Эстэр 2 разьдзел

 

 

Просьле гэтага, як уціхамірыўся гнеў караля Агасвера, ён успомнеў праз Вашту, і праз тое, што яна зрабіла, і што было ёй рассуджана.

 

Сим же бывшимъ и розгневание царя Асвера егда ся усмирило, воспомянулъ убо на Вастъху-царицу, что учинила и что терпела ест,

І сказалі маладзёны каралю, што паслугавалі яму: «Няхай бы пашукалі каралю дзявушчых пазорных дзевак,

 

тогда рекоша слуги царевы, да согледають царю девиць красных, и да будуть посланы, ониже поищуть по всехъ земляхъ девиць пресличных,

І хай бы прызначыў кароль назіраньнікаў да ўсіх краінаў каралеўства свайго, каторыя зьберлі б кажную дзявушчую пазорную дзеўку да Сусы сталіцы, да дому жонак пад нагляд Гэґая, каралеўскага легчанца, вартаўніка жонак, і хай даюць чысьцячыя масьці;

 

и да везуть е во градъ Зузу и предадут в дом женский подъ руку Гееови, скопцу цареву, онже естъ урядникъ и сторожъ надъ женами царъскими, и да наберуть одежи женское и иныхъ речей, потребныхъ к тому.

І хай дзеўка, каторую ўпадабае кароль, каралюе замест Вашты». І гэта ўпадабаў кароль, і ён зрабіў гэтак.

 

И которая бы ся межи всеми ими полюбила предъ очима царевыми, тая да царствует въместо Вастхи. И полюбися речь сия царю, и такъ, якоже совещали ему, повелелъ, абы ся стало.

Якісь Юдэй быў у Сусе сталіцы; імя ягонае Мордэхай, сын Яіроў, сына Шымяя Кішанка, Венямінец.

 

В ты часы былъ естъ мужъ единъ Евреанинъ во граде Зузе, именем Мардохей, сынъ Яировъ, сына Семеова, сына Кисова от племеня Емиина,

Ён быў пераселены зь Ерузаліму разам із палоненікамі, выведзенымі зь Ехоняю, каралём Юдэйскім, каторых перасяліў Невухаднецар, кароль Бабілёнскі.

 

онъже заведенъ былъ от Ерусалима в то время, егда Ехонию, царя Іюдина, Навходносоръ, царь Вавилонскій, заведе в неволю.a

І быў ён узгадавацелям Гадасы, — яна ж Естэр, — дачкі дзядзькі свайго, бо ня было ў яе айца ані маці. Дзеўка гэта была складная а пазорная. І, па сьмерці айца ейнага а маці ейнае, Мордэхай узяў яе сабе за дачку.

 

Той же былъ естъ пестунъ дщеры брата своего Едысы, еже инымъ именемъ называшеся Есъферъ, а не имеаше отца ани матери своея, и беше красна вельми и любого возрения, по смерти бо родителей ея взялъ ю Мардохей за дочьки место к собе.

І як была агалошана справа каралеўская й права ягонае, і як зьберлі шмат дзевак да Сусы сталіцы пад нагляд Гэґая, тады ўзята была й Естэр да дому каралеўскага пад нагляд Геґая, вартаўніка жонак.

 

И егда поведано было царево приказание, и по повелению его многие девици красные привезены были во градъ Зузас, и даны беша Гееови, скопцу цареву, дана теже естъ ему и Есъферъ межи иными девицами, абы была соблюдена в числе иныхъ паненъ.

І ўпадабаў гэтую дзеўку ён, і прыдбала ў яго ласку, і ён пабарзьдзіў выдаць ёй чысьцячыя масьці і дзелі ейныя, і прызначаных сем дзевак даць ёй із дому каралеўскага; і перамясьціў яе а дзеўкі ейныя на лепшае месца жаноцкага дому.

 

Сия же Есъферъ любилася ему и знашла ест ласку пред очима его, и скоро добыл ей чистого и красного убрания, и украсилъ ю, и далъ ей часть ея, и приставил к ней седмъ девиць прекрасныхъ здому царева, и тако саму и служебници ея велми украсилъ.

Не азнайміла Естэр люду свайго ані радні свае, бо Мордэхай расказаў ёй, каб яна не азнаймляла.

 

Сия пакъ Есферъ не хотела естъ ознамити приставу своему людей своихъ и родины своея, понеже Мардохей, дядя ее, заповедалъ былъ ей, глаголя, абы о томъ ничтоже не говорила.

І кажны дзень Мордэхай прыходзіў аж да панадворку жаноцкага дому, каб даведацца, як маецца Естэр, і што робяць ізь ёю.

 

Той же Маръдохей ходилъ естъ на кожный день предъ полатою, в нейже избранныи девици хранены беша, имея печаль о зъдравии Есферове и хотяй ведати, яко ся с нею дееть.

Як настаў рад кажнай дзеўцы ўходзіць да караля Агасвера, пры канцу двананцацёх месяцаў таго, што сталася ёй подле права жонак, — бо толькі часу цягнуцца дні ачышчэньня іх: шэсьць месяцаў міравым алеям і шэсьць месяцаў пахнючымі а чысьцячымі масьцямі жаноцкімі, —

 

И егда пришолъ естъ часъ, да бы по ряду единая кажная девица увошла ко царю, выполнивши вси речи, еже ко окрасе женской прилежать, месець дванадесятый наставал ест, шесть бо месецев целых мазалися суть олеемъ миртовымъ, а иныхъ шесть месецев мастей драгих и речей добровонных поживали.

Дык во з чым дзеўка ўходзіла да караля: чаго б яна не сказала, ёй давалі ўсе да выхаду із жаноцкага дому да дому каралёвага.

 

Внегда пакъ имели ити предъ царя, якоеж пожадали окрасы или приправы, то дано было имъ; и приправивъшися, яко ся имъ любило, с полаты женское ходили до ложници царевы.

Увечары яна ўходзіла, а нараніцы зварачалася да другога дому жаноцкага, пад нагляд Шаашґаза, легчанца каралеўскага, вартаўніка мамошак; і ўжо ня ўходзіла да караля, хіба толькі кароль пажадаў бы яе, і гукалі яе наймя.

 

И которая приходяше увечеръ, тая опять рано отходяше; и оттоле до иныхъ домов водены бываша, ониж подъ стражею Сузагаза, постельника царева, беша, той убо былъ естъ старейшиною надъ меншицами царевыми. А ниже смеаше которая с них потом вниити къ царю, толико естли же бы царь захотелъ и именемъ ю позвалъ.

Як настаў рад ісьці да карала Естэры, дачцы Абігаіла, дзядзькі Мордэхаёвага, каторую ён быў узяўшы сабе за дачку, тады яна не прасіла нічога, апрача тога, праз што сказаў ёй Геґай, легчанец каралеўскі, вартаўнік жонак. І прыдбала Естэр зычлівасьць у вачох усіх, што бачылі яе.

 

И егда поминяше часъ, в немже по ряду девици ходиша къ царю наставаше пакъ день, в оньже Есферъ, дщера Авигаилева, брата Мардохеова, юже былъ собе узялъ Мардохей за дочки места, имела вниити ко царю. Сия не просила ест приправъ женских, но еже восхотелъ, далъ ей Геевъ, скопець царевъ и стражъ девичий, была бо естъ Есферъ вельми красна и для первеликое красы была всемъ люба и вдячна.

І ўзялі Естэр да караля Агасвера, да каралеўскага дому ягонага, дзясятага месяца, значыцца месяца Тэбефа, сёмага году дзяржавы ягонае.

 

Тогда ведена естъ до ложници Асвера-царя месеца десятого, иже словеть генварь, лета седмаго царства его.

І палюбіў кароль Естэр над усі жанкі, і яна прыдбала ў яго ласку а зычлівасьць над усі дзяўчаты; і ён узлажыў карону каралеўскую на галаву ёй, і ўчыніў яе караліцаю замест Вашты.

 

И возлюби ю царь более всех иныхъ женъ, и имела ест ласку и милость от него надо все иные жены, и возложи на главу ея коруну царьскую, и учини ю царицею въместо Вастхи.

І справіў кароль вялікую чэсьць усім князём сваім а служцом сваім — чэсьць дзеля Естэры, і зрабіў палёгку краём, і раздаў дары пакаралеўску.

 

И удела свадбу превелику всем княземъ и дворяномъ своимъ, понимая за себе Есъферъ, и уставилъ празникъ по всехъ странах своих, и дары давалъ по великоможности и щедроте царской.

І як другім наваратам зьберты былі дзеўкі, і Мордэхай сядзеў ля брамы каралеўскае,

 

Потом же, егда и удругое сбирали девици царю, Мардохей седавалъ у дверей полаты царевы.

Естэр не азнаймляла радні свае а люду свайго, як расказаў ёй Мордэхай; а слова Мордэхаёва Естэр паўніла таксама, як тады, як была ў яго на ўзгадаваньню.

 

И не поведила еще была Есферъ, которого естъ роду и с которое страны, по заповеди Мардохеове, понеже яко был заповедалъ ей онъ, тако и чиняше Есферъ и наполняше, якоже была навыкла, будучи млада у него.

Таго часу, як Мордэхай сядзеў ля брамы каралеўскае, два каралеўскія легчанцы, Біґфан а Ферэш, з тых, што сьцераглі парог, узлаваліся й задумлялі налажыць руку на караля Агасвера.

 

Того пакъ часу, егда Мардохей у дверей полаты царевы седоваше, и се, розгневалися суть два постелники царевы, Вагатанъ и Фаресъ, сии же были суть и придверниками а у первыхъ дверей ложници царевы стоиваху, и хотели востати на царя и убити его.

І, даведаўшыся праз гэта, Мордэхай наказаў караліцы Естэры, а Естэр наказала каралю ад Мордэхая.

 

Того же доведався, Мардохей скоро споведа царици Есъферъ, и та возвестила царю, еже ей Мардохей поведилъ и выстерегъ царя.

І прасачылі справу і знайшлі, і іх абодвых засілілі на дзерве. І ўпісалі да кнігі летапісу ў караля.

 

И пыталися суть о томъ, и знашли, иже то хотели учинити, протожъ обудву повесили суть на шибеници. И повелелъ ест царь записати тое во книги паметные, и написавши в летописци, дали суть е в руце царевы.