Выслоўяў Саламонавых 13 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Чарняўскага 2017

 
 

Мудры сын слухае бацькавых настаўленьняў; а насьмешнік ня слухае засьцярогаў.
 
Мудры сын любіць настаўленне бацькі, насмешнік не слухае, калі яго ганяць.

Ад плоду вуснаў сваіх чалавек спажывае дабро, а душа здраднікаў закона — зло.
 
З плода вуснаў сваіх чалавек жывіцца дабром, а душа крывадушніка — гвалтам.

Хто захоўвае вусны свае, той захоўвае душу сваю, а хто шырока свой рот разьзяўляе, таму бяда.
 
Хто вусны свае беражэ — беражэ душу сваю, а хто летуценны ў размове, — таму бяда.

Душа гультая жадае, але марна: а душа руплівых насыціцца.
 
Гультай хоча, а не мае, а душа працавітых насыціцца.

Праведнік ненавідзіць ілжывае слова, а бязбожны сарамаціць і ганьбіць сябе.
 
Справядлівы адмовіцца ад ілжывага слова, а бязбожнік сарамаціць і ганьбіць.

Праўда ахоўвае беззаганнага ў дарозе, а бязбожнасьць губіць грэшнікаў.
 
Справядлівасць беражэ бязгрэшнага ў дарозе, а бязбожнасць ставіць падножку грэшніку.

Сёй-той выдае сябе за багатага, а ў яго нічога няма; другі сябе за беднага, а ў яго багацьця многа.
 
Ёсць той, хто быццам лічыцца за багача, хаця нічога не мае; і ёсць той, хто быццам лічыцца за беднага, хаця ў яго багацця шмат.

Багацьцем сваім чалавек адкупляе жыцьцё сваё, а бедны і пагрозы ня чуе.
 
Выкуп душы чалавека — яго багацце, а хто бедны — не вытрымлівае папроку.

Сьвятло праведных весела гарыць; а сьветач бязбожных тухне.
 
Святло справядлівых весяліць, а каганец бязбожнікаў тухне.

Ад пыхі паходзіць разлад, а ў тых, што раяцца, — мудрасьць.
 
Між пыхліўцаў — толькі сваркі, а ў пакорлівых — мудрасць.

Багацьце ад марнасьці памяншаецца, а хто зьбірае працаю, памнажае яго.
 
Маёмасць ад марнасці паменшыцца, а хто збірае ў руку — памнажае.

Надзея, якая доўга ня праўдзіцца, стамляе сэрца, а жаданьне, якое споўнілася, — як дрэва жыцьця.
 
Надзея, што доўга не здзяйсняецца, вынішчае душу, а жаданне, што здзяйсняецца, — дрэва жыцця.

Хто пагарджае словам, той робіць шкоду сабе; а хто баіцца запаведзі, будзе ўзнагароджаны.
 
Хто пагарднае словам робіць, той сам прычыняе шкоду сабе; а хто паважае пастанову, таму адплаціцца.

Навука ў мудрага — крыніца жыцьця, якая аддаляе ад сьмерці.
 
Закон мудрага — крыніца жыцця, каб пазбегнуць путаў смерці.

Добры розум дае зычлівасьць; а дарога бязбожных цьвёрдая.
 
Добры розум выклікае ласку, а на шляху несумленных — бездань.

Кожны разумны дзее зь веданьнем, а немысель выстаўляе на паказ дурасьць.
 
Кожны разумны чалавек дзейнічае з розумам; а неразумны выяўляе бязглуздасць.

Неразумны пасол трапляе ў бяду, а верны пасланец — ратунак.
 
Бязбожны вяшчун трапляе ў бяду, а верны пасол — здароўе.

Галеча і ганьба таму, хто пагарджае навукай; а хто трымаецца настаўленьня, пашанаваны будзе.
 
Беднасць і ганьба таму, хто пагарджае настаўленнем; а хто верыць таму, хто ганіць, — будзе ў пашане.

Жаданьне, якое споўнілася, — прыемнае душы; агідна неразумнаму ўхіляцца ад зла.
 
Жаданне, калі споўніцца, цешыць душу, а бязглуздыя адмаўляюцца бегчы ад ліха.

Хто сябруе з мудрым, будзе мудры; а хто сябруе зь неразумнымі, разбэсьціцца.
 
Хто з мудрымі ходзіць — будзе мудрым, а сябар бязглуздых зробіцца ліхім.

Грэшнікаў даганяе зло, а праведнікам дасца дабро.
 
За грэшнікамі гоніцца ліха, а дабром адплаціцца справядлівым.

Добры пакідае спадчыну і ўнукам, а багацьце грэшніка зьберагаецца праведнаму.
 
Добры чалавек пакідае спадкаемцамі сыноў і ўнукаў, а маёмасць грэшніка зберагаецца для справядлівага.

Шмат хлеба бывае і на палетку ў бедных; але маёмасьць гіне ад бяспраўя.
 
Многа хлеба бывае і на нівах бедных, а ёсць і той, хто гіне, бо не хапае законнасці.

Хто шкадуе дубца свайго, той ненавідзіць сына; а хто любіць, той змалку карае яго.
 
Ненавідзіць сына свайго той, хто шкадуе розгі, а хто любіць яго, той заўжды выхоўвае яго.

Праведнік есьць да сытасьці, а жывот бязбожных церпіць нястачы.
 
Справядлівы насычае і напаўняе душу сваю, а чэрава бязбожнікаў — ненаеднае.