Выслоўяў Саламонавых 22 разьдзел
Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Васіля Сёмухі
Лепш імя добрае, чым вялікае багацце, лепш ласка добрая, чым срэбра і золата.
Добрае імя лепшае за вялікае багацьце, і добрая слава лепшая за срэбра і золата.
Сустракаюцца багаты і бедны: абодвух іх Творца — Госпад.
Багаты і бедны сустракаюцца адзін з адным; таго і другога стварыў Гасподзь.
Разважлівы бачыць ліха і хаваецца; легкаверныя ідуць туды, і ім чыніцца шкода.
Разумны бачыць бяду і хаваецца; а нявопытныя ідуць наперад, прымаюць кару.
Узнагарода пакорлівасці — страх Госпадаў, багацце і слава, і жыццё.
За пакораю ідзе сьледам страх Гасподні, багацьце і слава і жыцьцё.
Калючкі і пасткі на дарозе нясталага; а хто вартаўнік душы сваёй — далёка адыходзіць ад іх.
Церні і сеткі на дарозе падступнага; хто беражэ душу сваю, адыдзіся ад іх.
Настаўляй юнака ў пачатку дарогі яго; нават калі састарэе, ён не сыдзе з яе.
Наставі юнака на пачатку шляху яго: ён ня збочыць зь яго, калі і састарыцца.
Багаты распараджаецца беднымі; а хто прымае пазычанае — раб таго, хто пазычае.
Багаты пануе над бедным, і даўжнік робіцца рабом пазычальніка.
Хто сее несправядлівасць, той збярэ ліха, і розга гневу яго скончыцца.
Хто сее няпраўду, пажне буру, і біч гневу яго прападзе.
Будзе дабраславёны той, хто мае добрае вока, бо з хлеба свайго дае беднаму.
Міласэрны будзе дабраславёны, бо дае беднаму ад хлеба свайго.
Прагані насмешніка — і знікне разам з ім сварка; спыняцца спрэчкі і ганьба.
Прагані блюзьнера, і зьнікне разлад, і выйдзе зь ім свара і кляцьба.
Хто любіць чысціню сэрца, той будзе мець сябрам цара з-за ласкі вуснаў сваіх.
Хто любіць чысьціню сэрца, той мае прыемнасьць на вуснах, таму цар — сябар.
Вочы Госпадавы берагуць веды, а словы несправядлівага скідваюць.
Вочы Госпада ахоўваюць веды, а словы вераломнікаў Ён абвяргае.
Гультай кажа: «Леў знадворку, прападу я на сярэдзіне вуліцы».
Гультай кажа: «леў на вуліцы! сярод плошчы заб’юць мяне!»
Глыбокая яма — вусны жонкі чужой; на каго загневаецца Госпад, той упадзе ў іх.
Глыбокая прорва — вусны распусьніц; на каго ўгневаецца Гасподзь, той упадзе туды.
У сэрцы юнака змяшчаецца бязглуздасць, і розга настаўлення прагоніць яе.
Глупства прывязалася да сэрца юнака; але дубец выхаваньня адвядзе яе ад яго.
Ты прыгнятаеш беднага? Сам ён павялічыць сваё багацце. Ты дарыш багацейшаму? Сам збяднееш.
Хто крыўдзіць беднага, каб памножыць сваё багацьце, і хто дае багатаму, той зьбяднее.
Нахілі вуха сваё і слухай словы мудрых; а сэрца сваё прыкладзі да маіх ведаў,
Прыхілі вуха тваё, і слухай словы мудрых, і сэрца тваё павярні да маіх ведаў;
бо будуць яны вельмі прыгожыя, калі зберажэш іх у чэраве тваім, і разальюцца яны на вуснах тваіх.
бо добра будзе, калі ты будзеш хаваць іх у сэрцы тваім, і яны будуць таксама на вуснах тваіх.
Каб была ў Госпадзе надзея твая, я гавару табе сёння аб гэтым.
Каб надзея твая была на Госпада, я вучу цябе і сёньня, і ты памятай.
Ці не апісваў я табе гэта заўчора ў намерах і ведах,
Ці ж ня пісаў я табе тройчы ў парадах і ў настаўленьні,
каб паказаць табе трываласць слоў праўды, каб адказаў ты таму, хто паслаў цябе?
каб навучыць цябе дакладным словам ісьціны, каб ты мог сказаць словы ісьціны тым, хто папытае ў цябе?
Не чыні гвалту беднаму, таму што ён бедны, і не зневажай таго, хто жыве ў галечы,
Не абірай беднага, бо ён бедны; і не заціскай няшчаснага ў браме;
бо Госпад будзе разбіраць справу іх і пазбавіць Ён жыцця рабаўнікоў.
бо Гасподзь заступіцца за справу іхнюю і забярэ душу ў рабаўнікоў іхніх.
Не будзь сябрам чалавеку гняўліваму і не хадзі з чалавекам нястрыманым,
Не сябруй зь гняўлівым і ня супольнічай з чалавекам запальчывым,
каб выпадкова не навучыцца сцежкам яго і не атрымаць спакусы для душы сваёй.
каб ня стаць на шляхі ягоныя і не наклікаць пятлі на душу тваю.
Не будзь з тымі, што даюць сваю заруку і што прапануюць сябе паручыцелямі за даўгі.
Ня будзь з тых, якія даюць рукі і ручаюцца за пазыкі.
Бо калі не маеш адкуль пакрываць [доўг], то ў чым прычына таго, каб узялі ложак твой з-пад цябе?
Калі табе няма чым заплаціць, дык навошта даводзіць сябе, каб узялі пасьцель тваю з-пад цябе.
Не перанось межы старадаўнія, якія вызначылі бацькі твае.
Не перасоўвай мяжы даўняй, якую правялі бацькі твае.
Бачыш чалавека, руплівага ў сваёй справе: будзе ён стаяць перад царамі, а не перад людзьмі простымі.
Ці бачыў ты чалавека спраўнага ва ўчынках сваіх? Ён будзе стаяць перад царамі; ён ня будзе стаяць перад простымі.