Выслоўяў Саламонавых 21 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Антонія Бокуна → Пераклад Чарняўскага 2017

 
 

Сэрца валадара ў руцэ ГОСПАДА, як ручаі водаў; Ён скіроўвае яго, куды хоча.
 
Сэрца цара ў руцэ Госпада — як ручаі водаў: Ён паверне яго, куды пажадае.

Усе шляхі чалавека слушныя ў вачах ягоных, але ГОСПАД узважвае сэрцы.
 
Усякая дарога чалавека здаецца яму вернай, але Госпад узважвае сэрцы.

Праведнасьць і суд даспадобы ГОСПАДУ больш, чым ахвяра.
 
Тварыць міласэрнасць і законнасць больш падабаецца Госпаду, чым крывая ахвяра.

Узьнесеныя вочы і надзьмутае сэрца — ніва бязбожнікаў, [і гэта] грэх.
 
Гордасць вачэй і фанабэрыстасць сэрца — светач бязбожнікаў — грэх.

Думкі руплівага [прыносяць] прыбытак, а кожны нецярплівы [будзе мець] нястачу.
 
Намеры кемлівага — заўсёды для прыбытку, а ўсякі паспешлівы — заўсёды ў галечы.

Зьбіраньне скарбаў языком падманлівым — пара, што зьнікае, і шуканьне сьмерці.
 
Хто збірае скарбы падманным языком, той будзе кінуты ў пасткі смерці.

Злачыннасьць бязбожнікаў зьвернецца на іх, бо яны грэбуюць чыніць суд [справядлівы].
 
Раз’ятранасць бязбожнікаў скіне іх, бо не пажадалі яны тварыць законнасць.

Крывы шлях чалавека нягоднага, а справы чыстага — простыя.
 
Нясталы шлях — чужы для чалавека; а хто чысты, таго справа верная.

Лепей жыць у куце на даху, чым са сварліваю жонкаю ў прасторным доме.
 
Лепей сядзець у кутку гарышча, чым са сварлівай [жонкай] — у агульным доме.

Душа бязбожніка жадае зла, ня знойдзе [ласкі] ў вачах ягоных бліжні яго.
 
Душа бязбожніка жадае ліха; над ім не злітуецца блізкі яго.

Калі караюць насьмешніка, неразумны стаецца мудрэйшым, і калі мудрага вучаць, ён здабывае веданьне.
 
Калі пакараюць насмешніка, просты чалавек паразумнее; а калі вучаць мудрага — ён набудзе веды.

Разважае праведнік пра дом бязбожніка, як гінуць бязбожнікі ў ліхоцьці сваім.
 
Справядлівы назірае за домам бязбожніка: як упадаюць бязбожныя у няшчасце.

Хто вушы свае затыкае на крык убогага, той сам будзе клікаць, але ня будзе адказу.
 
Хто вуха сваё затыкае на лямант беднага, той і сам будзе лямантаваць, але не будзе выслуханы.

Падарунак таемны тушыць гнеў, а гасьцінец у заўлоньне [спыняе] вялікую ярасьць.
 
Падарунак патаемны спыняе гнеў, а падарунак за пазухай — найвялікшае абурэнне.

Правасудзьдзе — радасьць для праведніка і загуба для злачынцаў.
 
Тварыць законнасць — гэта радасць для справядлівага і пагібель для тых, хто чыніць несправядлівасць.

Чалавек, які зьбіваецца са шляху розуму, супачыне ў грамадзе памёршых.
 
Чалавек, які сыдзе з дарогі разважлівасці, прабудзе на сходзе мёртвых.

Хто любіць весяліцца, будзе ў нястачы, а хто любіць віно і алей, ня будзе багатым.
 
Хто любіць балі — будзе ў галечы, не ўзбагаціцца, хто любіць віно і тлустую ежу.

Выкупам за праведніка [будзе] бязбожнік, а [выкупам] за правага — ліхадзей.
 
Збаўленне за справядлівага — бязбожнік, а за прастадушных — несправядлівы.

Лепш жыць у зямлі пустыннай, чым з жонкай гняўлівай і сварлівай.
 
Лепей жыць на пустыннай зямлі, чым з жонкай сварлівай і запальчывай.

Прывабныя скарбы і алей у жытле мудрага, а бязглузды чалавек змарнуе іх.
 
Жаданы скарб і тлушч у жыллі мудрага, а неразважлівы чалавек прамантачыць яго.

Хто імкнецца да праведнасьці і міласэрнасьці, знойдзе жыцьцё, праведнасьць і славу.
 
Хто ідзе ўслед за справядлівасцю і міласэрнасцю, той знойдзе жыццё, і справядлівасць, і славу.

Мудры ўвойдзе ў горад магутных і зрыне моц, у якой яны мелі пэўнасьць.
 
Уваходзіць мудры ў горад дужых і знішчае цытадэль іх упэўненасці.

Хто захоўвае вусны свае і язык свой, захоўвае душу сваю ад бедаў.
 
Хто беражэ вусны свае і язык свой, той беражэ душу сваю ад бед.

Свавольны і дзёрзкі, называны блюзьнерам, робіць усё ў шале нахабства.
 
Пыхлівы і фанабэрысты завецца насмешнікам, што дзейнічае ў пыхлівым гневе.

Жаданьне гультая заб’е яго, бо рукі ягоныя адмаўляюцца працаваць.
 
Жаданні гультая забіваюць, бо рукі яго не жадаюць нічога рабіць:

Кожны дзень ён жадае і прагне, а праведнік дае і не шкадуе.
 
увесь дзень ён жадае і прагне; а справядлівы — той, хто раздае і не шкадуе.

Ахвяра бязбожнікаў — брыдота, тым больш [брыдотныя] тыя, якія складаюць яе з падступнасьцю.
 
Ахвяры бязбожнікаў — агідныя, тым болей, што прапаноўваюцца яны са злачынства.

Сьведка хлусьлівы згіне, а чалавек, які слухае, будзе гаварыць заўсёды.
 
Ілжэсведка загіне, чалавек пакорлівы будзе гаварыць на перамогу.

Чалавек бязбожны ўпарты абліччам сваім, а правы разумее шлях свой.
 
Бязбожны чалавек упарціцца ў поглядзе сваім; а той, хто верны, — выпраўляе дарогу сваю.

Няма мудрасьці, і няма розуму, і няма рады насуперак ГОСПАДУ.
 
Няма мудрасці, ані разважлівасці, ані законнасці супраць Госпада.

Каня рыхтуюць на дзень бітвы, але перамога — ад ГОСПАДА.
 
Каня рыхтуюць на дзень вайны, але выратоўвае Госпад.