Дзеі 16 разьдзел

 

 

І прыйшоў ён у Дэрбу й Лістру. І вось быў тамака адзін вучань, на ймя Цімахвей, сын аднае́ жанчыны Жыдоўскае, ве́ручае, і ба́цькі Грэка.

 

Пришед же Павелъ во Дервинь и въ Листру, и се, вченикъ некій бе ту именем Тимофей, сынъ жены некия Іудеанины, верующее во Христа, от о[т]ца же Елліна,

Аб ім сьве́дчылі браты ў Лістры й Іконіі.

 

о немже славу добрую выдавали живущие в Листре и во Іконии братия.

Паўла зажадаў, каб ён з ім пайшоў; і, узяўшы яго, абрэзаў дзеля Жыдоў, што былі ў тых ваколіцах: бо ўсе́ ве́далі бацьку ягонага, што быў Грэк.

 

Сего восхоте Павелъ, да бы с нимъ ходилъ, и приемъ, обреза и деля Іудеи, живущих на местехъ онехъ, ведяху бо вси отца его, яко Еллин бяше.

Калі-ж праходзілі праз ме́сты, аддавалі ім перахоўваць уставы, пастаноўленыя Апосталамі й старшымі, што ў Ерузаліме.

 

И внегда прохожаше грады, предааше имъ хранити нравы, уставленыя от апостолъ и старець во Ерусалиме.

І цэрквы крапчэлі ў ве́ры ды ўзрасталі што-дня лікам.

 

Церкви же утвержахуся верою и прибываше число их по вся дни.

Прайшоўшы-ж праз Фрыгію й зямлю Галятыйскую, ня даў ім Дух Сьвяты абвяшчаць слова ў Азіі.

 

Прошедши ж Фригию и Галатійскую страну, возбранены от Светого Духа глаголати слово Божие во Асіи,

Прыйшоўшы ў Мізію, маніліся йсьці ў Віфінію; і не дазволіў ім Дух.

 

и пришедше во Ми сию, покушастася ити во Вифінию, и не допусти имъ Духъ.

Дык, прайшоўшы праз Мізію, зыйшлі ў Троаду.

 

И егда прошли Мисію, сънидоша во Троаду.

І паказалася Паўлу ўначы зьява: не́йкі муж, Македонец, стоючы, прасіў яго й мовіў: Прыходзь у Македонію й памажы нам.

 

И видение в нощи явися Павлу, якобы неякій мужъ Макидонянинъ стоялъ и моли[л] его, глаголя: «Пришедъ во Макидонию, помози намъ».

Як жа пабачыў ён зьяву, ураз-жа памкнуліся мы йсьці ў Македонію, разуме́ючы, што паклікаў нас Госпад абвяшчаць ім Эвангельле.

 

И якожъ видение виде, скоро возыска изыіти во Макидонию, разумеюще тое, яко прізываеть е Господь благовестити имъ.

Дык, вырушыўшы з Троады, мы борзда пайшлі ў Самафракію, а назаўтрае ў Нэапаль,

 

И отвезшеся от Троады, приплыша во Самофракъ, назаутрей же во Неаполімъ,

адтуль-жа ў Філіппы, што ёсьць пе́ршае ме́ста тае́ часьці Македоніі — калёнія. І былі мы ў гэтым ме́сьце не́калькі дзён.

 

и оттоле во Філипусы, еже ест первая часть Макидоніи, град-колония. Беху же в томъ граде пребывающе дне неколико.

А ў дзе́нь суботні выйшлі мы за ме́ста к рацэ, дзе́ звычайна адбывалася мале́ньне, і, пасе́ўшы, прамаўлялі да сабраных жанчын.

 

Во день же суботный изыдоша вонъ изъ града къ реце, идеже мнешеся молитвеница быти, и седъше, глаголаху къ собравшимся женамъ.

І слухала адна жанчына, на ймя Лідзія, таргоўка парфірай, з ме́ста Фіатыра, якая шанавала Бога; і Госпад расчыніў сэрца яе́, каб зважала на прамову Паўлы.

 

И некая жена, именемъ Лидия, от Порфірополяa, града Фиатирска, чтуще Бога, послухаше, ейже Господь отвръзе серце, да бы пилна была слов, глаголемых от Павла, якоже крестися сия и домъ ея; умоли, глаголюще:

Калі-ж ахрысьцілася яна й дом яе́, прасіла нас, мовячы: калі вы прызналі мяне́ ве́рнай Госпаду, дык увайдзе́це ў дом мой ды жыве́це. І прымусіла нас.

 

«Понеже имате мя верну Господеви быти, вошедши въ домъ мой, пребудите». и принути их.

Сталася-ж, як мы йшлі на малітву, сустрэла нас адна дзяўчына, якая ме́ла ве́шчага духа ды варажбой вялікі даход давала гаспадаром сваім.

 

(Зачалоb 38) Бысть же идущим на молитву, рабы ни некая, имуще духъ вещій, стрете их, ониже пожи токъ великій приносила господаремъ своимъ, вещуючи.

Яна, ідучы за Паўлам і намі, закрычэла, мовячы: Людзі гэтыя — рабы Госпада Найвышэйшага; яны абвяшчаюць нам шлях да збаўле́ньня!

 

Тая, последствуючи Павлу, имъ вопиаше, глаголюще: «Сіи человеци раби Бога вышнего суть, ониже возвещають намъ путь спасения».

І рабіла яна гэта шмат дзён. Паўла-ж, узлаваўшыся, павярнуўся й сказаў духу: Прыказую табе́ імем Ісуса Хрыста: выйдзі з яе́! І выйшаў той-жа час.

 

И сее чинивала за много дній. Стужив же Павелъ, и обратився духови, рече: «Завещаваю тобе о имени Ісусъ Христове: изыди от нея!» и изыде в томъ часе.

Гаспадары-ж яе́, бачучы, што прапала надзе́я заробку іхняга, схапіўшы Паўлу й Сілу, павалаклі на плошчу да начальнікаў.

 

Видевши же господари ея, яко изыде надежа пожитку им, похопивше Павла и Силу, привлекоша на торгъ ко князем.

Прывёўшы-ж іх да ваяводаў, сказалі: Гэтыя людзі трывожаць ме́ста нашае, а яны — Жыды

 

и приведши их пред воеводы, рекоша: «Сіи человеци возмущають град нашъ, ониже суть Іудеи,

і вучаць звычаяў, якіх нам, Рымлянам, ня сьле́д ні прыймаць, ні выпаўняць.

 

и завещавают обычае, ихже не достоить намъ пріимати и ни творити Римляномъ сущимъ».

І паўстаў народ проці іх, і ваяводы, сарваўшы вопраткі з іх, загадалі біць іх кіямі.

 

И зъбежался народъ на не. И воеводы, растръзавше на них ризы, веляху палицами е бити.

Даўшы-ж ім шмат удараў, кінулі іх у вязьніцу, загадаўшы сторажу вастрожнаму крэпка пілнаваць іх.

 

И многы давше имъ раны, въсадиша их въ темницу, завещавше темъничьному стражу твердо стрещи е.

Ён, дастаўшы гэткі прыказ, кінуў іх у ўнутраную вязьніцу ды ногі ім паўшчамляў у калоду.

 

Он же, завещание приемъ, въсади их во нутреную темницу и ногы ею заби въ кладе.

Каля паўночы Паўла й Сіла маліліся й пяялі гімны Богу, і вязьні чулі іх.

 

Въ полунощи же Павелъ и Сила, молящеся, хваляху Бога, поюще. И послушаху их ужнициc.

Зьнячэўку сталася вялікае трасе́ньне, ажно захісталіся падваліны вязьніцы; і ўраз расчыніліся ўсе́ дзьве́ры, і ўсім апалі путы.

 

И скоро трусъ земли стался ест великъ тако, иже поколебалося основание темнице; отверзошеся же абие все двери и всемъ узы ослабеша.

І стораж вязьніцы, прачхнуўшыся ды бачучы расчы́неныя дзьве́ры вязьніцы, дастаўшы ме́ч, хаце́ў забіць сябе́, бо думаў, што вязьні паўцякалі.

 

Тогда обудися темничный стражъ, и егда виделъ отверсты двери темнице, изъвлекъ ножъ, хотяше себе убити, мня избегша юзникыd.

І моцным голасам загаласіў Паўла, мовячы: Не рабі сабе́ нічога благога: бо ўсе́ мы тут!

 

Возопи же гласомъ великимъ Павелъ, глаголя: «Ничегоже чини собе зла, вси бо есмы зде».

Папрасіўшы сьвятла́, ён убе́г і, дрыжучы, прыпаў да Паўлы й Сілы

 

Попросив же свеща, вскочи и, трепетенъ сый, припаде къ Павлу и Силе.

ды, выводзячы іх вонкі, сказаў: Гаспадары! Што трэ’ рабіці мне́, каб спасьціся?

 

Изведъ их вонъ, рече: «Господие, что ми подобаеть вчинити, да спасуся?»

Яны-ж адказалі: Ве́руй у Госпада Ісуса Хрыста, і будзеш збаўлены ты і ўве́сь дом твой.

 

Они же рекоша ему: «Веруй въ Господа Ісуса Христа, и спасешися ты и весь домъ твой».

І казалі слова Гасподняе яму і ўсім хатнім ягоным.

 

И глаголаста ему слово Господьне и всемъ, еже в дому его.

І ў тую-ж гадзіну ўначы, узяўшы іх, паабмываў ім раны й ахрысьціўся сам і ўсе ягоныя безадкладна.

 

И поемъ их, того жъ часу в нощи омылъ раны имъ; и крестися самъ со всею челядию своею без мешкания.

Завёўшы-ж іх у свой дом, паставіў ім пачастунак і це́шыўся разам з усе́нькім домам, што ўве́раваў у Бога.

 

Внегда ж увелъ е в домъ свой, зготовилъ столъ, и возрадовася со всею челядию своею, яко верова Богови.

Як-жа настаў дзе́нь, паслалі ваяводы слуг ме́скіх, кажучы: Звольніце гэных людзе́й.

 

Дневи же бывшу, послаша воеводы слуги своя, глаголюще выпустити человека она.

І стораж вязьніцы абвясьціў словы тыя Паўлу: Прыслалі ваяводы, каб звольніць вас. Дык вось, выходзьце і йдзе́це з мірам.

 

Сказа же темничный страж словеса сия Павлу, яко: «Послаша воеводы, да отпущени будете. И ныне, вышедше, идите с миром».

Паўла-ж сказаў да іх: Нас, грамадзян Рымскіх, бяз суду білі перад народам і кінулі ў вязьніцу, а цяпе́р цішком звальняюць нас? О, не́: няхай самі прыйдуць ды вывядуць нас.

 

Павел же рече к нимъ: «Бивше насъ предъ людми, не осудивши, человекиe Римлянины всадиша в темницу, и ныне тайно изводите насъ? Ни убо, но да, пришедше, сами изведуть».

Слугі ме́скія пераказалі словы гэтыя ваяводам, і тыя спалохаліся, пачуўшы, што яны Рымскія.

 

Отказаша же слуги слова сия воеводамъ, и бояшеся, услышавши, яко Римлянина еста,

І, прыйшоўшы, перапрашалі іх і, вывеўшы, прасілі пакінуць ме́ста.

 

и пришедше, умолиша е, и изъведше, жадали их, да бы вышли изъ града.

Выйшаўшы-ж з вязьніцы, прыйшлі ў Лідзію. І, бачучы братоў, навучалі іх ды пайшлі стуль.

 

Вышедши же с темници, пришли суть ко Лидіи, и видевше братию, утешиша ихъ и изыідоша.