Выслоўяў Саламонавых 27 разьдзел
Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Антонія Бокуна
Не хваліся заўтрашнім днём, не ведаючы, што прынясе дзень, што надыходзіць.
Не хваліся заўтрашнім днём, бо ня ведаеш, што гэты дзень народзіць.
Хай іншы цябе хваліць — не твой уласны рот, чужы — не твае ўласныя вусны.
Няхай іншы хва́ліць цябе, а ня вусны твае, нехта чужы, а ня губы твае.
Цяжкі камень і цяжкаваты пясок, але гнеў бязглуздага цяжэйшы за абаіх.
Камень цяжкі і пясок важкі, але гнеў неразумнага цяжэйшы за іх абодвух.
Шалёны нораў і абурэнне, што прарываецца наверх, — а хто можа ўстаяць перад зайздрасцю?
Нястрымны гнеў і бязьлітасная ярасьць, але хто ўстаіць перад зайздрасьцю?
Лепш адкрытае абвінавачванне, чым схаваная любоў.
Лепш адкрытае дакараньне, чым схаваная любоў.
Раны ад таго, хто любіць, вярнейшыя, чым ілжывыя пацалункі таго, хто ненавідзіць.
Раны ад таго, хто любіць, [выказваюць] вернасьць, але шматлікія пацалункі ненавісьніка.
Душа, што насыцілася, будзе таптаць мёд, а душа, што прагне, нават горкае будзе лічыць за салодкае.
Душа насычаная топчацца па мёдзе, а душы галоднай усё горкае салодкае.
Як птушка, што ўцякае з гнязда свайго, так чалавек, што блукае далёка ад радзімы сваёй.
Як птушка, што пакінула гняздо сваё, так чалавек, які пакідае месца сваё.
Маззю і фіміямам цешыцца сэрца і прывабнасцю сябра ў парадзе ад душы.
Алей і кадзі́ла радуюць сэрца, а салодкасьць бліжняга — у пара́дзе ад душы.
Не адмаўляйся ад сябра свайго і сябра бацькі свайго, і ў дзень смутку не ўваходзь у дом брата свайго. Лепш сусед паблізу, чым брат далёка.
Не пакідай бліжняга твайго і бліжняга ба́цькі твайго, і ў дом брата твайго не хадзі ў дзень няшчасьця твайго, бо лепш сусед блізка, чым брат далёка.
Імкніся да мудрасці, сыне мой, парадуй сэрца маё, каб мог адказаць таму, хто мне ўпікае.
Будзь мудры, сыне мой, і ўзрадуй сэрца маё, каб мог я адказаць таму, хто зьневажае мяне.
Хітры, што бачыць ліха, — хаваецца; а легкаверныя, што ідуць да яго, — караюцца.
Разумны бачыць зло і хаваецца, а неразумныя ідуць і будуць пакараныя.
Здымі вопратку з таго, хто паручыўся за іншага, а за незнаёмых — вазьмі ад яго заклад.
Забяры адзеньне яго, бо ён паручы́ўся за чужога, і за чужынца вазьмі заклад ад яго.
Хто, уздымаючыся раніцай, хваліць блізкага свайго гучным голасам, залічаць яму гэта за праклён.
Таму, хто рана раніцаю гучным голасам дабраслаўляе бліжняга свайго, палічаць гэта за праклён.
Дах, што працякае ў халодны дзень, і сварлівая жонка — роўныя;
Няспыннае ка́паньне [праз дах] у дажджлівы дзень і сварлівая жонка — аднолькавыя.
хто стрымлівае яе — той быццам вецер стрымлівае і прымудраецца, каб трымаць масць у правай руцэ.
Хто [спрабуе] схаваць яе, хавае вецер і пахкі алей у правай руцэ сваёй, які выдае сябе.
Жалеза жалезам вастрыцца, а чалавек завастрае позірк сябра свайго.
Жалеза жалезам вострыцца, а чалавек вострыць аблічча бліжняга свайго.
Хто сцеражэ дрэва фігавае — будзе есці плады яго, а хто вартаўнік гаспадара свайго — праславіцца.
Хто даглядае дрэва фігавае, будзе есьці плады яго, а хто пільнуецца гаспадара свайго, будзе ў пашане.
Як у вадзе твар глядзіць на твар, так сэрца чалавека — у чалавеку.
Як у вадзе аблічча да аблічча, так сэрца чалавека — да чалавека.
Пекла і пагібель ніколі не насычаюцца, падобна ім ненасытныя і вочы чалавечыя.
Адхлань і пекла ненасытныя, і вочы чалавека ненасытныя.
Як срэбра — у горане, а золата — у печы, так правяраецца чалавек вуснамі таго, хто хваліць [яго].
Літавальны гаршчок для срэбра і горан для золата, а для чалавека — вусны, якія хваляць яго.
Калі стаўчэш бязглуздага ў ступцы таўкачом разам з зярнятамі, не выйдзе з яго бязглуздасць.
Хоць будзеш таўчы неразумнага таўкачом паміж зерня ў ступе, дурнота ягоная не адыйдзе ад яго.
Пільна даглядай за жывёлай тваёй, звяртай увагу на статкі,
Ведай добра авечак тваіх, зьвяртай сэрца тваё да статкаў тваіх,
бо не будзеш мець багацце заўсёды. Няўжо з пакалення ў пакаленне будзе перадавацца вянец?
бо багацьце ня вечнае, і ці ж дыядэма [перадаецца] з пакаленьня ў пакаленьне?
Агаліліся лугі — і з’явіліся травы зялёныя, і сабралі сена з узгоркаў;
Вырастае трава, і зьяўляецца зеляніна, і зьбіраюць сена з гораў.
авечкі — на вопратку тваю, а казлы — на выкуп нівы.
Ягняты — на вопратку табе, і казлы — плата за поле.
Хопіць табе казінага малака на снеданне тваё, і на снеданне дому твайго, і на пражытак слугам тваім.
І досыць казінага малака на ежу табе, і на ежу дому твайму, і на жыцьцё для служак тваіх.