Выслоўяў Саламонавых 15 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Чарняўскага 2017

 
 

Лагодны адказ злагоджвае гнеў, а слова абразьлівае будзіць лютасьць.
 
Мяккі адказ уціхамірвае гнеў, а жорсткая размова выклікае лютасць.

Язык мудрых нясе добрыя веды; а вусны неразумных вырыгаюць глупства.
 
Язык мудрых лье веды, вусны бязглуздых выкрыкваюць бязглуздасць.

Усюды вочы Гасподнія: яны бачаць ліхіх і добрых.
 
Ва ўсялякім месцы вочы Госпада. Яны бачаць ліхіх і добрых.

Лагодны язык — дрэва жыцьця, а неўтаймаваны — хвароба духу.
 
Язык лагодны — дрэва жыцця, а двухсэнсавасць на ім зняважыць дух.

Неразумны пагарджае настаўленьнем бацькі свайго; а хто слухае засьцярогу, той у добрым розуме.
 
Бязглузды кпіць з настаўлення бацькі свайго, а хто беражэ папрокі — будзе разумнейшы.

У доме ў праведніка — мноства скарбаў, а ў прыбытку ў бязбожнага — разлад.
 
У доме справядлівага вельмі многа багацця, а ў набытках бязбожніка — хваляванне.

Вусны мудрых пашыраюць веды, а сэрца немысьляў — не.
 
Вусны мудрых распаўсюдзяць веды; сэрца бязглуздых — не будзе вернае.

Ахвяра бязбожных — агідная Госпаду, а малітва праведных Яму даспадобы.
 
Ахвяры бязбожнікаў — агідныя для Госпада; абяцанні справядлівых — мілыя Яму.

Агіда Госпаду — шлях бязбожнага, а таго, хто ідзе шляхам праўды, Ён любіць.
 
Агіднасць для Госпада — дарога бязбожніка; хто ідзе ўслед за справядлівасцю — будзе любімы Ім.

Ліхая кара таму, хто скрывіць дарогу, і той, хто ненавідзіць засьцярогу, загіне.
 
Лютая кара таму, хто пагарджае вернай дарогай; хто ненавідзіць папрокі — памрэ.

Апраметная і Авадон адчынены перад Госпадам, тым болей сэрцы сыноў чалавечых.
 
Пекла і пагібель — перад вачамі Госпада, а тым больш — сэрцы сыноў чалавечых!

Ня любіць распусьнік тых, што засьцерагаюць яго, і да мудрых ня пойдзе.
 
Насмешнік не любіць таго, хто яго абвінавачвае, і да людзей мудрых не ходзіць.

Вясёлае сэрца разьвесяляе твар, а пры сардэчным смутку дух маркоціцца.
 
Сэрца радаснае весяліць твар, у смутку душы дух падае.

Сэрца разумнага шукае ведаў, а вусны немысьляў кормяцца дурасьцю.
 
Сэрца разумнага шукае ведаў, а вусны бязглуздых жывяцца бязглуздасцю.

Усе дні ў няшчаснага смутныя; а ў каго сэрца вясёлае, таму заўсёды сьвята.
 
Усе дні ў бедных — ліхія, а вясёлы ў сэрцы — быццам заўсёды на застоллі.

Лепей мець мала ў страху Гасподнім, чым вялікі скарб, і зь ім трывогу.
 
Лепш трохі са страхам Госпада, чым вялікія скарбы — з трывогай.

Лепей міска гародніны і зь ёю любоў, чым укормлены бык і зь ім нянавісьць.
 
Лепш мера гародніны з любоўю, чым адкормленае цяля — з нянавісцю.

Запальчывы чалавек абуджае разлад, а цярплівы суцішае свару.
 
Чалавек запальчывы выклікае сваркі; а той, хто з’яўляецца цярплівым, уціхамірвае спрэчкі.

Дарога ў гультая — як цярновы пляцень, а дарога ў праведных гладкая.
 
Дарога гультаёў быццам агароджа цярновая, дарога разважлівых — гладкая.

Мудры сын радуе бацьку, а неразумны чалавек пагарджае маці сваёю.
 
Мудры сын радуе бацьку; а бязглузды чалавек адцураецца маці сваёй.

Дурнота — радасьць недавумку, а чалавек разумны ідзе простаю дарогаю.
 
Бязглуздасць — радасць для таго, хто не мае розуму; а чалавек разважлівы накіроўвае прама крокі свае.

Бяз рады задумы разладзяцца, а пры мностве радцаў яны спраўдзяцца.
 
Дзе няма парады — разбягаюцца намеры, а здзяйсняюцца — дзе многа дарадчыкаў.

Радасьць чалавеку ў адказе вуснаў ягоных, і як хораша слова ў свой час!
 
Весяліцца чалавек з адказу вуснаў сваіх, і спрыяльная размова — найлепшая.

Дарога жыцьця ў мудрага ўгору, каб ухіліцца ад апраметнай унізе.
 
Сцежка жыцця вядзе ўгару для чалавека вучонага, каб ухіліцца ад пекла ўнізе.

Дом пыхлівых зруйнуе Гасподзь, а мяжу ўдавы ўмацуе.
 
Госпад разбурыць дом пыхлівых, а межы ўдавы ўмацуе.

Агіда Госпаду — намыслы ліхадзеяў, а словы беззаганных падабаюцца Яму.
 
Агіднасць для Госпада — намеры ліхія, а чыстая размова — найпрыгажэйшая.

Карысьлівец разладзіць свой дом, а хто ненавідзіць хабар, будзе жыць.
 
Развальвае дом свой той, хто прыслужвае прагнасці, а хто ненавідзіць падарункі — жыць будзе.

Сэрца праведнага абдумвае адказ, а вусны бязбожных вырыгаюць благое.
 
Розум справядлівага абдумвае, што адказаць; вусны бязбожнікаў зласловяць.

Далёка Гасподзь ад бязбожных, а малітву праведных чуе.
 
Ад бязбожнікаў Госпад далёка, а размовы справядлівых Ён выслухае.

Сьветлы погляд радуе сэрца, добрая вестка мацаваць косьці.
 
Святло вачэй радуе душу, добрая слава ўдобрывае косці.

Вуха, уважлівае да навукі жыцьця, будзе жыць сярод мудрых.
 
Вуха, якое слухае папрокі жыцця, застанецца сярод мудрых.

Хто ня прымае настаўленьня, ня дбае пра душу сваю; а хто слухае засьцярогу, той набывае розум.
 
Хто адкідае настаўленне — адцураецца душы сваёй; а хто слухае папрокі — уладар сэрца [свайго].

Страх Гасподні вучыць мудрасьці, і славе папярэднічае пакора.
 
Страх Госпадаў — настаўленне мудрасці, а славе папярэднічае пакора.