Судзьдзяў 3 разьдзел

 

 

Вось тыя народы, якіх пакінуў Гасподзь, каб выпрабоўваць імі Ізраільцянаў, усіх, якія ня ведалі пра ўсе войны Хананэйскія, —

 

Сии суть народове, ихже оставилъ былъ Господь Бог в земли обетованной, абы училися и привыкали людие Ізраилевы и вси иные, иже не умели боевъ Хананейскихъ,

дзеля таго толькі, каб ведалі і вучыліся ваяваць наступныя роды сыноў Ізраілевых, якія раней ня ведалі вайны:

 

да бы потомъ сынове ихъ научилися от нихъ, яко ся имають быти со враги своими, и ведали обычае рати:

пяць уладароў Філістымскіх, усе Хананэі, Сіданяне і Эвэі, якія жылі на гары Ліван, ад гары Ваал-Эрмона да ўваходу ў Эмат.

 

пять князей Филистымскихъ и всего Хананея, и Сидонея, и Еувея, онже живяше на горе Ливанской, от горы Ваал-Ермот даже где входять до Емафа.

Яны былі пакінуты, каб выпрабоўваць імі Ізраільцянаў і даведацца, ці слухаюцца яны запаведзяў Гасподніх, якія Ён наказаў бацькам іхнім праз Майсея.

 

И не погубилъ естъ Господь Богъ тыхъ народовъ, абы искусил, будут ли людие Ізраилевы хранити заповеди Его, еже заповедал имъ Моисеомъ, рабом своимъ, чи ли ни.

І жылі сыны Ізраілевыя сярод Хананэяў, Хэтэяў, Амарэяў, Фэрэзэяў, Эвэяў і Евусэяў:

 

И тако сынове Ізраилевы живяху посреди людей Хананейскихъ, Ефейских, Аморейскихъ, Евузейских, Ферезейскихъ, Еувейскихъ,

і бралі дочак іхніх сабе за жонак, і сваіх дочак аддавалі за сыноў іхніх, і служылі багам іхнім.

 

и понимали собе за жены дщеры их и сыном их давали за жены дщеры своя, и послужили суть богомъ ихъ.

І ўчынілі сыны Ізраілевыя ліхое перад вачыма Госпада, і забылі Госпада, Бога свайго, і служылі Ваалам і Астартам.

 

И чинили злая дела пред лицемъ Божиимъ, и запомянули Господа, Бога своего, служаще ідолу Ваалю и Астарофу.a

І ўспалымніўся гнеў Гасподні на Ізраіля, і аддаў іх у рукі Хусарсатэму, цару Месапатамскаму, і служылі сыны Ізраілевыя Хусарсатэму восем гадоў.

 

Сего ради разгневася Господь Богъ на людей Ізраилевыхъ и предалъ их в руце Хузарсатанови, царю Мезопотамскому, и работаша ему осмъ летъ.

Тады заенчылі сыны Ізраіля да Госпада, і паставіў Гасподзь ратаўніка сынам Ізраілевым, які ўратаваў іх, Гатанііла, сына Кеназа, малодшага брата Халева.

 

Тогда возпиша сынове Ізъраилевы к Господу Богу. Той же востави имъ избавителя, и избавилъ их Офониель, сынъ Ценезеовъ, братъ Калефовъ младший.

На ім быў Дух Гасподні, і быў ён судзьдзя Ізраіля. Ён выйшаў на вайну, і аддаў Гасподзь у рукі яму Хусарсатэма, цара Месапатамскага, і адолела рука ягоная Хусарсатэма.

 

И бысть в немъ Духъ Божий, и судил людей Ізраилевыхъ. И изыйде на войну, и предал ест Господь Богъ в руце его Хузарсатана, царя Мезопотамъскаго, и поразил его.

І спакойна было ў зямлі сорак гадоў. І памёр Гатанііл, сын Кеназаў.

 

И бысть покой на земли четырдесятъ летъ. И умре потом Офониель, сынъ Ценезеовъ.

Сыны Ізраілевыя зноў пачалі ўчыняць ліхое перад вачыма Госпада, і ўмацаваў Гасподзь Эглона, цара Маавіцкага, супроць Ізраільцянаў, за тое, што ўчынялі яны ліхое перад вачыма Госпада.

 

Тогда опять приложиша сынове Ізраилевы, абы чинили злая дела предъ лицемъ Божиимъ, и Господь Богъ укрепилъ на нихъ Еглона, царя Моавскаго, понеже злая делаху предъ Господемъ Богомъ.

Ён сабраў да сябе Аманіцянаў і Амалікіцянаў, і пайшоў і пабіў Ізраільцянаў, і авалодалі яны горадам Пальм.

 

И принялъ к собе сыны Амонаb и Амалеха, и шедъ, поразилъ людей Ізраилевых, и взялъ градъ, иже слылъ Фуниковый.

І служылі сыны Ізраілевыя Эглону, цару Маавіцкаму, васямнаццаць гадоў.

 

И работали суть сынове Ізраилевы царю Моавъскому, Еглону, осмънадесет летъ.

Тады заенчылі сыны Ізраілевыя да Госпада, і Гасподзь паставіў ім ратаўніка Аода, сына Геры, сына Эмініевага, які быў ляўко. І паслалі сыны Ізраілевыя зь ім дарункі Эглону, цару Маавіцкаму.

 

И потом возпиша к Господу Богу. Той же воздвиже имъ высвободителя, именем Аиофа, сына Ерова, сына Еминиина, онже такъ левою рукою, яко и правою заровно деаше. И послали суть имъ сынове Ізраилевы дары царю Еглону Моавскому.

Аод зрабіў сабе меч двусечны, даўжынёю ў локаць, і падперазаў яго пад плашчом сваім да правага сьцягна.

 

Той же Аиофъ уделалъ собе мечикъ, на обе стране острый, съ елцами на длань и припоясал и к собе под плащ, под правую страну,

І паднёс дарункі Эглону, цару Маавіцкаму; а Эглон быў чалавек вельмі тоўсты.

 

и несе дары царю Еглону; былъ же естъ Еглонъ теломъ сытъ велми.

Калі паднёс Аод усе дарункі і правёў людзей, якія прынесьлі дарункі,

 

И егда подалъ царю Еглону дары, от[ъ]иде с товариши своими, еже были с ним пришли.

дык сам вярнуўся ад балванаў, якія ў Галгале, і сказаў: у мяне ёсьць таемнае слова табе, цару. Той сказаў: цішэй! І выйшлі ад яго ўсе, што стаялі пры ім.

 

И навратився паки из места Галгалы, гдеже беша кумиры, прииде ко царю и рече: «Слово тайное имам к тобе, царю». А онъ велелъ ему помолчати. Егда вси вышли вонъ, иже предъ царемъ стояли,

Аод падышоў да яго; ён сядзеў у прахалодным пакоі, які быў у яго асобна. І сказаў Аод: у мяне ёсьць да цябе слова Божае. Эглон устаў з крэсла.

 

приступил ближей к царю Аиофъ, онже в полате своей летней седяше самъ, и рече: «Слово Божие имамъ глаголати тобе». И царь скоро восталъ естъ с престола своего.

Аод працягнуў левую руку сваю, і ўзяў меч з правага сьцягна свайго, і ўсадзіў яго ў чэрава ягонае,

 

Тогда Аиофъ простеръ естъ руку свою левую и вынялъ мечикъ, иже бе у правого боку, и вразилъ въ чрево его тако силне,

так што ўвайшла за вастрыём і тронка, і тлушч закрыў вастрыё; бо Аод ня выняў меча з чэрава ягонага, і ён прайшоў у заднія часткі.

 

иже ся мечикъ сокрилъ съ елцами в ране и во чреве тучномъ увязъ; а ниже исторгнулъ мечика, но яко в онь вразилъ, тако и нехалъ, даже и лайна задкомъ брюха указалися суть.

І выйшаў Аод за дзьверы, і зачыніў за сабою дзьверы верхняга пакоя, і замкнуў.

 

Потомъ Аиофъ, затворивъ двери полатные и замкомъ замкнувъ, задними дверцами вышолъ ест.

Калі ён выйшаў, рабы Эглона прыйшлі, і бачаць, вось, дзьверы верхняга пакоя замкнутыя, і кажуць: мабыць, ён дзеля патрэбы ў прахалодным пакоі.

 

Слузи пакъ царевы, вшедши предъ полату, узреша двери затворены и рекоша: «Подобно, ест царь на выходе».

Чакалі даволі доўга, але бачачы, што ніхто не адчыняе дзьвярэй сьвяцёлкі, узялі ключ і адамкнулі, і вось, гаспадар іхні ляжыць на зямлі мёртвы.

 

И ждавши велми долго, здивишеся, иже нихто не отвираеть, взяли ключь, и отомкнувши, узрели господина своего, лежащего на земли мертва.

Пакуль яны здаўмяваліся, Аод тым часам сышоў, прайшоў міма балванаў і ўратаваўся ў Сэіраце.

 

Аиофъ пакъ в той час, егда они смущахуся, бежаше и минулъ место, игде были кумиры, от негоже ся былъ навратилъ. И пришол естъ до Сеирафа,

А прыйшоўшы, затрубіў у трубу на гары Яфрэмавай, і сышлі зь ім сыны Ізраілевыя з гары, і ён ішоў наперадзе іх.

 

и затруби у трубу на горе Ефраим, и идоша с нимъ сынове Ізраилевы, той же идяше напредъ.

І сказаў ім: ідзеце за мною: бо аддаў Гасподзь ворагаў вашых Маавіцянаў у рукі вашыя. І пайшлі за ім, і перахапілі пераправу церазь Ярдан да Маава, і не давалі нікому пераходзіць.

 

И глагола к ним Аиофъ: «Не бойтеся! Пойдите за мною, яко предалъ естъ Господь враговъ нашихъ, Моавитянъ, в руце наше». Тогда шли суть за нимъ и заскочили броды Іордана, игдеже прехождаху Моавляне от земли своея, и не даша туды никому ити,

І пабілі ў той час Маавіцянаў каля дзесяці тысяч чалавек, усіх здаровых і дужых, і ніхто ня ўцёк.

 

но побиша Моавлян в той часъ якобы десеть тысещей, всих силныхъ и вдатных мужей, и не моглъ от них ни един утечи.

Так упакорыліся ў той дзень Маавіцяне Ізраілю, і было спакойна ў зямлі восемдзесят гадоў.

 

И понижены суть Моавляне в той день под руце сыном Ізраилевым. И былъ ест покой в земли их осмъдесят летъ.

Пасьля Аода быў Самэгар, сын Анатаў, які шэсьцьсот чалавек Філістымлянаў пабіў валовым ражном; ён таксама ўратаваў Ізраіля.

 

По сем же Аиофе былъ ест Сенгар, сын Анатов, той поразил шестьсотъ мужев Филистымлян радлицеюc и бранил людей Ізраилевых.d