Выслоўяў Саламонавых 21 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Антонія Бокуна

 
 

Сэрца цара ў руках у Госпада, як патокі водаў: куды захоча, Ён кіруе яго.
 
Сэрца валадара ў руцэ ГОСПАДА, як ручаі водаў, Ён скіроўвае яго, куды хоча.

Усякі шлях чалавека просты ў вачах ягоных; а Гасподзь узважвае сэрцы.
 
Усе шляхі чалавека слушныя ў вачах ягоных, але ГОСПАД узважвае сэрцы.

Справядлівасьць і праўду чыніць — больш даспадобы Госпаду, чым ахвяра.
 
Праведнасьць і суд даспадобы ГОСПАДУ больш, чым ахвяра.

Гонар вачэй і пыха сэрца, сьветачы бязбожнікаў — грэх.
 
Узьнесеныя вочы і надзьмутае сэрца — баразна бязбожных, [і гэта] грэх.

Задумы руплівага вядуць да дастатку, а кожны сквапны церпіць нястачу.
 
Думкі руплівага [прыносяць] прыбытак, а кожнага нецярплівага — нястачу.

Набываньне скарбу ілжывым языком — мімалётная марнасьць тых, што шукаюць сьмерці.
 
Зьбіраньне скарбаў языком падманлівым — па́ра, што зьнікае, шуканьне сьмерці.

Гвалт бязбожных абернецца супроць іх, бо яны выракліся праўды.
 
Злачыннасьць бязбожнікаў зьвернецца на іх, бо яны грэбуюць чыніць суд [справядлівы].

Крывая дарога ў чалавека разбэшчанага; а хто чысты, у таго ўчынкі пабожныя.
 
Крывы шлях чалавека нягоднага, а справы чыстага — простыя.

Лепей жыць у закутку на даху, чым са сварліваю жонкай у прасторным доме.
 
Лепей жыць у куце на даху, чым са сварліваю жонкаю ў прасторным доме.

Душа бязбожніка прагне ліхаты: ня знойдзе літасьці ў вачах яго і сябар ягоны.
 
Душа бязбожніка жадае зла, ня знойдзе [ласкі] ў вачах ягоных бліжні яго.

Калі караюць блюзьнера, просты робіцца мудрым; і калі настаўляецца на розум мудры, дык ён набывае веды.
 
Калі караюць насьмешніка, неразумны стаецца мудрэйшым, і калі мудрага вучаць, ён здабывае веданьне.

Праведнік назірае за домам бязбожніка: як упадаюць бязбожныя ў няшчасьце.
 
Разважае праведнік пра дом бязбожніка, як гінуць бязбожнікі ў ліхоцьці сваім.

Хто затуляе вуха сваё ад ляманту беднага, той і сам будзе лямантаваць — і ня будзе пачуты.
 
Хто вушы свае затыкае на крык убогага, той сам будзе клікаць, але ня будзе адказу.

Дарунак таемны тушыць гнеў, а дарунак запазуху — моцную лютасьць.
 
Падарунак таемны тушыць гнеў, а гасьцінец у заўлоньне — вялікую ярасьць.

Чыніць правасудзьдзе — радасьць праведніку і страх тым, хто нясе зло.
 
Правасудзьдзе — радасьць для праведніка і загуба для злачынцаў.

Чалавек, які зьбіўся з дарогі розуму, спачне ў зборні мёртвых.
 
Чалавек, што зьбіваецца са шляху розуму, супачы́не ў грамадзе́ памёршых.

Хто любіць весялосьць — зьбедніцца; і хто любіць віно і масьці — не разбагацее.
 
Хто любіць весяліцца, будзе ў няста́чы, а хто любіць віно і алей, ня будзе багатым.

Выкупам будзе за праведнага бязбожны, і за пабожнага — хітры.
 
Вы́купам за праведніка [будзе] бязбожнік, а за правага — ліхадзей.

Лепей жыць у зямлі пустэльнай, чым з жонкаю сварліваю і сярдзітаю.
 
Лепш жыць у зямлі пустыннай, чым з жонкай гняўлівай і сварлівай.

Жаданы скарб і масьць — у доме ў мудрага; а неразумны чалавек распускае іх.
 
Прывабныя скарбы і алей у жытле мудрага, а бязглузды чалавек змарнуе іх.

Хто трымаецца праўды і ласкі, знойдзе жыцьцё, праўду і славу.
 
Хто імкнецца да праведнасьці і міласэрнасьці, знойдзе жыцьцё, праведнасьць і славу.

Мудры ўваходзіць у горад моцных і руйнуе цьвярдыню іхняй надзеі.
 
Мудры ўвойдзе ў горад магутных і зрыне моц, у якой яны мелі пэўнасьць.

Хто беражэ вусны свае і язык свой, той асланяе ад бяды душу сваю.
 
Хто захоўвае вусны свае і язык свой, захоўвае душу́ сваю ад бедаў.

Пыхлівы злодзей — блюзьнер імя яму — дзее ў запале пыхі.
 
Свавольны і дзёрзкі, называны блюзьнерам, робіць усё ў шале нахабства.

Прагнасьць гультая заб’е яго, бо рукі ў яго адмаўляюцца працаваць;
 
Жаданьне гультая заб’е яго, бо ру́кі ягоныя адмаўляюцца працаваць.

кожны дзень ён моцна прагне, а праведнік дае і не шкадуе.
 
Кожны дзень ён жадае і прагне, а праведнік дае і не шкадуе.

Ахвяра бязбожных — агіднасьць, асабліва калі з хітрасьцю прыносяць яе.
 
Ахвяра бязбожнікаў — брыдота, тым больш тыя, якія складаюць яе з падступнасьцю.

Ілжывы сьведка загіне, а чалавек, які кажа, што ведае, будзе гаварыць заўсёды.
 
Сьведка хлусьлівы згіне, а чалавек, які слухае, будзе гаварыць заўсёды.

Чалавек бязбожны дзёрзкі тварам сваім, а праведны трымае проста шлях свой.
 
Чалавек бязбожны ўпарты абліччам сваім, а пра́вы разумее шлях свой.

Няма мудрасьці і няма розуму і няма вады — насуперак Госпаду.
 
Няма мудрасьці, і няма розуму, і няма ра́ды насуперак ГОСПАДУ.

Каня рыхтуюць на дзень бітвы, але перамога — ад Госпада.
 
Каня рыхтуюць на дзень бітвы, але перамога — ад ГОСПАДА.