Другі закон 29 разьдзел

 

 

Гэткія вось словы запавету, які загадаў Госпад Майсею, каб заключыў з сынамі Ізраэля ў зямлі Мааба, апрача запавету, які заключыў з імі на Гарэбе.

 

Сия суть слова завета, еже приказалъ Господь Моисеови, абы утвердилъ с сынми Ізраилевыми в земли Моавли кроме того завета, еже завещалъ с ними на горе Орев.

І склікаў Майсей увесь Ізраэль, і сказаў ім: «Вы бачылі ўсё, што ў зямлі Егіпецкай на вашых вачах зрабіў Госпад фараону, і ўсім паслугачам яго, і ўсёй зямлі яго,

 

И созвалъ естъ Моисей всехъ людей Ізраилевыхъ, и глагола к нимъ: «Видели есте вси дела, еже учинил Господь предъ вами в земли Египетской царю фараону и рабомъ его и всей земли его

тыя вялікія плягі, якія бачылі вочы вашы, тыя знакі і цуды вялізныя,

 

покушения великая, еже видели суть очи ваше знамена и чудеса тая силная.

ды не даў вам Госпад сэрца, што разумее, ды вачэй, якія бачаць, і вушэй, якія маглі б чуць, аж да сённяшняга дня.

 

И не далъ естъ вамъ Богъ серца розумного, а ни очию прозрети ни ушию слышати даже до днешнего дня

І вёў я вас сорак гадоў праз пустыню; не сцёрлася адзенне ваша, сандалі на нагах вашых ад старасці не знасіліся.

 

Водилъ ест вас четыредесятъ летъ по пустыни, не подралися суть ризы ваши на васъ и ни обувъ ваша ветошью скажена естъ.

Хлеба вы не елі, віна і сікеры не пілі, каб вы ведалі што Я — Госпад, Бог ваш.

 

Хлеба не ядосте, вина и пития упояющего не писте, да познаете, яко Той естъ Господь, Богъ вашъ.

І прыйшлі вы потым на гэтае месца, і Сэгон, цар Хесебона, і Ог, цар Басана, выступілі супраць вас вайною, і мы іх пабілі.

 

И приидосте на место сее. Изыйде на васъ Сеонъ, царь Есеонескъ, и Огъ, царь Васанескъ, битися с вами.

І забралі мы іх зямлю, і аддалі яе ва ўласнасць пакаленням Рубэна і Гада і палове пакалення Манасы.

 

И поразили есте е, и землю ихъ взяли, и дали владети ею поколению Рувинову и Гадову и полуплемени Манасиину.

Дык беражыце словы гэтага запавету і спаўняйце іх, каб мелі вы поспех ва ўсім, што робіце.

 

Протож соблюдите слова завета сего и наполните е, да разумети можете всемъ деломъ своимъ, еже чинити имаете.

Вы стаіце сёння ўсе ў прысутнасці Госпада, Бога вашага; князі вашы, кіраўнікі пакаленняў вашых, старэйшыны вашы, суддзі, таксама кожны ізраэлец,

 

Вы ныне стоите пред Господемъ, Богомъ вашим, князи ваши, поколения ваша, старейшины людей, учители и вси людие Ізраилевы,

дзеці і жонкі вашы, і чужаземец твой, які з табой прабывае ў лагеры, пачынаючы ад дрывасекаў аж да тых, якія чэрпаюць ваду тваю,

 

жены ваше, дети ваши и пришельци, еже пребывають во станехъ вашихъ, кроме толико тыхъ, ониже древа секають и воду носять,

каб увайшоў ты, прычым пад прысягай, у запавет Госпада, Бога твайго, які сёння Госпад, Бог твой, заключыў з табою,

 

да походите вси в завете Господа, Бога вашего, еже со клятвою днесь завещаеть с вами Господь, Бог вашъ,

каб зрабіць цябе сёння Сваім народам і каб Ён быў тваім Богам, як сказаў табе і як прысягнуў бацькам тваім, Абрагаму, Ізааку і Якубу.

 

беряй васъ Собе за люди, и Той да будеть Богъ вашъ, якоже глаголалъ естъ к вамъ и якоже клялся естъ отцемъ вашимъ Аврааму, Исааку і Якову.

Не толькі з вамі аднымі заключаю я гэты запавет і зацвярджаю гэтай прысягай,

 

Не толико же с вами самими заветъ сей завещаю и клятву сию утвержаю,

але з усімі тут прысутнымі разам з намі перад Госпадам, Богам нашым, і з тымі, каго сёння тут з намі няма.

 

но со всеми живущими во васъ и будущими по васъ,

Вы ж ведаеце, як мы жылі ў зямлі Егіпецкай і як ішлі між народамі, праз якія вы прайшлі.

 

вы бо добре весте, яко жили есмо в земли Египетской и яко шли есмо посреди народовъ поганскихъ,

Бачылі вы брыдоты і ідалаў іх, дрэвы і камяні, срэбра і золата, якім яны пакланяліся.

 

и яко видели есте гнусности их и нечистоты, и кумиры ихъ древяные, каменные, сребряные и златые, имже молихуся.

Хай не будзе часам паміж вас мужчыны або жанчыны, сям’і або пакалення, якога сэрца было б сёння адвернута ад Госпада, Бога вашага, каб ісці і служыць багам гэтых народаў, ды каб гэтак не знайшоўся паміж вас корань, які родзіць атруту і палын.

 

Да не будеть ныне межи вами мужъ или жена, племя или поколение, егоже серце отвратило бы ся от Господа, Бога своего, да бы шолъ и кланялся богомъ тыхъ погановъ, и тако былъ бы межи вами корень, плодяй жолчъ и горесть.

Калі б хто чуў словы гэтага праклёну і патураў сабе ў сэрцы сваім, кажучы: “Супакой мець буду, хоць буду жыць у крывадушнасці сэрца свайго,” — той сцягвае загубу на зямлю як абводненую, так і сухую.

 

И егда услышить той слова завета сего, помыслить в серци своем, глаголя: “Покой имети буду и похожу в неправости серца моего, и приложу к неправде грехи”.

Госпад не даруе яму, але тады тым больш узгарыцца гнеў Яго і лютасць супраць таго чалавека, і прыйдуць на яго ўсе праклёны, якія запісаны ў гэтым скрутку, і вынішчыць Госпад імя яго з-пад неба,

 

Но Господь Богъ не презрить ему и в той часъ превелми розгорится ярость Его на человека того, и нападуть на нь вся проклятия, еже написана суть во книгахъ сихъ, и погубить Господь Богъ имя его под небесемъ, и потребит

і аддзеліць яго на загубу з усіх пакаленняў Ізраэля, паводле ўсіх праклёнаў запавету, што запісаны ў гэтай кнізе закону.

 

и отлучить его от всехъ поколеней сыновъ Ізраилевых по всехъ злоречениахъ сихъ, еже в завете закона сего писаны суть.

Тады будучыя пакаленні, сыны вашы, якія народзяцца пасля вас, і прыхадні, якія прыбудуць здалёк, убачаць плягі гэтае зямлі і немачы, якімі будзе караць яе Госпад, і скажуць:

 

И рекуть потомъ инии народове и сынове, еже народяться с нихъ, и пришельци, иже з далеких странъ приидуть, видяще язвы земли вашее и скажение, имже сказить ее Господь Богъ:

“Серка, і соль, і пажарышча — уся яго зямля, так што не будзе яна больш засяваная і не зазелянее яна, як пасля загубы Садома і Гаморы, Адамы і Себаіма, якія Госпад знішчыў у гневе Сваім і раз’ятранасці”.

 

серою и зноемъ солнечнымъ высушить ее тако, иже к тому не будуть мощи сеати на ней и ниже что зеленое возростеть на ней, но яко Содома и Гомора, Адама и Севоимъ — грады, еже спроверже Господь Богъ во гневе ярости Своея.

Тады скажуць усе народы: “Чаму Госпад зрабіў так зямлі гэтай? Чаму такая бязмежная раз’ятранасць гневу?”

 

И рекуть к тому вси языци: “Прочто учинилъ ест Богъ таковая земли сей и якая естъ ярость гневу превеликого сего?”

І адкажуць: “Бо пакінулі яны запавет Госпада, Бога бацькоў іх, які заключыў Ён з імі, калі вывеў іх з зямлі Егіпецкай,

 

И возвестять имъ, глаголюще: “Понеже опустили суть заветъ Господа, Бога своего, еже завещалъ былъ со отци ихъ, егда выведе ихъ из земли Египетское,

і служылі яны багам чужым, і пакланяліся ім, тым, якіх не ведалі і якія не былі ім прызначаны,

 

и послужили суть богомъ чужим и поклонихуся тымъ, ихже не знаху и ниже к нимъ беша прилучени.

таму ўзгарэўся гнеў Госпада супраць гэтай зямлі, і навёў Ён на яе ўсе праклёны, якія ў гэтым скрутку запісаны.

 

И сего ради розгневася ярость Божия на землю сию, и наведе на ню вся проклятия, еже написана суть въ законе Его,

І выгнаў Ён іх з зямлі іх у гневе, раз’ятранасці і абурэнні страшным, і выгнаў іх у зямлю чужую, як гэта сёння было пацверджана”».

 

протожъ выгналъ ихъ из земли Своея во гневе и въ ярости Своей и в ненависти великой, и заверже ихъ до земль чужихъ, якоже во днешний день явно естъ”.

Скрытае належыць Госпаду, Богу нашаму, а адкрытае — нам і сынам нашым аж навек, каб спаўнялі мы ўсе словы гэтага закону.

 

Сия сокрита суть у Господа Бога и объявлена намъ и сыномъ нашимъ во веки, да быхомъ полнили вся слова закона Его.