Выслоўяў Саламонавых 26 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Антонія Бокуна

 
 

Як снег улетку, а дажджы ў жніво, так слава непрыстойная для бязглуздага.
 
Як сьнег улетку, а дождж у жніво, так дурню не пасуе слава.

Як птушка, што пералятае да іншага, і ластаўка, што пырхае, так не здзейсніцца праклён, што казалі дарэмна.
 
Як птушка пераляціць і як ластаўка паляціць, так праклён беспрычынны ня збудзецца.

Бізун для каня, і для асла аброць, а розга — для спіны бязглуздых.
 
Пуга — для каня, аброць — для асла, а кій — на сьпіну дурня.

Не адказвай бязглуздаму па яго бязглуздасці, каб ты не стаў да яго падобны;
 
Не адказвай дурню паводле дурасьці ягонай, каб ня стаўся ты падобным да яго.

бязглуздаму адказвай на яго бязглуздасць, каб не здавалася яму, што ён мудры.
 
Адказвай дурню паводле дурасьці ягонай, каб ня стаўся ён мудрым у вачах сваіх.

Ногі сабе адсякае і робіць шкоду сабе той, хто пасылае вестку з дапамогай бязглуздага.
 
Падціна́е сабе ногі і п’е шкоду сваю той, хто праз ру́кі дурня слова пасылае.

Як нямоцныя косці ў кульгавага, так прыслоўе — у вуснах бязглуздага.
 
Няроўныя ногі кульгавага, таксама пры́казка ў вуснах дурня.

Як той, хто хавае камень у кучу, — так той, хто аддае пашану нямудраму.
 
Як прывязваць каме́нь да вяроўкі, так аддаваць пашану дурню.

Церні, што растуць у руцэ п’янага, — гэта прыслоўі ў вуснах бязглуздых.
 
Як калючка ў руцэ п’янага, так прыказка ў вуснах дурня.

Стралок, які цаляе ва ўсё, — гэта той, хто наймае бязглуздага, і той, хто наймае валацугаў.
 
Вяльможны робіць усё: і дурня наймае, і мінака наймае.

Як сабака, які вяртаецца да сваёй ірвоты, — бязглузды, што паўтарае бязглуздасць сваю.
 
Як сабака вяртаецца да вані́таў сваіх, так дурань паўтарае дурасьць сваю.

Бачыў ты чалавека, што самому сабе мудрым здаецца? Больш бязглузды будзе спадзявацца на гэта.
 
Ці бачыў ты чалавека, мудрага ў вачах сваіх? На дурня большая надзея, чым на такога.

Гультай кажа: «Львіца на дарозе, і леў на плошчах».
 
Гультай кажа: «Леў на шляху! Леў на плошчы!»

Верцяцца дзверы на круку сваім, а гультай — у ложку сваім.
 
Дзьверы варочаюцца на завесах сваіх, а гультай — на ложку сваім.

Апускае гультай руку ў місу сваю, ды цяжка яму паднесці яе да вуснаў сваіх.
 
Гультай хавае руку сваю ў місе, і яму цяжка падняць яе да вуснаў сваіх.

Гультай здаецца сабе мудрэйшым за сем чалавек, што выказваюць меркаванні.
 
Гультай мудрэйшы ў сваіх вачах за сямёх, што адказваюць з разуменьнем.

Хапае сабаку, праходзячы міма, за вушы той, хто ўблытваецца ў сварку іншага.
 
Хапа́е сабаку за вушы той, хто мяшаецца ў чужую спрэчку.

Як шалее той, хто пускае стрэлы і дзіды ў смерць, —
 
Як вар’ят, які кідае агонь, стрэлы і сьмерць,

так чалавек, што падманвае сябра свайго і кажа: «Ці не жартам зрабіў я гэта?»
 
так чалавек, які падманвае бліжняга свайго і кажа: «Гэта я жартую».

Калі не хапае дроў, тухне агонь; і, калі прагнаны пляткар, сваркі ўціхаюць.
 
Калі няма дроваў, агонь гасьне, калі няма пляткара́, зва́дка сьціхае.

Як вугалі — для жару, а дровы — для агню, так сварлівы чалавек — для таго, каб распаляць сваркі.
 
Вугаль — для жару, дровы — для агню, а чалавек сварлівы — для распальваньня спрэчкі.

Словы паклёпніка — як салодкае, і самі прасочваюцца ўглыб нутра.
 
Словы пляткара́ — як прысма́кі, яны зыходзяць у глыб нутра.

Як срэбра, што ўпрыгожвае брудную пасудзіну з гліны, — так пяшчотныя вусны і ліхое сэрца.
 
Як гліна, паліваная срэбрам з жужалем, так гарачыя вусны і ліхое сэрца.

За вуснамі сваімі непрыяцель схаваецца, калі ў сэрцы задумвае хітрасці:
 
Ненавісьнік прыкрываецца вуснамі сваімі, а ў нутры сваім рыхтуе ашуканства.

не давярай яму, калі змякчае ён голас свой, бо сем агіднасцей — у сэрцы яго;
 
Калі ён робіць лагодным голас свой, ня вер яму, бо сем брыдотаў у сэрцы ягоным.

вераломна затоіць ён нянавісць, а каварства яго выявіцца ў сходцы.
 
[Чыя] нянавісьць прыхоўваецца ашуканствам, таго ліхота выявіцца перад грамадою.

Хто капае яму, той упадзе ў яе; і хто скідвае камень, да таго ён вернецца.
 
Хто капа́е я́му, той уваліцца ў яе, і хто пакоціць каме́нь, на таго ён вернецца.

Ілжывы язык не любіць праўду, і вусны няпэўныя рыхтуюць пагібель.
 
Брахлівы язык ненавідзіць пакрыўджаных ім, і вусны лісьлівыя вядуць да загубы.