Выслоўяў Саламонавых 6 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Васіля Сёмухі → Пераклад Леаніда Галяка

 
 

Сыне мой! калі ты паручыўся за блізкага свайго і даў руку тваю за другога,
 
Сын мой, калі ты паручыўся за бліжняга твайго і даў руку тваю за другога,

і аблытаў сябе словамі вуснаў тваіх, злоўлены словамі вуснаў тваіх,
 
дык ты апутаў сябе словамі тваіх вуснаў, злоўлены словамі вуснаў тваіх.

зрабі ж, сыне мой, вось што: вызваліся, бо ты трапіў у рукі блізкага твайго: ідзі, упадзі да ног і ўмольвай блізкага твайго;
 
Зрабі дзеля гэтага так, сын мой і збаў сябе, бо ты трапіў у рукі бліжняга твайго: пайдзі, кінься да ног і малі бліжняга твайго;

не давай сну вачам тваім і дрымоты вейкам тваім;
 
не давай сна вачом тваім і дрэмкі тваім павекам;

ратуйся, як сарна з рукі, і як птушка з рукі птушкалова,
 
вырвіся, як лань з рукі паляўнічага і як птушка з рук птушніка.

падыдзі да мурашкі, гультаю, паглядзі на шляхі яе, і будзь мудры.
 
Ідзі, гультай, да мурашкі, прыгледзься яе шляхом і будзь мудрым,

Няма ў яе ні валадара, ні прыстаўленага, ані ўпраўцы;
 
якая хаця ня мае правадыра, ані начальніка, ані валадара,

а яна рыхтуе летам свой хлеб, зьбірае ў час жніва пракорм свой.
 
аднак летам прыгатаўляе хлеб свой і зьбірае ў часе жніва пожыў свой.

Дакуль ты, гультаю, будзеш ляжаць? калі ты ўстанеш ад сну твайго?
 
Гультай, дакуль-жа ты будзеш спаць, калі-ж устанеш з твайго сна?

Крыху пасьпіш, крыху падрэмлеш, крыху склаўшы рукі паляжыш:
 
Трохі пасьпіш, трохі падрэмлеш, трохі паляжыш адпачываючы злажыўшы рукі

і прыйдзе, нібы валацуга, беднасьць твая, і галеча твая, як разбойнік.
 
і прыйдзе, як прахожы, беднасьць твая і нястатак твой, як разбойнік.

Чалавек падступны, чалавек бязбожны ходзіць зь ілжывымі вуснамі,
 
Чалавек бязбожны, чалавек няшчыры, ходзяць з манлівымі вуснамі;

міргае вачыма сваімі, гаворыць нагамі сваімі, дае знакі пальцамі сваімі;
 
міргае сваімі вачыма, гаворыць сваімі нагамі, робіць знакі сваімі пальцамі;

хітрына ў сэрцы ў яго, ён намышляе ліхое ва ўсякі час, сее разлад.
 
крывадушнасьць у ягоным сэрцы, ён мае благія думкі, у кожным часе сеячы нязгоду.

Таму зьнянацку прыйдзе пагібель яго, раптам будзе разьбіты — без ацаленьня.
 
Затое раптоўна прыйдзе ягоная загуба; ён будзе разьбіты бяз вылячэньня.

Вось гэтыя шэсьць ненавідзіць Гасподзь, нават сем, — агіда душы Яго:
 
Ёсьць шэсьць рэчаў, якія ненавідзіць Гаспод, а сёмая агідная Ягонай душы:

вочы ганарыстыя, язык хлусьлівы і рукі, што праліваюць нявінную кроў,
 
гордыя вочы, манлівы язык і рукі, што праліваюц нявінную кроў,

сэрца, якое куе ліхія намыслы, ногі, якія шпарка бягуць да ліхадзейства,
 
сэрца, што мае благія намеры, ногі, што сьпяшаюцца да благога,

ілжывы сьведка, які хлусіць, і той, хто сее разлад між братамі.
 
фалшывы сьветка, што маніць і той, што сее нязгоду паміж братамі.

Сыне мой! захоўвай запаведзі бацькі твайго і не адкідай настаўленьняў маці тваёй;
 
Сын мой, заховывай запавет твайго бацькі і не адхіляй павучэньняў тваёй маці;

навяжы іх назаўсёды на сэрца тваё, абвяжы імі шыю тваю.
 
прывяжы іх назаўсёды да твайго сэрца, абвяжы імі тваю шыю.

Калі ты пойдзеш, яны накіруюць цябе; калі ляжаш спаць, будуць ахоўваць цябе; калі прачнешся, гутарыць будуць з табою:
 
Куды-б ты не пайшоў, яны будуць весьці цябе; калі засьнеш, будуць аховываць цябе; калі прачнешся, будуць размаўляць з табою:

бо запаведзь ёсьць сьветач, а навука — сьвятло, і павучальныя наказы — дарога жыцьця,
 
бо запавет зьяўляецца сьветачам, а павучэньне сьветам, а павучальныя павучэньні — шляхом да жыцьця,

каб засьцерагчы цябе ад зласьлівай жанчыны, ад лісьлівага языка чужынкі.
 
каб сьцерагчы цябе ад нягоднай жанчыны і ад пахлебнага жаночага языка.

Не пажадай хараства яе ў сэрцы тваім, і хай не завабіць яна цябе вейкамі сваімі;
 
Не пакідай яе прыгажосьці ў тваім сэрцы і няхай не прыцягівае цябе сваімі павекамі,

бо жанчыне распуснай даюць кавалак хлеба; а замужняя жанчына палюе на дарагую душу.
 
бо для блуднай жанчыны зьбяднее чалавек да кавалка хлеба, а чужаложная жонка ловіць дарагую душу.

Хто можа ўзяць агонь запазуху, каб не прагарэла адзежа яго?
 
Ці-ж можа хто небудзь узяць сабе ў заўлоньне вагонь, каб не згарэла ягоная вопратка?

Хто можа хадзіць па распаленым вугольлі, каб не апаліць ног сваіх?
 
Ці-ж можа хто небудзь хадзіць па распаленых вуглёх і не папаліць сваіх ногаў?

Тое самае бывае і з тым, хто ўваходзіць да жонкі блізкага свайго; хто дакранецца да яе, не застанецца бязь віны.
 
Тое самае бывае з тым, хто ўваходзіць да жонкі бліжняга свайго; хто даткнецца да яе не застанецца без віны.

Не патураюць злодзею, калі ён крадзе, каб насыціць душу сваю, калі ён галодны;
 
Даровываюць злодзею, калі ён нешта ўкрадзе, каб насыціць сваю душу, калі ён галодны,

але злоўлены, ён заплаціць у сем разоў, аддасьць усю маёмасьць дома свайго.
 
але, калі яго зловяць, ён заплаціць усемера, аддасьць усю маемасьць свайго дому.

А хто пералюбнічае з жанчынаю, у таго няма розуму; той губіць душу сваю, хто робіць такое;
 
Хто чужаложыць з жанчынаю, той дурны; губіць сваю душу, хто робіць гэтак;

пабоі і ганьбу ён зышча, і ганьба яго не сатрэцца;
 
кару і ганьбу знойдзе ён і ганьба ягоная не загіне,

бо рэўнасьць — лютасьць мужчыны, і не ўмілажаліцца ён у дзень помсты,
 
бо зайздроснае каханьне — ярасьць мужа і не зьлітуецца ён у дзень помсты,

ня прыме адкупу ніякага, і не захоча, як бы ты ні памножыў гасьцінцы.
 
ня прыйме ніякага выкупу і не здаволіцца, хаця-б ты даваў найбольш дароў.