Выслоўяў Саламонавых 13 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Антонія Бокуна

 
 

Мудры сын слухае бацькавых настаўленьняў; а насьмешнік ня слухае засьцярогаў.
 
Мудры сын [слухае] настаўленьне ба́цькі, а насьмешнік ня слухае дакараньня.

Ад плоду вуснаў сваіх чалавек спажывае дабро, а душа здраднікаў закона — зло.
 
З плоду вуснаў сваіх чалавек будзе жыві́цца дабром, а душа ліхадзеяў — гвалтам.

Хто захоўвае вусны свае, той захоўвае душу сваю, а хто шырока свой рот разьзяўляе, таму бяда.
 
Хто захоўвае вусны свае, захоўвае душу сваю, а хто шырока адкрывае рот свой, будзе мець зьнішчэньне.

Душа гультая жадае, але марна: а душа руплівых насыціцца.
 
Душа гультая жадае і ня мае нічога, а душа руплівага будзе насычаная.

Праведнік ненавідзіць ілжывае слова, а бязбожны сарамаціць і ганьбіць сябе.
 
Праведнік ненавідзіць слова хлусьлівае, а бязбожнік ганьбіць і зьневажае [сябе].

Праўда ахоўвае беззаганнага ў дарозе, а бязбожнасьць губіць грэшнікаў.
 
Праведнасьць захоўвае таго, хто беззаганны ў шляху [сваім], а бязбожнасьць губіць грэшніка.

Сёй-той выдае сябе за багатага, а ў яго нічога няма; другі сябе за беднага, а ў яго багацьця многа.
 
Адзін выдае сябе за багатага, нічога ня маючы, іншы выдае сябе за беднага, маючы шмат багацьця.

Багацьцем сваім чалавек адкупляе жыцьцё сваё, а бедны і пагрозы ня чуе.
 
Выкуп душы чалавека — багацьце ягонае, а бедны пагрозы ня чуе.

Сьвятло праведных весела гарыць; а сьветач бязбожных тухне.
 
Сьвятло праведных радасна зьзяе, а сьветач бязбожнікаў стухне.

Ад пыхі паходзіць разлад, а ў тых, што раяцца, — мудрасьць.
 
Пыхлівасьць толькі да зва́дкі прыводзіць, а ў тых, што пара́ды прыймаюць, — мудрасьць.

Багацьце ад марнасьці памяншаецца, а хто зьбірае працаю, памнажае яго.
 
Багацьце, [здабытае] марным чынам, змалее, а хто зьбірае яго рукою сваёю, — памнажае яго.

Надзея, якая доўга ня праўдзіцца, стамляе сэрца, а жаданьне, якое споўнілася, — як дрэва жыцьця.
 
Спадзяваньне, якое доўжыцца, — боль сэрца, а зьдзейсьненае жаданьне — дрэва жыцьця.

Хто пагарджае словам, той робіць шкоду сабе; а хто баіцца запаведзі, будзе ўзнагароджаны.
 
Хто пагарджае Словам, той будзе зьнішчаны, а хто баіцца прыказаньняў, атрымае ўзнагароду.

Навука ў мудрага — крыніца жыцьця, якая аддаляе ад сьмерці.
 
Закон мудрага — крыніца жыцьця, каб пазьбегнуць пастак сьмерці.

Добры розум дае зычлівасьць; а дарога бязбожных цьвёрдая.
 
Добры розум дае зычлівасьць, а шлях ліхадзеяў цяжкі.

Кожны разумны дзее зь веданьнем, а немысель выстаўляе на паказ дурасьць.
 
Кожны разумны дзейнічае з веданьнем, а дурны выяўляе неразумнасьць.

Неразумны пасол трапляе ў бяду, а верны пасланец — ратунак.
 
Бязбожны пасланец трапляе ў бяду, а верны пасол — аздараўленьне.

Галеча і ганьба таму, хто пагарджае навукай; а хто трымаецца настаўленьня, пашанаваны будзе.
 
Галеча і ганьба таму, хто адкідае настаўленьне, а той, хто прыймае дакараньні, будзе ў пашане.

Жаданьне, якое споўнілася, — прыемнае душы; агідна неразумнаму ўхіляцца ад зла.
 
Споўненае жаданьне — асалода для душы, але адвярнуцца ад зла — агіда для дурня.

Хто сябруе з мудрым, будзе мудры; а хто сябруе зь неразумнымі, разбэсьціцца.
 
Хто ходзіць з мудрым, будзе мудрым, а хто сябруе з дурнем, загалосіць.

Грэшнікаў даганяе зло, а праведнікам дасца дабро.
 
Ліха гоніцца за грэшнікамі, а праведным будзе аднагароджана дабром.

Добры пакідае спадчыну і ўнукам, а багацьце грэшніка зьберагаецца праведнаму.
 
Добры пакідае спадчыну і ўнукам, а багацьце грэшнікаў захоўваецца для праведных.

Шмат хлеба бывае і на палетку ў бедных; але маёмасьць гіне ад бяспраўя.
 
Многа хлеба і на ніве бедных, але некаторыя гінуць, бо няма суду.

Хто шкадуе дубца свайго, той ненавідзіць сына; а хто любіць, той змалку карае яго.
 
Хто шкадуе дубца свайго, той ненавідзіць сына свайго, а хто любіць яго, той з маленства настаўляе яго.

Праведнік есьць да сытасьці, а жывот бязбожных церпіць нястачы.
 
Праведнік есьць і насычае душу сваю, а нутро бязбожнікаў будзе ў нястачы.