Выслоўяў Саламонавых 1 разьдзел
Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Леаніда Галяка
Выслоўі Саламона, сына Давідавага, цара Ізраільскага.
Прыказкі Салямона, сына Давідавага, караля Ізраільскага,
Каб спазнаць мудрасьць і настаўленьне, зразумець разумныя выслоўі;
для пазнаньня мудрасьці і павучэньня, для зразуменьня выслову мудрасьці,
засвоіць правілы добрай разважлівасьці, справядлівасьці, права і слушнасьці;
для зразуменьня правілаў розуму, справядлівасьці, суду і слушнасьці,
прастадушным даць кемнасьць, юнаку — веды і разважлівасьць;
для даньня простым цямлівасьці, юнаку веды і разважлівасьці.
паслухае мудры і памножыць веды, і разумны знойдзе мудрыя парады;
Паслухае іх мудры, прыбудзе яму веды і разумны знойдзе мудрыя рады,
каб разумець выслоўе і загадкавую мову, словы мудрацоў і загадкі іхнія.
каб зразумеў прыказкі і мудрую мову, словы мудрых і іхныя загадкі.
Пачатак мудрасьці — страх Гасподні; толькі дурні пагарджаюць мудрасьцю і настаўленьнем.
Пачатак мудрасьці гэта страх Госпада; дурныя пагарджаюць мудрасьцяй і павучэньнем.
Слухай, сыне мой, настаўленьне бацькі твайго, і не адкідай запавету маці тваёй:
Слухай, сын мой, павучэньня твайго бацькі і не адкідай навукі тваёй маці,
бо гэта — прыгожы вянок на галаву тваю і акраса на шыю тваю.
бо гэта прыгожы вянок для тваёй галавы і ўпрыгажэньне для тваёй шыі.
Сыне мой! калі цябе будуць намаўляць грэшнікі, не згаджайся.
Сын мой, калі цябе будуць намаўляць грэшнікі, не згаджайся;
Калі будуць казаць: «ідзі з намі, зробім засаду на кроў, падпільнуем бязгрэшнага і бязьвіннага,
калі будуць гаварыць: — хадзі з намі, зробім засадку для забойства, падпільнуем нявіннага без прычыны,
жывых праглынем іх, як апраметная, і — цэлых, як тых, што ў магілу сыходзяць;
жывых праглынем, як магіла, цалком, як зыходзячых у гроб;
набяром усякага каштоўнага дабра, напоўнім дамы нашыя здабычаю;
набярэм усялякай каштоўнай маемасьці, напоўнім нашыя дамы дабычаю;
далучы сваю долю да нашай, складка адна будзе на ўсіх нас»:
лёс твой ты будзеш кідаць разам з намі, адзін склад будзе ў усіх нас.
Сыне мой! не хадзі адною дарогаю зь імі, утрымай нагу тваю ад сьцежкі іхняй,
Сын мой, не хадзі-ж з імі ў дарогу, устрымай тваю нагу ад іхных сьцежак,
бо іхнія ногі бягуць да ліхога і сьпяшаюцца кроў праліваць.
бо ногі іх бягуць да благога і сьпяшаюцца на праліцьцё крыві.
На вачах ва ўсіх птушак дарма раскідаецца сетка;
Бо як надарэмна стаўляюцца сеткі перад вачыма птушак,
а яны кроў сваю сочаць, засады ладзяць на душы свае.
так і тыя робяць засадку на сваю кроў і падсьцерагаюць свае душы.
Такія дарогі ва ўсіх, хто прагне чужога дабра: яно забірае жыцьцё ў свайго ўласьніка.
Такія шляхі кожнага, хто пажадае чужую маемасьць: яна адбірае жыцьцё ў завалодаўшага ёю.
Мудрасьць кліча на вуліцах, на плошчах узносіць свой голас,
Мудрасьць кліча на вуліцы, на пляцох уздымае свой голас,
на шумных сходах прапаведуе, каля гарадское брамы прамаўляе слова сваё:
у галоўных месцах сходаў, каля ўваходаў у брамы, гаворыць свае казаньні:
«Дакуль, немысьлі, любіцьмеце невуцтва? дакуль пакепнікі будуць кепствам цешыцца? дакуль бязглуздыя будуць ненавідзець навуку?
— дакуль няведнікі будзеце любіць няведу; насьмявальнікі насьмяваньне; дакуль дурныя будуць ненавідзець умецтва?
паслухайце маёй засьцярогі: вось, я вылью на вас Духа майго, абвяшчу вам словы мае.
Навярнецеся ад майго абвінавачаньня, вось выдам вам мой дух і апавешчу вам мае словы.
Я клікала, а вы не паслухаліся; я падавала руку маю, і ніхто не зважаў;
Я клікала, а вы ня слухалі; працягвала руку маю, а ніхто не зважаў,
і вы адкінулі ўсе мае рады, і перасьцярогаў маіх не прынялі:
але вы адкінулі ўсе мае рады, а абвінавачаньняў маіх не прынялі.
за тое і я пасьмяюся з вашай пагібелі; парадуюся, калі прыйдзе ваш страх;
Затое і я пасьмяюся з вашай загубы; уцешуся, калі нойдзе на вас жах,
калі прыйдзе ваш страх, як бура, і няшчасьце, як віхура, наляціць на вас; калі спадобіць вас нядоля і ўціск.
калі нойдзе на вас, як бура, жах і бяда, як віхор, калі прыйдзе на вас туга і ўціск.
Тады будуць клікаць мяне, і я не пачую.
Тады будзеце мяне клікаць, а не пачую вас; зраньня будзеце шукаць мяне і ня знойдзеце.
За тое, што зьненавідзелі веды і ня выбралі страху Гасподняга,
За тое, што яны ненавідзелі веду і не выбралі сабе страху Божага;
не схацелі парады маёй, пагардзілі ўсімі перасьцярогамі маімі;
не прынялі рады маёй, пагардзілі маймі абвінавачаньнямі;
за тое няхай ядуць яны з плоду дарог сваіх і насычаюцца з парадаў сваіх.
за тое будуць яны спажываць плады сваіх шляхоў і насучацца сваімі радамі.
Бо адступніцтва неразумных заб’е іх, і бястурботнасьць немысьляў загубіць іх.
Бо ўпорства няведнікаў заб’е іх, а нядбайнасьць дурных згубіць іх,
А хто мяне слухае, будзе жыць у бясьпецы і спакойна, не баючыся ліха».
але хто слухаецца мяне, той будзе жыць бязпечна і супакойна і ня будзе баяцца благога.
