Мацьвея 5 разьдзел

Паводле Мацьвея Сьвятое Дабравесьце
Пераклад Антонія Бокуна → Пераклад Чарняўскага 2003

 
 

Убачыўшы натоўпы, Ён узыйшоў на гару, і, калі сеў, падыйшлі да Яго вучні Ягоныя.
 
І, бачачы натоўпы, Ён узышоў на гару; і, калі сеў, падышлі да Яго вучні Яго;

І Ён, расчыніўшы вусны Свае, навучаў іх, кажучы:
 
і, адкрыўшы вусны Свае, стаў іх навучаць, кажучы:

«Шчасьлівыя ўбогія духам, бо іх ёсьць Валадарства Нябеснае.
 
«Шчасныя ўбогія духам, бо іх Валадарства Нябеснае.

Шчасьлівыя тыя, што плачуць, бо яны будуць суцешаныя.
 
Шчасныя тыя, што плачуць, бо яны суцешацца.

Шчасьлівыя ціхія, бо яны возьмуць у спадчыну зямлю.
 
Шчасныя пакорлівыя, бо яны завалодаюць зямлёю.

Шчасьлівыя тыя, што прагнуць і смагнуць праведнасьці, бо яны будуць насычаныя.
 
Шчасныя тыя, што прагнуць і смагнуць справядлівасці, бо яны  насыцяцца.

Шчасьлівыя міласьцівыя, бо яны будуць памілаваныя.
 
Шчасныя міласэрныя, бо яны атрымаюць міласэрнасць.

Шчасьлівыя чыстыя сэрцам, бо яны Бога ўбачаць.
 
Шчасныя чыстыя сэрцам, бо яны Бога ўбачаць.

Шчасьлівыя міратворцы, бо яны сынамі Божымі будуць названыя.
 
Шчасныя міратворцы, бо іх назавуць сынамі Божымі.

Шчасьлівыя тыя, каго перасьледуюць за праведнасьць, бо іх ёсьць Валадарства Нябеснае.
 
Шчасныя, што пераслед церпяць дзеля справядлівасці, бо іх Валадарства Нябеснае.

Шчасьлівыя вы, калі дзеля Мяне будуць зьневажаць вас, і перасьледаваць, і казаць усякае злое слова хлусьліва.
 
Шчасныя вы, калі з-за Мяне вас будуць зневажаць, і пераследаваць, і ўсякае ліха гаварыць будуць супраць вас, узводзячы паклёп.

Радуйцеся і весяліцеся, бо вялікая нагарода вашая ў небе; бо так перасьледавалі прарокаў, якія былі раней за вас.
 
Радуйцеся і весяліцеся, бо ўзнагарода ваша шчодрая ў небе; так вось пераследавалі прарокаў, якія да вас жылі.

Вы — соль зямлі. Калі ж соль згубіць сілу, то чым зробіш яе салёнаю? Яна ўжо ні на што не надаецца, хіба толькі выкінуць яе вон на патаптаньне людзям.
 
Вы — соль зямлі. А калі соль страціць сілу, то чым пасоліцца? Яна ўжо ні на што больш не прыдатная, як толькі быць выкінутай на двор, каб яе людзі патапталі.

Вы — сьвятло сьвету. Ня можа схавацца горад, які стаіць на вяршыні гары.
 
Вы — святло свету. Не можа схавацца горад, што размешчаны на гары.

Ніхто не запальвае сьвечку, каб паставіць яе пад пасудзінай, але на сьвечніку, і яна сьвеціць усім, хто ёсьць у доме.
 
Таксама не запальваюць свечкі і не ставяць яе пад пасудзіну, але ставяць на падсвечніку, каб свяціла ўсім, хто ёсць у доме.

Гэтак няхай сьвятло вашае сьвеціць перад людзьмі, каб яны бачылі вашыя добрыя справы і славілі Айца вашага, Які ў небе.
 
Так хай свеціць святло вашае на віду ў людзей, каб яны бачылі вашыя добрыя ўчынкі ды хвалілі Айца вашага, Які ў небе.

Ня думайце, што Я прыйшоў парушыць Закон ці Прарокаў; не парушыць прыйшоў Я, але споўніць.
 
Не думайце, што Я прыйшоў парушыць закон і прарокаў. Я прыйшоў не парушыць, але выканаць.

Бо сапраўды кажу вам: пакуль не праміне неба і зямля, аніводная ёта ці рыска не праміне з Закону, пакуль ня станецца ўсё.
 
Бо сапраўды кажу вам: пакуль неба і зямля не прамінуць, ані адна ёта, ані адна рыска не зменіцца ў законе, аж пакуль ўсё не збудзецца.

Вось жа, хто парушыць адно з гэтых найменшых прыказаньняў і навучыць гэтаму людзей, той найменшым названы будзе ў Валадарстве Нябесным; а хто выканае і навучыць, той вялікім названы будзе ў Валадарстве Нябесным.
 
Таго, хто парушыць адно з гэтых прыказанняў найменшых і навучыць так людзей, таго назавуць найменшым у Валадарстве Нябесным. А хто выканае і навучыць, таго назавуць вялікім у Валадарстве Нябесным.

Бо кажу вам: калі праведнасьць вашая не перавысіць [праведнасьці] кніжнікаў і фарысэяў, вы ня ўвойдзеце ў Валадарства Нябеснае.
 
Бо кажу вам: калі ваша справядлівасць не будзе большай, чым у кніжнікаў і ў фарызеяў, не ўвойдзеце вы ў Валадарства Нябеснае.

Вы чулі, што сказана старадаўнім: “Не забівай, а хто заб’е, падлягае суду”.
 
Чулі, што сказана было продкам: «Не забівай», а хто заб’е, будзе асуджаны.

А Я кажу вам, што ўсякі, хто гневаецца на брата свайго дарэмна, падлягае суду; а хто скажа брату свайму: “Нікчэмны”, падлягае сынэдрыёну, а хто скажа: “Дурань”, падлягае гееньне вогненай.
 
А Я вам кажу, што той, хто дарэмна гневаецца на брата свайго, будзе асуджаны; а хто скажа брату свайму: «рака», — будзе асуджаны радай, а хто скажа: «дурны», — будзе асуджаны агнём пякельным.

Дык калі ты прынясеш дар твой на ахвярнік, і там узгадаеш, што брат твой мае нешта супраць цябе,
 
І таму, калі панясеш ахвяру сваю на алтар, а там прыпомніш, што брат твой мае нешта супраць цябе,

пакінь дар твой перад ахвярнікам і пайдзі перш пагадзіся з братам тваім, а тады, прыйшоўшы, прынясі дар твой.
 
дык пакінь ахвяру тваю каля алтара, і ідзі перш пагадзіся з братам тваім, і тады, прыйшоўшы, прынясеш ахвяру тваю.

Пагадзіся з супраціўнікам тваім хутчэй, пакуль ты яшчэ ў дарозе з ім, каб супраціўнік не аддаў цябе судзьдзі, а судзьдзя не аддаў бы цябе паслугачу, і ня быў ты кінуты ў вязьніцу.
 
Пагадзіся з супраціўнікам тваім хутчэй, пакуль ты з ім у дарозе, каб выпадкам не аддаў цябе супраціўнік суддзі, а суддзя не аддаў цябе слузе, і каб не быў ты кінуты ў вязніцу.

Сапраўды кажу табе: ты ня выйдзеш адтуль, пакуль не аддасі апошняга кадранта.
 
Сапраўды кажу табе: не выйдзеш адтуль, пакуль не аддасі апошняга квадранта.

Вы чулі, што сказана старадаўнім: “Не чужалож”.
 
Чулі, што сказана: «Не чужалож!»

А Я кажу вам, што ўсякі, хто глядзіць на жанчыну, жадаючы яе, ужо чужаложыць з ёю ў сэрцы сваім.
 
А Я вам кажу, што кожны, хто глядзіць на жанчыну, прагнучы яе, ужо яе зчужаложыў у сэрцы сваім.

Калі ж правае вока тваё згаршае цябе, вырві яго і кінь ад сябе, бо лепш табе, каб загінуў адзін з членаў тваіх, а ня ўсё цела тваё было ўкінута ў геенну.
 
Бо калі тваё правае вока горшыць цябе, вырві яго ды адкінь ад сябе; бо лепш табе, каб згінуў адзін з членаў тваіх, чымся ўсё цела тваё сышло б у пекла.

І калі правая рука твая згаршае цябе, адсячы яе і кінь ад сябе, бо лепш табе, каб загінуў адзін з членаў тваіх, а ня ўсё цела тваё было ўкінута ў геенну.
 
І калі правая твая рука горшыць цябе, адрэж яе ды адкінь ад сябе; бо лепш табе, каб згінуў адзін з членаў тваіх, чымся ўсё цела тваё сышло б у пекла.

Сказана таксама, што, калі хто разлучаецца з жонкаю сваёю, няхай дасьць ёй развод.
 
Сказана таксама: «Хто пакіне жонку сваю, хай дасць ёй разводны ліст».

А Я кажу вам: хто разлучаецца з жонкаю сваёю не з прычыны распусты, той робіць яе чужаложніцай, і хто жэніцца з разьведзенай, той чужаложыць.
 
А Я кажу вам: кожны, хто пакідае жонку сваю, акрамя як з прычыны яе распусты, выстаўляе яе на чужаложства. І той, хто жэніцца з ёю, чужаложыць.

Яшчэ чулі вы, што сказана старадаўнім: “Не прысягай фальшыва, але спаўняй перад Госпадам прысягі твае”.
 
Чулі яшчэ аб тым, што было сказана продкам: «Не парушай прысягі, але выконвай сваю прысягу перад Госпадам».

А Я кажу вам: не прысягай зусім, ані небам, бо яно — пасад Божы;
 
А Я кажу вам, каб вы зусім не прысягалі, ані небам, бо яно ёсць пасад Божы,

ані зямлёю, бо яна — падножжа ног Ягоных, ані Ерусалімам, бо ён — горад вялікага Валадара;
 
ані  зямлёю, бо яна — падножжа ног Яго; ані Ерузалімам, бо ён — горад вялікага Валадара.

ані галавою сваёю не прысягай, бо ня можаш аніводнага воласу зрабіць белым ці чорным.
 
Ані таксама сваёй галавой не прысягай, бо ты не можаш аніводнага воласа зрабіць белым або чорным.

Але няхай будзе слова вашае: “Так, так”, “Не, не”, а што больш таго, тое ад злога.
 
Хай жа тады слова вашае будзе: «так—так», «не—не». А што звыш таго, гэта ад злога.

Вы чулі, што сказана: “Вока за вока і зуб за зуб”.
 
Чулі вы, што сказана было: «Вока за вока, зуб за зуб»?

А Я кажу вам: не праціўцеся злому, але, хто ўдарыць цябе ў правую шчаку тваю, павярні да яго і другую,
 
А Я кажу вам: не праціўцеся злому; а калі б хто ўдарыў цябе ў правую шчаку тваю, настаў яму і другую.

і хто захоча судзіцца з табою і ўзяць у цябе вопратку, аддай яму і шаты;
 
І таму, хто хоча з табой судзіцца і кашулю тваю ўзяць, аддай яму і плашч.

і хто прымусіць цябе ісьці з ім адну мілю, ідзі з ім дзьве.
 
І калі б хто цябе змушаў ісці з ім мілю, ідзі з ім дзве.

Таму, хто просіць у цябе, дай, і ад таго, хто хоча ў цябе пазычыць, не адварочвайся.
 
Дай таму, хто просіць у цябе; і не ўхіляйся ад таго, хто жадае ў цябе пазычыць.

Вы чулі, што сказана: “Любі бліжняга твайго і ненавідзь ворага твайго”.
 
Чулі вы, што сказана было: «Любі бліжняга свайго і нянавісць адчувай да ворага твайго».

А Я кажу вам: любіце ворагаў вашых, дабраслаўляйце тых, якія праклінаюць вас, рабіце дабро тым, якія ненавідзяць вас, і маліцеся за тых, якія крыўдзяць вас і перасьледуюць вас,
 
А Я кажу вам: любіце ворагаў сваіх і маліцеся за тых, што прыгнятаюць вас,

каб сталіся вы сынамі Айца вашага, Які ў небе, бо Ён узьнімае сонца Сваё над добрымі і злымі і спасылае дождж на праведных і няправедных.
 
каб сталіся вы сынамі Айца вашага, Які ёсць на небе, бо Ён чыніць, каб сонца Яго ўзыходзіла над добрымі і ліхімі, і дождж пралівае над справядлівымі і несправядлівымі.

Бо калі вы любіце тых, якія вас любяць, якая вам нагарода? Ці ж ня так робяць і мытнікі?
 
Калі ж вы любіце тых, што вас любяць, дык што за ўзнагароду будзеце мець? Ці ж і мытнікі не робяць таго?

І калі вы вітаеце толькі братоў вашых, што асаблівае робіце? Ці ж не такім чынам робяць і мытнікі?
 
Або калі вітаеце толькі братоў вашых, дык што асаблівага робіце? Ці ж гэтак і пагане не робяць?

Дык будзьце ж дасканалымі, як дасканалы Айцец ваш, Які ў небе.
 
Дык будзьце ж вы  дасканалыя, як і Айцец ваш нябесны дасканалы.