hrachoŭ.[10]

Кажу-ж вам: Ня піціму ад гэтай пары з гэтага вінаграднага плоду аж да таго дня, калі піціму з вамі новы ў валадарсьцьве Айца майго.
 
Kažu-ž wam: Nia budu pić ad hetaj pary z hetaha winahradnaha płodu až da taho dnia, kali jaho budu pić z wami nowy ŭ karaleŭstwie Ajca majho.[11]

І адправіўшы гімн, выйшлі на гару Аліўную.
 
I adprawiŭšy himn, wyjšli na haru Aliŭnuju.[12]

Тады сказаў ім Езус: Усе вы з мяне згоршыцеся ў гэтую ноч; Бо ёсьць напісана: «Удэру пастыра і рассыплюцца авечкі стада» (Зах. 13:7).
 
Tady skazaŭ im Jezus: Usie wy zhoršyciesia z mianie ŭ hetu noč. Bo jość napisana: "Uderu pastyra i razsiejucca awiečki stady".

Але потым, як згробуўстану, пайду перад вамі ў Галілею.
 
Ale potym jak uwaskresnu, pajdu pierad wami ŭ Halileju.

Пётр-жа, адазваўшыся, гавора яму: Хоць-бы ўсе з цябе згоршыліся, я ніколі ня згоршуся.
 
Adkazwajučy-ž Piotr skazaŭ jamu: I kali-b usie zhoršylisia z ciabie, ja nikoli nia zhoršusia.[13]

Сказаў яму Езус: Сапраўды кажу табе, у гэту ноч, перш, чымся запяе певень, ты трэйчы ад мяне адрачэшся.
 
Skazaŭ jamu Jezus: Sapraŭdy kažu tabie, što ŭ hetu noč, pierš čym zapiaje piewień, ty trejčy adračeśsia ad mianie.

Гавора, яму Пётр: Калі-б навет мне трэ’ было памерці з табою, я цябе не адракуся. Так і ўсе вучні казалі.
 
Skazaŭ jamu Piotr: Kali-b nawat mnie treba było pamierci z taboju, ja ad ciabie nie adrakusia. Taksama hawaryli i ŭsie wučni.

Тады прыйшоў Езус з імі ў сялібу, званую Гэтсэмані, і сказаў сваім вучням: Пасядзеце гэта, пакуль я пайду там памалюся.
 
Tady pryjšoŭ Jezus z imi da sialiby, jakaja zawiecca Hetsemani i skazaŭ swaim wučniam: Pasiadziecie tut, pakul ja pajdu tudy i pamalusia.

І ўзяўшы Пятра ды двух сыноў Зэбэдэевых, пачаў тужыць і сумаваць.
 
I ŭziašy Piatra i dwuch synoŭ Zebedejawych, pačaŭ sumawać i tužyć.

Сказаў тады ім: Сумная душа мая аж да сьмерці. Пабудзьце тут са мною і не драмеце.
 
Tady skazaŭ im: Sumnaja duša maja až da śmierci. Pabudźcie tut i čujcie za mnoju.

І адыйшоўшыся крыху, прыпаў абліччам сваім і маліўся, кажучы: Ойча мой! Калі магчыма, хай адыйдзе ад мяне гэты кіліх, адыж не як я хочу, але як Ты.
 
I adyjšoŭšy trochi, upaŭ na twar swoj i maliŭsia, kažučy: Ojča moj! Kali mahčyma, niachaj adyjdzie ad mianie hety kielich, adnak-ž nie jak ja chaču, ale jak Ty.[14]

І прыйходзіць да вучняў сваіх ды знайходзіць іх сплючых. І кажа Пятру: гэтак вось не маглі вы аднае гадзіны чуняць са мною?
 
I pryjšoŭ da swaich wučniaŭ i znajšoŭ ich splučych. I skazaŭ Piatru: Tak wy nie mahli adnej hadziny čuć za mnoju?

Ня сьпеце і малецеся, каб ня ўпасьці ў спакусу. Дух-то бадзёры, да цела немачнае.
 
Čujcie i maleciesia, kab nia ŭpaści ŭ pakusu. Duch-to achwočy, ale cieła niadužaje.

Ды зноў, другі раз адыйшоўшыся, маліўся славамі: Ойча! Калі ня можа гэты кіліх мяне абмінуць, каб ня піць мне яго, будзь воля твая!
 
Iznoŭ druhi raz adyjšoŭ i maliŭsia, kažučy: Ojča moj! Kali nia moža hety kielich prajści, kab mnie jaho nia pić, niachaj staniecca wola twaja.

І, вярнуўшыся, зноў застаў іх сплючы, вочы бо іх абцяжэлі.
 
I pryjšoŭ iznoŭ i znajšoŭ ich splučych, bo wočy ich byli abciažeŭšy.

І, пакінуўшы іх, ізноў адыйшоўся й трэці раз маліўся тымі-ж самымі славамі.
 
I pakinuŭšy ich, iznoŭ adyjšoŭ i treci raz maliŭsia, kažučy tyja samyja słowy.

Тады прыйходзіць да вучняў сваіх і кажа ім: Спеце ўжо й адпачывайце! Вось прыйшла часіна і Сын чалавечы будзе выданы ў рукі грэшнікаў.
 
Tady pryjšoŭ da wučniaŭ swaich i skazaŭ im: Spiecie ŭžo i adpačywajcie! Woś nadyjšła časina i Syn čaławiečy budzie wydany ŭ ruki hrešnikaŭ.

Устаньце, пойдзем, вось прыбліжыўся той, што мяне выдасьць.
 
Ustańcie, pojdziem, woś prybližyŭsia toj, što mianie wydaść.

І, калі яшчэ гаварыў ён, вось Юдаш, адзін з дванаццацёх, прыйшоў, а з ім вялікая грамада з мячамі й кіямі, ад архісьвятараў і старшых народу.
 
Kali jon jašče hawaryŭ, woś Judaš, adzin z dwanaccacioch, pryjšoŭ, i z im wialikaja hramada z miachami i kijami, pasłanyja archiświatarami i staršymi narodu.

А здраднік яго даў ім знак, кажучы: каго я пацалую, той і ёсьць, бярэце яго.
 
A toj, što wydaŭ jaho, daŭ im znak, kažučy: Kaho ja pacałuju, heta jon, biarecie jaho.[15]

І зараз падыйшоўшы да Езуса, сказаў: Прывет табе, вучыцелю! Ды пацалаваў яго.
 
I zaraz padyjšoŭšy da Jezusa, skazaŭ: Prywitany budź, wučyciel! I pacaławaŭ jaho.

Езус-жа сказаў яму: Дружа, пашто ты прыйшоў? Тады прыступіўшы, кінуліся на Езуса ды ўзялі яго.
 
A Jezus skazaŭ jamu: Druža, pašto ty pryjšoŭ? Tady prystupili i nałažyli ruki na Jezusa i ŭziali jaho.

І вось адзін з тых, што былі з Езусам, працягнуўшы руку, выняў меч свой і, ударыўшы слугу архісьвятара, адсек яму вуха.
 
I woś adzin, što byli z Jezusam, praciahnuŭšy ruku, wyniaŭ mieč swoj i, ŭdaryŭšy słuhu archiświatara, adsiek jamu wucha.[16]

Тады сказаў яму Езус: Схавай меч свой на месца ягона, ўсе бо, што бяруць меч, ад мяча пагінуць.
 
Tady skazaŭ jamu Jezus: Wiarni twoj mieč za swajo miesca, bo ŭsie, što biaruć mieč, ad miača pahinuć.

Няўжэ думаеш, я не магу папрасіць Айца майго, каб даў мне цяпер болей, чым дванаццаць легіёнаў анелаў?
 
Niaŭžo dumaješ, što ja nie mahu paprasić Ajca majho i jon daŭ-by mnie ciapier bolej jak dwanaccać lehijonaŭ aniołaŭ?

Але як-жа споўняцца Пісаньні, што гэтак мусіць стацца?
 
Dy jak-ža spoŭniacca Pisańni, što hetak musić stacca?

У тую часіну сказаў Езус грамадам: Так як на разбойніка выйшлі вы з мячамі й кіямі, узяць мяне. Штодзень я сядзеў у вас, навучаючы ў сьвятыні, а вы не ўзялі мяне.
 
U tuju časinu skazaŭ Jezus hramadam: Tak jak na razbojnika wy wyjšli z miačami i kijami ŭziać mianie.

А ўсё гэта сталася, каб споўніліся Пісаньні прарокаў. Тады ўсе вучні, пакінуўшы яго, паўцякалі.
 
Hetaje-ž usio stałasia, kab spoŭnilisia Pisańni prarokaŭ. Tady ŭsie wučni, pakinuŭšy jaho, paŭciekali.

Яны-ж, узяўшы Езуса, павялі да Кайфаша, архісьвятара, дзе былі сабраўшыся кніжнікі й старшыны.
 
Jany-ž, uziaŭšy Jezusa, pawiali da Kaifaša, archiświatara, dzie byli sabraŭšysia knižniki i staršyja.

А Пётр ішоў за ім здалёк аж да панадворку архісьвятаровага і, ўвайшоўшы ў сярэдзіну, сядзеў з прыслужнікамі, каб бачыць канец.
 
A Piotr išoŭ za im zdalok až da dwara archiświatara i, uwajšoŭšy ŭ siaredzinu, siadzieŭ za słuhami, kab bačyć kaniec.

Архісьвятары-ж і старшыны ды ўся Рада шукалі фальшывага сьвядоцтва супроць Езуса, каб зрабіць яму сьмерць,
 
A archiświatar i ŭsia Rada šukali falšywyja świedčańni prociŭ Jezusa, kab jamu śmierć zrabić,

ды не знайшлі, хоць шмат прыходзіла фальшывых сьветкаў. Уканцы-ж прыйшлі два хвальшывыя сьветкі
 
i nie znajšli, choć mnoha prychodziła falšywych świedkaŭ. Ukancy-ž pryjšli dwa falšywyja świedki

і сказалі: Гэты гаварыў: «Магу разбурыць сьвятыню Божую ды за тры дні адбудаваць яе».
 
i skazali: Hety kazaŭ: "Ja mahu zrujnawać światyniu Božuju i paśla troch dzion jaje adbudawać".[17]

Падняўся першасьвятар і кажа яму: Нічога не адказваеш на тое, што гэтыя на цябе сьветчаць?
 
I ŭstaŭšy, archiświatar skazaŭ jamu: Ničoha nie adkazwaješ na toje, što hetyja prociŭ ciabie świedčać?

Адыж Езус маўчаў. Першасьвятар тады кажа яму: Запрысягаю цябе жывым Богам, скажы нам, ці ты ёсьць Хрыстус, Сын Божы?
 
Ale Jezus maŭčaŭ. I archiświatar skazaŭ jamu: Zaprysiahaju ciabie Boham žywym, kab ty nam skazaŭ, ci ty jość Chrystus, Syn Božy?

Езус гавора яму: Ты сказаў. Адыж гавару вам: адцяпер убачыце Сына чалавечага, сядзячага праваруч Усемагутнасьці й прыходзячага ў ваблоках нябесных.
 
Kaža jamu Jezus: Ty skazaŭ. Adnaka-ž kažu wam: adciapier ubačycie Syna čaławiečaha, siadziačaha prawaruč mocy Božaj i prychodziačaha ŭ wobłakach niabiesnych.[18]

Разарваў тады першасьвятар на сабе адзенне, кажучы: Зблюзніў! Нашто нам яшчэ сьветкі? Вось чулі-ж блюзнерства.
 
Tady archiświatar razarwaŭ adzieńnie swajo, kažučy: Jon zbluźniŭ! Našto nam jašče patrebny świedki? Woś ciapier wy čuli bluźnierstwa.[19]

Як вам здаецца? Яны кажуць у вадказ: Годзен сьмерці.
 
Što wam zdajecca? Jany-ž adkazwajučy, skazali: Jon padlehły śmierci.

І пачалі пляваць яму ў твар ды біць кулакамі, іншыя-ж давалі пашчочыны,
 
Tady plawali na twar jahony i bili jaho kułakami, druhija-ž bili jaho pa ščokach, kažučy:[20]

кажучы: Прароч нам, Хрысьце, хто гэта цябе ўдарыў?
 
Praroč nam Chryscie, chto heta ciabie ŭdaryŭ?

А Пётр сядзеў на дварэ вонках. І падыйшла к яму адна служніца дый кажа: І ты-ж быў з Езусам Галілейскім.
 
A Piotr siadzieŭ wonkach na dware. I prystupiła da jaho adna słužka, kažučy: I ty byŭ z Jezusam Halilejskim.

Адыж ён адрокся перад усімі, кажучы: Ня ведаю, што гаворыш.
 
Ale jon adroksia pierad usimi, kažučy: Nia wiedaju, što ty haworyš.

А як выйходзіў да брамы, спанатрыла яго другая прыслужніца й кажа тым, што там стаялі: І гэты быў з Езусам Назарэйскім.
 
Kali-ž jon wychodziŭ za dźwiery, ubačyła jaho druhaja słužka i skazała tym, što tam byli: I hety byŭ z Jezusam Nazarejskim.

І зноў адрокся, прысягаючы, што ня знае чалавека.
 
I ŭznoŭ adroksia pad prysiahaj: Što nia znaju čaławieka.

Крыху пазней падыйшлі тыя, што стаялі там ды сказалі Пятру: Сапраўды і ты з іх, бо і гаворка твая цябе выдае.
 
I krychu potym padyjšli tyja, što stajali i skazali Piatru: Sapraŭdy i ty z ich, bo i haworka twaja ciabie wydaje.[21]

Тады пачаў назаклён адманвацца, што ня знае гэтага чалавека. І воміг тут-жа запяяў певень.
 
Tady pačaŭ klaścisia i prysiahać, što nia znaje čaławieka. I zaraz-ža zapiajaŭ piewień.[22]

І прыпомніляся Пятру запавешчанае слова Езусава: «Перш чымся запяе певень, ты трэйчы адрачэшся мяне». І выйшаўшы вонкі, горка заплакаў.
 
I prypomniŭ Piotr słowa Jezusa, jakoje byŭ skazaŭšy: "Pierš čym zapiaje piewień, ty trejčy adračeśsia ad mianie". I wyjšaŭšy wonki, horka zapłakaŭ.[23]