Мацьвея 26 разьдзел

Паводле Мацьвея Сьвятое Дабравесьце
Пераклад Л. Дзекуць-Малея → Пераклад Васіля Цяпінскага

 
 

І сталася, калі Ісус скончыў усе́ гэтыя словы, то сказаў да вучняў Сваіх:
 
И было гды скончилъ Исусъ, слова тые рекъ ученикомъ Своимъ •

вы ве́даеце, што праз два дні будзе Пасха, і Сын Чалаве́чы вы́даны будзе на раскрыжава́ньне.
 
Ведаете ижъ по дву днехъ Пасха[1] будеть, и Сынъ Чоловечий выданъ будеть на розпятье • [2]

Тады сабраліся архірэі і кніжнікі і старшыя з народу на падворак архірэя іме́ньнем Кайяфа.
 
Тогды собралисе переднейшие оферовники и учоные и старшие людей, в дворъ переднейшого оферовника, называючого Каияфа •

І ўмовіліся схапіць Ісуса хітрасьцяй і забіць.
 
И урадили, бы Исуса зрадою поимали и забили •

Але казалі: толькі ня ў сьвята, каб не ўзьнялося абурэньне ў народзе.
 
Лечъ мовилі, але не в празьнікъ, бы розрух не былъ межі людьми •

Калі-ж Ісус быў у Віфаніі, у доме Сымона пракажонага,
 
Исусу пакъ будучі в Вифании, в дому Симона трудоватого • [3]

прыступілася да Яго жанчына з аляба́страваю судзінаю з але́ем мнагацэнным і паліла Яму на галаву, як ляжаў.
 
Приступіла к Нему жона, скленицу масьті[4] маючі веліце дорогое, и взлівала на голову Его седячого •

Углде́зіўшы гэтае, вучні Яго гне́валіся, кажучы: на што гэткае марнава́ньне?
 
А увидевши ученики Его, не за добро мели мовечі: чого деле згуба тая сталасе?

Бо можна было-б прадаць гэты але́й за добрую цану і даць убогім.
 
Могъла бо тая масьть продана быти за много, и датьсе убогимъ •

Але Ісус, ве́даючы гэтае, сказаў ім: на што́ робіце прыкрасьць жанчы́не? яна добры ўчынак учыніла для Мяне́.
 
И зрозумевши Исусъ, рекъ имъ: што трудите жону,[5] дело бо доброе зделала ко Мъне •

Бо ўбогіх заўсёды ма́еце з сабою, а Мяне́ не заўсёды ма́еце.
 
Всегды бо убогихъ маете з собою, а Мене не въсегды маете • [6]

Паліўшы але́ем гэным це́ла Маё, яна ўчыніла на пахаваньне Маё.
 
Възливаючи бо тая масьть тую на тело Мое, на погребенье Ме учинила •

Запраўды́ кажу вам: дзе́ будзе абвяшчацца Эвангельле гэтае па ўсім сьве́це, сказана будзе і аб тым, што́ яна зрабіла, на ўспамін аб ёй.
 
Правъдиве мовлю вамъ: где кольвекъ проповедано будеть Евангелие тое по всемъ свете, поведано будеть и што учинила тая на память ее •

Тады адзін з дванаццацёх, называны Юда Іскарыёт, пайшоўшы да архірэяў,
 
Тогды шодши одинъ зъ дванадцаті, называючій Юда Искариотъский, к переднейшимъ оферовникомъ,[7]

сказаў: што́ хочаце даць мне́, і я вам вы́дам Яго? Яны вы́значылі ему трыццаць срыбнякоў.
 
Рекъ: што ми хочете дати, и я вам выдамъ Его; а они постановили ему тридцать серебрениковъ •

І з таго часу ён шукаў наго́ды, каб выдаць Яго.
 
И оттуль искалъ подобного часу, бы Его выдалъ •

У пе́ршы-ж дзе́нь праснакоў прыйшлі вучні Ісуса і сказалі Яму: дзе́ хочаш прыгатаваць Табе́ е́сьці пасху?
 
В перъвыи пакъ день пресночный,[8] пріступили ученики Исусовы мовечи Ему: где хочешъ зготовимъ ти есьти Пасху?[9]

Ён жа сказаў: пайдзе́це ў ме́ста да такога-і-такога і скажэце яму: Вучыцель кажа: час Мой блізкі; у цябе́ зро́блю пасху з вучнямі Маімі.
 
А Онъ рекъ, идите в городъ к некоторому и речите ему: Учитель мовіть, часъ Мой близко есьть, у тебе учиню Пасху з учениками Моими •

Вучні зрабілі, як загадаў ім Ісус; і прыгатавалі пасху.
 
И учинили ученики, якъ велелъ имъ Исусъ, и зготовили Пасху •

Калі-ж настаў ве́чар, Ён узьлёг з дванаццацьма вучнямі.
 
А вечеру будучи, селъ з дванадцатьма учениками •

І, калі яны е́лі, сказаў: запраўды́ кажу вам, што адзін з вас вы́дасьць Мяне́.
 
И едучімъ имъ, рекъ: правдиве мовлю вамъ, ижъ одинъ з васъ выдаст Ме • [10]

І, крэпка засумаваўшы, пачалі гаварыць Яму кожны з іх: ці ня я, Госпадзе?
 
И смутечісе вельмі, почалі мовіті Ему, поодному кождый с ніхъ: чили я естомъ Пане?

Ён жа сказаў у адказ: той, хто памачыў са Мною руку ў місе, гэты вы́дасьць Мяне́.
 
А Онъ отповедаючи рекъ, омочиваючій со Мною в соленицы руку, тотъ Ме выдасьть • [11]

Бо Сын Чалаве́чы прыходзе, як напісана аб Ім: але го́ра таму чалаве́ку, праз якога Сын Чалаве́чы прадае́цца; ляпе́й было-б гэтаму чалаве́ку не радзіцца.
 
Сынъ пакъ Чоловечій идеть якъ есьть написано о Немъ, лечъ беда чоловеку тому, через которого Сынъ Чоловечий выдасьтьсе, добро бы было ему, есьлі се бы не роділъ человекъ тотъ •

Пры гэтым і Юда, што прада́ў Яго, сказаў: ці ня, я Равві? Ісус кажа яму: ты сказаў.
 
И отповедаючи Юда выдаючій Его, рекъ: чили я естомъ учителю? мовилъ ему, тысь рекъ •

І, калі яны е́лі, Ісус, узяўшы хле́б і пабагаславіўшы, паламаў і даваў вучням ды сказаў: прыме́це, е́шце; гэта ёсьць це́ла Маё.
 
А едучимъ имъ, взявъши Исусъ хлебъ, и блогословивши ламалъ и давалъ ученикомъ, и рекъ, возьмите ежте, то есьть тело Мое • [12]

І, узяўшы ча́ру і аддаўшы хвалу́, падаў ім і сказаў: піце з яе́ ўсе́;
 
И възявши чашу, и хвалу вздавши, далъ имъ, мовечи: пийте з нее вси •

бо гэта ёсьць кроў Мая новага запаве́ту, якая ліе́цца за многіх дзеля дараваньня грахоў.
 
То бо есьть кровъ Моя Нового Завета,[13] которая за многихъ выливаеться, на отпущенье греховъ •

Кажу-ж вам, што адгэтуль ня буду піць ад пло́ду гэтага вінаграднага да таго дня, калі буду піць з вамі новае віно ў Царстве Айца Майго.
 
Мовлю пакъ вам, ижъ не маю пити оттуле з сего овощу дерева винного, до дня того, гды его пъю[14] з вами новыи в Королевстве Отца Моего •

І, запяяўшы, пайшлі на гару Аліўную.
 
И запевши вышли на гору Оливную • [15]

Тады кажа ім Ісус: усе́ вы спаку́сіцеся дзеля Мяне́ ў гэту ноч, бо напісана: паражу́ пастуха́, і расьсе́юцца аве́чкі стада (Захарія 13:7).
 
Тогды мовилъ имъ Исусъ, вси вы згоршітесе на Мне ночи тое, напісано бо есьть ударю пастыря, и разыдутьсе овцы стада • [16]

Па ўваскрасе́ньні-ж Маім спаткаю вас у Галіле́і.
 
Лечъ по вскресеньи Моем, упережу васъ до Галилеи • [17]

А Пётр сказаў Яму ў адказ: калі і ўсе́ спаку́сяцца дзеля Цябе́, я ніколі не паддамся спаку́се.
 
И отповедаючи Петръ рекъ Ему: есьли и вси згоршатьсе на Тобе, я николи не згоршусе •

Ісус сказаў яму: запраўды́ кажу табе́, што ў гэту ноч, пе́рш, чымся прапяе́ пе́вень, тройчы адрачэшся ад Мяне́.
 
Рекъ ему Исусъ, правдиве мовлю тобе, ижъ сее ночи впередъ нижли петухъ не запоеть, три кроть запритсе Мене • [18]

Кажа Яму Пётр: хаця-б прышлося мне́ і паме́рці з Табою, не адраку́ся ад Цябе́. Падобнае гаварылі і ўсе́ вучні.
 
Мовилъ ему Петръ, есьли есьть и умерети с Тобою, не запрусе Тебе, также тежъ и въсі ученікі говорілі •

Тады йдзе з імі Ісус на ме́сца, званае Гефсіманія, і кажа вучням: пасядзе́це тут, пакуль Я пайду памалюся там.
 
Тогды пришолъ с ними Исусъ в весь, называючую Гефсимани, и мовилъ ученикомъ, седите тутъ, докуль шодши помолюся тамъ • [19]

І, узяўшы з Сабою Пятра і абодвух сыноў Завядзе́явых, зачаў тужыць і сумаваць.
 
И взявші Петра и два сыны Зеведеовы, почалъ смутитисе и тужити •

Тады кажа ім Ісус: тужыць душа Мая аж да сьме́рці: пабудзьце тут і ня сьпіце са Мною.
 
Тогды мовилъ имъ Исусъ, засмучона есьть душа Моя до сьмерти, пождите сезьде, и чуйте со Мною •

І, адыйшоўшыся трохі, упаў на аблічча Сваё, маліўся і гаварыў: Аце́ц Мой! Калі магчыма, няхай абміне́ Мяне́ ча́ра гэтая; аднак, не́ як Я хачу, але як Ты.
 
И пърошодши мало палъ на облічьи Своемъ, молечисе и мовечи: Отче Мой, есьли можно есьть, нехай промінеть от Меня чаша тая, ведь же, не якъ Я хочу, але якъ Ты • [20]

І прыходзіць да вучняў і знаходзіць іх у сьне́, дый кажа Пятру: гэтак не маглі вы і аднае́ гадзіны ня спаць са Мною?
 
И пришодши до учениковъ и нашолъ их спячих, и мовилъ Петру, такъ ли не взмогълисьте одное годины чути со Мною?

Ня сьпіце і маліцеся, каб ня ўпасьці ў спаку́су. Дух бадзёры, це́ла-ж нядужае.
 
Чуйте и молітесе, бы не ввошлисьте в покусы: духъ бо жаръкий, лечъ тело немоцно •

І зноў, адыйшоўшыся другі раз, маліўся, кажучы: Аце́ц Мой! калі ня можа ча́ра гэтая абмінуць Мяне́, каб Мне́ ня піць яе́, няхай ста́нецца воля Твая!
 
Засе вдругое шодші молілъсе, мовечи: Отче Мой, есьли не можетъ тая чаша проминути от Мене, есьли не пью ее,[21] нехай будеть воля Твоя •

І, прыйшоўшы, знаходзіць іх ізноў у сьне́; бо ў іх вочы абцяжэлі.
 
И пришодши нашолъ ихъ засе спячыхъ, были бо имъ очи обтяжоны •

І, пакінуўшы іх, адыйшоўся ізноў і маліўся трэці раз, мовіўшы тое-ж слова.
 
И оставивши ихъ, шодши засе молилъсе в третьтее тоежъ сълово говоречи •

Тады прыходзіць да вучняў Сваіх і кажа ім: вы ўсё яшчэ сьпіцё і спачываеце; вось настаў час, і Сын Чалаве́чы выдае́цца ў рукі грэшнікаў.
 
Тогды прішолъ до учениковъ Своихъ, и мовилъ имъ, спите остатокъ и опочивайте, ото приближиласе година, и Сынъ Чоловечий выдаетьсе в руки грешникомъ •

Устаньце, пойдзем: вось прыходзе той, што прадае́ Мяне́.
 
Въстаньте идимо, ото приближилъсе выдавца Мой •

І, калі яшчэ гаварыў Ён, вось прыйшоў Юда, адзін з дванаццацёх, і з ім множства народу з мяча́мі ды кала́мі, ад архірэяў і старшых народных.
 
И еще Ему мовечи, ото Юда одинъ з дванадцати пришолъ, и с нимъ тіжба многая, з бронями и з кийми, от переднейшіхъ оферовниковъ и старшихъ люду • [22]

Прадаючы-ж Яго, даў ім знак, сказаўшы: каго я пацалую, той і ёсьць; бярэ́це Яго.
 
Выдайца пак его дал им знакъ, мовечі: Которого колвекъ поцалую, Тотъ ест, имите Его •

І ўраз, падыйшоўшы да Ісуса, сказаў: радуйся, Равві! і пацалаваў Яго.
 
И на тыхъ местъ приступивши до Исуса, рекъ: радуйсе Учителю, и поцаловалъ Его •

А Ісус сказаў яму: дру́жа, чаго ты прыйшоў? Тады падыйшлі і ўзлажылі рукі на Ісуса і ўзялі Яго.
 
А Исусъ рекъ ему: друже, чині нешто еси пришолъ; тогды приступивши вскинули руки на Исуса, и поимали Его •

І вось, адзін з быўшых з Ісусам, выцягнуўшы руку, дастаў ме́ч свой і, ударыўшы слугу архірэявага, адсе́к яму вуха.
 
И ото одинъ от будучихъ зъ Исусомъ, розпостерши руку и възялъ мечъ[23] свой, и ударілъ челядніка переднейшого оферовніка, и утял ему ухо •

Тады кажа яму Ісус: вярні ме́ч твой на яго ме́сца; бо ўсе́, узяўшыя ме́ч, ад мяча загінуць.
 
Тогды мовилъ ему Исусъ, верни мечъ свой на месце его, въси бо беручие мечъ мечомъ погинуть • [24]

Ці думаеш, што Я не магу цяпе́р упрасіць Айца Майго, і Ён ня дасьць Мне́ бале́й дванаццацёх легіонаў Ангелаў?
 
Або здасьтьтисе, ижъ не могу теперь упросити Отца Моего, и поставить Ми больши, нижъ дванадъцать уфовъ аньгеловъ?

Ды як жа збудзецца напíсанае, што гэта мусіць стацца?
 
Якъ пакъ прото выполнятьсе Писма, ижъ такъ потреба быть • [25]

У той час сказаў Ісус народу: быццам на разбойніка выйшлі вы з мяча́мі ды кала́мі браць Мяне́; кожны дзе́нь сядзе́ў я з вамі, навучаючы ў сьвятыні, і вы ня бралі Мяне.
 
Въ тую годину, рекъ Исусъ тижбамъ: ижъ на розбойника ль вышлисьте з бронями и з кийми поимати Мене? по вси дни при васъ седеломъ в церкви учачи, а не поималисьте Мене •

Гэтае-ж усё сталася, каб збыліся пісаньні прарокаў. Тады ўсе́ вучні, пакінуўшы Яго, паўцякалі.
 
Лечъ то все сталосе, бы выполънилисе Писма пророцкие; тогъды ученики вси оставивши Его утекали • [26]

А ўзяўшыя Ісуса, завялі Яго да Кайяфы, архірэя, куды сабраліся кніжнікі і старшыні.
 
А жолнери поимавши Исуса, велі до Каиявы переднейшого оферовніка, где учоные и старшіе собраліся • [27]

Пётр жа сьле́даваў за Ім здалёк да падворка архірэйскага; і, увайшоўшы ў сярэдзіну, се́ў з слугамі, каб бачыць кане́ц.
 
А Петръ шолъ за Нимъ здалека до двора переднейшого оферовніка, и вшодши внутрь седелъ з слугами, видеті сконченье •

Архірэі і старэйшыны ды ўве́сь сынэдрыон шукалі фальшывых сьвядоцтваў проці Ісуса, каб забіць Яго.
 
Переднейшие оферовніки пакъ и старшие, и рада вся, искалі лживого сведоцтва на Исуса, якъ бы забити Его,[28]

І не знайшлі; і, хаця многа фальшывых сьве́дкаў прыходзіла, не знайшлі. Уканцы прыйшлі два фальшывыя сьве́дкі
 
И не находили; и многимъ лживымъ сведкомъ пріступуючимъ, не нашлі, и опосьле приступивши два лживые сьветки,

і сказалі: Ён казаў: магу зруйнаваць царкву Божую і ў тры дні збудаваць яе́.
 
Рекли: Тотъ говорилъ, могу розрушить церковъ Божью, и за три дни збудовать ее • [29]

І, устаўшы, архірэй сказаў Яму: Ты нічога не адка́зваеш? Што яны проці Цябе́ сьве́дчаць?
 
И вставши переднейшій оферовнікъ, рекъ ему: нічого ль не отповедаешъ, што тые на Тебе сьведчать?

Ісус маўчаў. І архірэй сказаў Яму: заклінаю Цябе́ Богам жывым, скажы нам, ці Ты — Хрыстос, Сын Божы?
 
А Исусъ молчалъ, и отповедаючи переднейшій оферовнік рек Ему: запрісегаю Те Богомъ Жівым, бысь споведалъ намъ, есьлі Ты есі Христосъ, Сынъ Божій?

Ісус кажа яму: ты сказаў; да таго кажу вам: адгэтуль убачыце Сына Чалаве́чага, се́дзячы з правага боку сілы і ідучы на воблаках нябе́сных.
 
Мовілъ ему Исусъ, ты рек, ведьже мовлю вамъ, оттуль узрите Сына Чоловечого седячого по правицы моцы, и приходячого на оболокохъ небеских • [30]

Тады архірэй разьдзер адзе́жы свае́ і сказаў: Ён блюзьніць: на што нам яшчэ сьве́дкі? вось жа цяпе́р вы чулі хулу́ Яго.
 
Тогды переднейшій оферовнікъ росторгалъ одежи свои, мовечи: ижъ блюзьнерство мовилъ, што еще потребуемъ сьветковъ, ото теперъ слышалисьте блюзьнеръсътъво Его •

Як вам здае́цца? Яны-ж сказалі ў адказ: варт сьме́рці.
 
Што ся вамъ здасьть? а оні отповедаючи рекли, виненъ ест смерти •

Тады плява́лі Яму ў аблічча і ту́залі Яго; другія-ж білі Яго па шчо́ках
 
Тогды заплевавши обличъе Его, и прикросьти Ему делали, а иншие по челюсьти били • [31]

ды казалі: адгадай, Хрыстос, хто ўда́рыў Цябе́?
 
Мовечи, пророкуй намъ Хрисьте, хто есьть бъючий Тебе?

А Пётр сядзе́ў вонках на падворку, і падыйшла да яго служка ды сказала: і ты быў з Ісусам Галіле́янінам.
 
А Петръ з надворъя седелъ в дворе, и приступила к нему одна челядница мовечи, и ты былъ зъ Исусомъ Галилейскимъ • [32]

Але ён адрокся перад усімі, сказаўшы: ня ве́даю, што ты гаворыш.
 
А онъ заперсе перед всімі, мовечі: не ведаю што мовишъ •

Калі-ж ён выходзіў за вароты, уба́чыла яго другая, ды кажа быўшым там: гэты быў з Ісусам Назарэем.
 
И вышодъши пакъ ему к воротомъ, узрела его другая, и мовила имъ, тамъ, и тотъ былъ зъ Исусомъ Назарейскимъ •

І ён ізноў адрокся, прысягаючыся, што ня ве́дае чалаве́ка гэтага.
 
И засе заперсе зъ присегою, ижъ не знаю Чоловека •

Крыху паждаўшы, падыйшлі туды стаяўшыя там і сказалі Пятру: запраўды, ты з іх, бо і гутарка твая выдае́ цябе́.
 
А помале приступивъши стоячие, рекли Петру: правдиве и ты з нихъ еси, бо и розъмова твоя янымъ тебе чинить •

Тады ён зачаў клясьціся і бажы́цца, што ня ве́дае гэтага чалаве́ка. І ўраз-жа запяяў пе́вень.
 
Тогды почалъ проклинатисе и присегатисе, ижъ не знаю Чоловека, и на тыхъ местъ петухъ запелъ •

І прыпомніў Пётр ска́занае яму Ісусам, як гаварыў: пе́рш, чымся пе́вень прапяе́, тройчы адрачэшся ад Мяне́. І, выйшаўшы вонкі, плакаў горка.
 
И въспоменулъ Петръ мову Исусову, речоную ему, ижъ въпередъ нижъли петухъ не запоеть, три кроть запришъсе Мене, и вышодъши вонъ, плакалъ горко • [33]