Лукаша 12 разьдзел

 

 

Тым часам, калі сабраліся дзесяткі тысяч натоўпу, так што людзі тапталі адзін аднаго, Ён пачаў казаць спярша Сваім вучням: Сцеражыцеся закваскі фарысеяў, гэта значыць крывадушнасці.

 

Тым часам, калі сабраліся дзясяткі тысячаў народу, так што (сталі) ціснуць адзін аднаго, (Ён) пачаў гаварыць найперш вучням Сваім: сьцеражыце сябе ад рашчыны хварысэяў, якая ёсьць крывадушнасьць.

Няма ж нічога схаванага, што не будзе адкрыта, і таемнага, што не будзе вядомым.

 

Няма нічога ўкрытага, што ня будзе раскрыта, і (няма нічога) сакрэтнага, што ня будзе рассакрэчана.

Таму тое, што казалі вы ў цемры, пры святле будзе ўчута, і што вы прамовілі на вуха ў пакоях, будзе абвешчана на дахах.

 

Пагэтаму ўсё, што (вы) сказалі ў цямноце, будзе пачута ў сьвятле; і што сказалі на вуха ў патаемных пакоях, будзе абвешчана з дахаў.

І Я кажу вам, Маім сябрам: не бойцеся тых, што забіваюць цела, і пасля гэтага больш нічога не могуць зрабіць.

 

Кажу ж вам, сябрам Маім: ня бойцеся забіваючых цела і пасьля гэтага ня мо́гучых зрабіць нічога большага.

Але пакажу вам, каго баяцца: бойцеся Таго, хто, забіўшы, мае ўладу ўкінуць у геену. Так, кажу вам, Гэтага бойцеся.

 

Але папярэджваю вас, Каго баяцца: бойцеся Таго, Хто пасьля забіцьця мае ўладу ўкінуць у геенну. Так, кажу вам, Яго бойцеся.

Ці не пяць вераб’ёў прадаюцца за два асарыі? І ніводзін з іх не забыты ў Бога.

 

Ці ня пяць вераб’ёў прадаюцца за два асары? і ніводзін зь іх ня забыты перад Богам.

А ў вас і валасы на галаве ўсе палічаны. Не бойцеся: вы даражэйшыя за шмат вераб’ёў.

 

Але нават усе валасы галавы вашай пералічаны. Пагэтаму ня бойцеся, (вы) даражэй за многіх вераб’ёў.

Кажу ж вам: кожнага, хто вызнае Мяне перад людзьмі, і Сын Чалавечы вызнае перад Божымі Анёламі;

 

Кажу ж вам: усякага, хто вызнае Мяне перад людзьмі, і Сын Чалавечы вызнае перад Ангеламі Божымі;

а хто адрачэцца Мяне перад людзьмі, будзе адкінуты перад Божымі Анёламі.

 

а хто адрокся ад Мяне перад людзьмі, адрынуты будзе перад Ангеламі Божымі.

І кожнаму, хто скажа слова на Сына Чалавечага, даруецца; а таму, хто скажа блюзнерства на Святога Духа, — не даруецца.

 

І ўсякаму, хто скажа слова на Сына Чалавечага, даро́вана будзе яму; а ўсякі, хто зьняважыў Духа Сьвятога, (таму) ня будзе даро́вана.

А калі прывядуць вас у сінагогі, і да начальства, і да ўлад, не турбуйцеся, як або чым апраўдацца ці што сказаць;

 

Калі ж вядуць вас у сынагогі і да начальстваў і ўладаў, ня турбуйцеся, як і што адкажаце і што скажаце.

бо Святы Дух навучыць вас у тую часіну, што трэба сказаць.

 

Бо Сьвяты Дух навучыць вас у тую гадзіну, што трэба сказаць.

І нехта з натоўпу сказаў Яму: Настаўніку, скажы майму брату, каб ён падзяліў са мною спадчыну.

 

Сказаў жа Яму нехта з натоўпу: Настаўнік! скажы брату майму, каб (ён) падзяліўся са мной спадчынай.

Ён жа сказаў яму: Чалавеча, хто Мяне паставіў суддзёю або дзялільшчыкам над вамі?

 

Ён жа сказаў яму: Чалавеча! хто паставіў Мяне судзьдзёй ці пасярэднікам між вамі?

І Ён сказаў ім: Глядзіце, асцерагайцеся ўсялякай хцівасці, бо нічыё жыццё не залежыць ад багацця яго маёмасці.

 

І сказаў ім: Глядзіце ж, сьцеражыцеся своекарысьлівасьці, бо ня ў багацьці каго-небудзь жыцьцё ягонае заключаецца — і ня ў маёмасьці ягонай.

І сказаў ім прыпавесць, кажучы: У аднаго багатага чалавека добра ўрадзіла зямля.

 

І сказаў ім прыповесць, кажучы: поле нікаторага багатага чалавека прынесла багаты ўраджай;

І ён разважаў сам сабе, кажучы: Што мне рабіць, бо не маю куды сабраць свае плады?

 

і (ён) разважаў сам у сабе, кажучы: што мне рабіць, бо ня маю, куды сабраць плады мае?

І сказаў Вось што зраблю, разбяру мае свірны і пабудую большыя і збяру туды ўсё збожжа26 і ўсё маё дабро,

 

І сказаў: Вось, што зраблю: разбуру мае сьвірны і пабудую бо́льшыя, і зьбяру туды ўсе плады мае і дабро маё,

і скажу маёй душы: «Душа, маеш шмат дабра, на шмат гадоў складзенага; адпачывай, еш, пі, весяліся».

 

і скажу душы маёй: Душа! (ты) маеш многа дабра, якое ляжыць на многія гады: адпачывай, еш, пі, весяліся.

Ды Бог сказаў яму: Неразумны, гэтай начы запатрабуюць тваю душу ад цябе; а тое, што ты нарыхтаваў, каму дастанецца?

 

Але Бог сказаў яму: бязглузды! у гэтую ноч душу́ тваю возьмуць у цябе. Каму ж дастанецца тое, што (ты) назапасіў?

Так бывае з тым, хто збірае скарбы для сябе, а не багацее для Бога.

 

Такім (ёсьць) той, хто зьбірае багацьце для сябе, а ня ў Бога багацее.

І Ён сказаў Сваім вучням: Дзеля таго кажу вам: не турбуйцеся пра [ваша] жыццё, што вам есці, ні пра цела, у што вам адзецца.

 

Сказаў жа вучням Сваім: пагэтаму кажу вам: ня клапаціцеся (аб сродках) для жыцьця вашага, што будзеце есьці, ні пра цела, што апранеце.

Бо жыцце большае за яду і цела — за адзенне.

 

(Бо) жыцьцё (вашае) больш за ежу, і цела — за вопратку.

Паглядзіце на крумкачоў, што не сеюць, і не жнуць, няма ў іх ні кладоўкі, ні свірна, а Бог корміць іх. Наколькі вы даражэйшыя за птушак!

 

Паглядзіце на груганоў, якія ня сеюць, ня жнуць, ня маюць (ні) стопкі, ні сьвірна, але Бог корміць іх. Наколькі вы большыя за гэтых птушак!

Хто ж з вас, турбуючыся, можа дабавіць да свайго росту27 хоць бы локаць?28

 

І хто з вас (у вашых) клопатах можа дабавіць да свайго росту адзін локаць!

Дык калі вы і найменшага не можаце, чаго турбуецеся пра астатняе?

 

Пагэтаму, калі нават малейшага ня можаце, што (ж) клапоціцеся адносна іншага?

Паглядзіце на лілеі, як яны растуць: не працуюць і ні прадуць; але кажу вам, нават Саламон ува ўсёй сваёй славе не адзяваўся так, як кожная з іх.

 

Паглядзіце на лілеі, як яны растуць: ня працуюць, ня прадуць. Але кажу вам, (што) нават Салямон ва ўсёй сваёй славе ня апранаўся, як адна зь іх.

Калі ж траву, якая сёння ёсць у полі, а заўтра ў печ будзе ўкінута, Бог так убірае, то тым больш вас, малаверы!

 

Калі ж траву ў полі, якая сёньня ёсьць, а заўтра ўкідаецца ў печ, Бог так апранае, наколькі (ж) болей вас, малаверы!

І вы не шукайце, што вам есці і што вам піць, і не трывожцеся:

 

І вы ня шукайце, што вам есьці, або што піць, і ня турбуйцеся;

бо ўсяго гэтага шукаюць народы свету, Бацька ж ваш ведае, што вы маеце патрэбу ў гэтым.

 

бо гэтага шукаюць усе народы сьвету. Ваш жа Бацька ведае, што (вы) маеце патрэбу ў гэтым.

Толькі шукайце Яго29 Царства і гэта [ўсё] дадасца вам.

 

Больш таго, шукайце Каралеўства Бога, а ўсё гэта дададзена будзе вам.

Не бойся, малая чародка, бо ваш Бацька меў ласку даць вам Царства.

 

Ня бойся малое стада; бо Бацька ваш спрыяльна вырашыў даць вам Каралеўства (Бога).

Прадавайце вашу маёмасць і падавайце міласціну; і зрабіце сабе кашалі, якія не старэюць, скарб невычэрпны ў нябёсах, куды злодзей не прыблізіцца і дзе моль не знішчае;

 

Прадайце маёмасьці вашыя і раздайце міласьціну: (гэтым) зрабіце сабе ёмішчы, (якія) ня знашваюцца, скарб нявычэрпны на Нябёсах, куды злодзей ня дабіраецца, і моль ня зьнішчае;

бо дзе ваш скарб, там будзе і ваша сэрца.

 

бо дзе скарб ваш, там і сэрца вашае будзе.

Няхай будуць вашы паясніцы падпяразаныя і свяцільні гараць;

 

Няхай будуць паясьніцы вашыя падперазаныя і сьветачы запаленыя;

а вы будзьце падобнымі да людзей, што чакаюць свайго гаспадара, калі ён вернецца з вяселля, каб, як прыйдзе і пастукае, адразу адчыніць яму.

 

і вы — падобнымі да людзей, якія чакаюць гаспадара свайго, калі (ён) вернецца зь вясельля, каб як прыйдзе і пастукаецца, зараз (жа) адчынілі яму.

Шчаслівыя тыя слугі, якіх гаспадар, прыйшоўшы, застане нядрэмнымі; праўду кажу вам, што ён падперажэ і пасадзіць іх і, падышоўшы, будзе слугаваць ім.

 

Шчасьлівыя тыя рабы, каторых, прыйшоўшы, гаспадар знойдзе нясьпячымі; праўду кажу вам: (ён) падперажэцца, і пасадзіць іх, і, падыйшоўшы, будзе служыць ім.

І калі ў другую, і калі ў трэцюю варту прыйдзе і застане іх гэтак, шчаслівыя тыя [слугі]!

 

І калі прыйдзе ў другую варту, і прыйдзе ў трэйцюю варту і знойдзе (іх) так, (то) шчасьлівыя рабы тыя.

Вы ж знайце гэта, што калі б гаспадар дома ведаў, у якую гадзіну прыйдзе злодзей, то [не спаў бы і] не дапусціў бы падкапаць свой дом.

 

Дык гэта ведайце, што калі б ведаў гаспадар дому, а якой гадзіне прыходзе злодзей, (то) ня спаў бы і ня дапусьціў бы падкапацца пад дом свой.

[Дык] і вы будзьце гатовы, бо ў гадзіну, у якую не думаеце, прыйдзе Сын Чалавечы.

 

Пагэтаму і вы будзьце гатовымі, таму што ня ведаеце, а якой гадзіне прыходзе Сын Чалавечы.

І Пётр сказаў [Яму]: Госпадзе, ці нам кажаш гэтую прыпавесць, ці і ўсім?

 

Тады Пётра сказаў Яму: Госпадзе! (ці) да нас гаворыш гэтую прыповесьць, ці і для ўсіх?

І сказаў Госпад: Дык хто ж верны эканом, разумны, якога гаспадар паставіць над сваёю чэляддзю, каб даваць у свой час меру хлеба?

 

Госпад жа сказаў: дык хто ёсьць верны і разумны аканом, каторага паставіць гаспадар над слугамі сваімі раздаваць своечасова меру хлеба?

Шчаслівы той слуга, якога яго гаспадар, прыйшоўшы, застане, што ён робіць так.

 

Шчасьлівы той раб, якога прыйшоўшы гаспадар ягоны знойдзе робячым так.

Праўдзіва кажу вам, што ён паставіць яго над усёю яго маёмасцю.

 

Праўду кажу вам, што над усёй маёмасьцю сваёй паставіць яго.

А калі той слуга скажа ў сэрцы сваім: «Позніцца мой гаспадар прыйсці», і пачне біць слуг і служанак, і есці, і піць, і напівацца,

 

Калі ж раб той скажа ў сэрцы сваім: марудзіць гаспадар мой прыйсьці, і пачне біць слуг і служанак, і есьці і піць, і напівацца;

то прыйдзе гаспадар таго слугі ў дзень, у які той не чакае, і ў гадзіну, якой той не ведае, і рассячэ яго папалам і вызначыць яму адну долю з нявернымі.

 

то прыйдзе гаспадар раба таго ў дзень, у які ня чакае, і ў гадзіну якой ня ведае, і жорстка яго пакарае і аддасьць яго аднаму лёсу зь нявернымі.

Той жа слуга, што ведаў волю свайго гаспадара, а не падрыхтаваў або не зрабіў паводле яго волі, будзе многа біты.

 

Той жа раб, які ведаў волю гаспадара свайго і ня падрыхтаваўся, і ня зрабіў па волі ягонай, будзе біты многа.

А той, які не ведаў, але зрабіў нешта вартае біцця, будзе меней біты. Кожнаму, каму шмат было дадзена, з таго шмат спагоніцца, і каму шмат даручана, з таго больш запатрабуецца.

 

А той, які ня ведаў, але зрабіў вартае пакараньня, біты будзе мала. І ад кожнага, каму дадзена многа, многа будзе зь яго спагнана, і каму многа даручана, больш зь яго зышчуць.

Агонь Я прыйшоў кінуць на зямлю, і як Я хачу, каб ён ужо запалаў!

 

Агонь прыйшоў (Я) зьвесьці на зямлю, і як хачу, каб (ён) быў ужо запалены!

Хрышчэннем жа Я павінен быць ахрышчаны, і як Я пакутую пакуль гэта нездзейсніцца.

 

Хрышчэньнем маю (Я) быць ахрышчаным, і як (Я) тамлюся, пакуль гэтае ня выпаўніцца!

Ці вы думаеце, што Я прыйшоў даць мір на зямлі? Не, кажу вам, а хутчэй падзел!

 

(Вы) думаеце, што (Я) прыйшоў даць мір на зямлі? не, кажу вам, але хутчэй разьдзяленьне;

Бо ад гэтага часу пяцёра ў адным доме будуць падзелены: тры супроць двух і два супроць трох,

 

бо адгэтуль пяцёра ў адным доме будуць падзеленыя: трое супраць двух і двое супраць трох;

падзеляцца: бацька супроць сына і сын супроць бацькі, маці супроць дачкі і дачка супроць маці, свякроў супроць сваёй нявесткі і нявестка супроць [сваёй] свекрыві.

 

разьдзеліцца бацька супраць сына, і сын супраць бацькі; маці супраць дачкі, і дачка супраць маткі; сьвякроў супраць нявесткі сваёй, і нявестка супраць свякрові сваёй.

Ён казаў жа натоўпам: Калі бачыце, што хмара падымаецца на захадзе30, вы адразу кажаце: «Надыходзіць лівень», — і бывае так;

 

Казаў жа і народу: калі (вы) убачыце хмару, падымаючыся з захаду, ураз кажаце: «дождж набліжаецца»; і стаецца гэтак;

а калі дзьме паўднёвы вецер, то кажаце: «Будзе спёка», — і яна бывае.

 

і, калі дзьме паўдзённы вецер, кажаце: «сьпёка будзе», і стаецца.

Крывадушнікі, твар зямлі і неба распазнаць вы ўмееце, як жа часу гэтага не ўмееце распазнаць?

 

Крывадушнікі, аблічча зямлі і неба распазнаваць умееце, як жа часу гэтага ня распазнаецё?

Што ж вы і самі па сабе не судзіце, што правільнае?

 

І чаму вы самі ў сабе ня судзіце, што ёсьць правільна?

Бо калі ты ідзеш са сваім праціўнікам да начальніка, то ў дарозе пастарайся дайсці з ім да згоды, каб не пацягнуў ён цябе да суддзі; а суддзя аддасць цябе выканаўцу, а выканаўца кіне цябе ў турму.

 

Бо калі (ты) ідзеш з супраціўнікам тваім да начальніка, па дарозе прыкладзі намаганьні (каб) пазбавіцца ад яго, каб (ён) ня прыцягнуў цябе да судзьдзі, а судзьдзя ня аддаў цябе экзэкутару, а экзэкутар ня кінуў цябе ў вязьніцу.

Кажу табе, не выйдзеш ты адтуль, пакуль не аддасі і апошняй лепты.

 

Кажу табе: ня выйдзеш адтуль, пакуль ня аддасі яму і апошняй меднай манеты.