Дзеі 27 разьдзел

 

 

І калі было вырашана, каб адплысці нам у Італію, то Паўла і некаторых іншых вязняў перадалі сотніку імем Юлій з Аўгуставай кагорты.

 

(Зачало 50) Якоже суждено бысть плыти нам во Италию, и предаша Павла и иныя некия южники сотнику, име нем Іулию, полка Севастыска,

І, узышоўшы на адрамітыйскі карабель, які меўся плыць у месцы, што былі ўздоўж азійскага пабярэжжа, мы адплылі, і з намі быў Арыстарх, македонец з Фесалонікі.

 

тогда въшедше в корабль Адрамитскій, восхотевше плыти во места асійская, отпустихомся сущу с нами Аристаръху, Макидонянину от Селуня.

І на другі дзень мы прысталі ў Сідоне, і Юлій, чалавекалюбна ставячыся да Паўла, дазволіў яму пайсці да сяброў, каб пакарыстацца іх апекаю на дарогу.

 

Во другый пак день пристахом въ Сидоне. Іулие же, друголюбливе Павлови делая, повеле ему, ко приятелем шедши, потребы собе улучити.

І, ад’ехаўшы адтуль, мы плылі пад прыкрыццём Кіпра, бо вятры былі стрэчныя.

 

И пустившися оттоле, плыхомъ возле Кипру, занеж ветры бяху противни,

І, пераплыўшы мора ўздоўж Кілікіі і Памфіліі, мы прыйшлі ў Міры Лікійскія.

 

пучину же Киликійску и Памфілиіску преплывше, прідохом во Миру Ликійскую.

І там сотнік, знайшоўшы александрыйскі карабель, які плыў у Італію, пасадзіў нас на яго.

 

И ту обретъ сотник корабль Александрійскій, плавающъ во Италию, пресади насъ в онь.

І, даволі шмат дзён павольна плывучы і з цяжкасцю дайшоўшы да Кніда — вецер не дазваляў нам ісці далей — мы падплылі да Крыта каля Салмоны,

 

Во многы же дни лено плавающе и едва бывше во Книде, не оставляющу нас ветру, приплыхомъ во Критъ возле Салмона.

і, з цяжкасцю прабіраючыся ўздоўж яго, мы прыйшлі ў адно месца, якое завецца Добрыя Прыстані, паблізу якога быў горад Ласея.

 

Едва же подле краю плы вуще, придохом на место, нарицаемое Добрая Пристанища, идеже близъ град бе Ласей.

І калі мінула даволі шмат часу і было ўжо небясечным плаванне, бо і пост ужо мінуўся, то Павел раіў,

 

И многу времени минувшу, а вже было несогласно плавание, занежъ и постъ на не был уже пришелъ. Моляше Павелъ,

кажучы ім: Мужы, бачу я, што гэтае плаванне будзе са шкодаю і вялікаю стратаю не толькі для грузу і карабля, але і для нашых жыццяў.

 

глаголя им: «Мужи, яко с досаждениемъ и съ многою [т]щетою не толико бременю и кораблю, но и душам нашим хощет быти сие плавание».

Але сотнік давяраў больш стырнавому і ўладальніку карабля, чым таму, што казаў Павел.

 

Сотник же более послухаше кормчего и корабелника, нежели глаголаных Павломъ.

А як прыстань была непрыдатная для зімоўкі, то большасць раіла адплываць адтуль — ці не змогуць яны як-небудзь дабрацца да Фініка і перазімаваць у крыцкай гавані, адкрытай на паўднёвы і паўночны захад.

 

И не имущи ту доброго пристанища ко озимению, мнози корабленици совещаша отвезтися оттуду, аще како возмогуть достигнути Фіникия, озимети во пристанищи Критстемъ, зрящемъ къ ветру полуденному и полунощному.

І калі злёгку падзьмуў паўднёвы вецер, яны, падумаўшы, што ўжо дасягнулі жаданага, паднялі якар і паплылі ўздоўж Крыта, трымаючыся берага.

 

Дохнувшу же ветру от полудня, мнеша воля своя улучити, воздвигше ветрила, пустившися от Ассона, идохом во Крит.

Але неўзабаве абрынуўся з боку Крыта ўраганны вецер, які называецца эўракілан66.

 

Не по мнозе же возвея ветръ вихроватый, противен тому, нарицаемый Евроклидон.

І калі карабель захапіла і ён не мог сураціўляцца ветру, мы аддаліся яму і нас насіла.

 

Восхищену же бывшу кораблю и не могущу сопротивитися ветру, въдавшеся влънам, носими бехом.

І, увайшоўшы пад прыкрыццё аднаго астраўка, што называецца Каўда67, мы з цяжкасцю змаглі даць рады лодцы.

 

Ко острову же некоему прибегше, нарицаему Клавдій, едва возмогохомъ удержати чолнъ, иже бе при корабли,

І, падняўшы яе, ужылі дапаможны рыштунак, каб абвязаць карабель. І баючыся, каб не выкінула на Сірт68, спусцілі снасці, і так усіх насіла.

 

егоже воземше, помощи чиняху, превивающе корабль, боящеся, да не во злое местоa впадет. Свесивши ядринуb, тако носими бехомъ.

І таму што нас моцна шпурляла бураю, на другі дзень карабельшчыкі пачалі выкідаць груз;

 

Внегда же буря вихровая вельми нами возметывала во другый день что было в корабли въ море метаху.

а на трэці дзень сваімі рукамі павыкідалі карабельнае начынне.

 

На третій же день своима рукама ядрилоc корабелное вовергохомъ.

І калі многа дзён не паказвалася ні сонца, ні зорак і калі налягала немалая бура, пачала ўрэшце прападаць усялякая надзея, каб нам уратавацца.

 

Ни солнъцу же, ни звездамъ явльшимся за многы дни, бури же немале належащи, вже отнята была надежа всего изъбавления нашего,

І калі доўга людзі былі без яды, тады Павел, стаўшы пасярод іх, сказаў: Трэба было, о мужы, паслухаўшыся мяне, не ад’язджаць з Крыта і не несці гэтай шкоды і страты.

 

многу же неядению бывшу. Тогда ставъ Павелъ посреде их, рече: «Подобаше убо было вам, о мужие, послушавши мене, не отпущатися от Крита и збыті досаждения сего и дщеты.

А цяпер я раю вам падбадзёрыцца, бо не будзе ніводнай згубы жыцця сярод вас, апрача страты карабля.

 

Ныне же упоминаю васъ, будте доброе мысли, понеже не будеть гыбели ни единои души от вас, разве корабляd.

Бо гэтай ночы Анёл Божы, Якому [я] належу і Якому служу, стаў каля мяне

 

Предста бо ми во сию нощ ангелъ Господень, Егоже есмъ азъ и Емуж служу,

і сказаў: «Не бойся, Паўле, табе трэба стаць перад цэзарам і вось, Бог дараваў табе ўсіх, хто плыве з табою».

 

глаголя: “Не бойся, Павле, кесарю ти подобаеть предстати. и се, даровах ти всех плавающих с тобою”.

Таму падбадзёрцеся, мужы, бо я веру Богу, што будзе так, якраз такім чынам, як мне сказана.

 

Тем же дерзайте, мужие, верую бо Богови, яко тако будеть, имъже образомъ речено ми ест.

Нас жа павінна выкінуць на нейкі востраў.

 

Во остров же некій подобаеть намъ выверженым быти».

А калі надышла чатырнаццатая ноч, як нас насіла ў Адрыятычным моры, каля апоўначы маракі пачалі здагадвацца, што набліжаюцца да некай зямлі.

 

И якож четыренадесятая нощъ бысть носимымъ намъ во пучине, во по лунощи надевахуся корабелници приближитися имъ ко некоей стране.

І, змерыўшы глыбіню, знайшлі дваццаць сажняў; і, прайшоўшы крыху, зноў змерылі, знайшлі пятнаццаць сажняў.

 

Измеривше глубину, обретоша саженей двадесет. Мало же прешедше, и паки измериша, знайдоша саженей пятнадесет.

І, баючыся, як бы не наскочыць нам куды-небудзь на камяністыя мясціны, яны, кінуўшы з кармы чатыры якары, маліліся, каб настаў дзень.

 

Бояще же ся, да не во прудная места вопадуть, от носа корабля вовергоша котвыe четыре; моляхомся, да день будеть.

Калі ж маракі спрабавалі ўцячы з карабля і, спусціўшы лодку ў мора, робячы выгляд, што збіраюцца расцягнуць якары з носа,

 

Корабелником же хотящимъ бежати с корабля и спустивъшимъ чолнъ в море под замышлениемъ тымъ, якобы хотели от носа корабля котвы простерти,

Павел сказаў сотніку і воінам: Калі гэтыя людзі не застануцца на караблі, то вы не зможаце ўратавацца.

 

рече Павелъ сотнику и воиномъ: «Естъли же сие не пребудуть в корабли, вы спастися не можете».

Тады воіны адсеклі вяроўкі ў лодкі і далі ёй упасці.

 

Тогда отрезаша воини повразы в челну и пустиша и отпасти.

І перад тым, як збіралася днець, Павел заклікаў усіх прыняць ежу, кажучы: Сёння чатырнаццаты дзень, як вы ў чаканні, застаецеся галоднымі, нічога не прымаючы.

 

Якоже хотяше ден быти, моляше Павел всех, да бы прияли пищу, глаголя: «Четыренадесятый день ест днесь, якоже пребываете постяще и ничтоже ясте.

Таму прашу вас прыняць ежу, бо гэта паслужыць для вашага выратавання; бо ў нікога з вас волас з галавы не прападзе.

 

Для того молю вас прияти пищу, се убо ест к вашему здравию, понеже ни единому от вас власъ з главы падеть».

І, сказаўшы гэта і ўзяўшы хлеб, ён падзякаваў Богу перад усімі і, разламаўшы, пачаў есці.

 

Рекъ же сия, приемъ хлебъ, благодаривъ Бога пред всеми, и преломивъ, начатъ ясти.

І ўсе падбадзёрыліся і самі прынялі ежу.

 

Тогда и они, имуще добрую мысль, прияша пищу.

А было на караблі ўсіх нас душ — дзвесце семдзесят шэсць.

 

Бе же всехъ в корабли душъ двесте седмъдесятъ и шесть.

І, падсілкаваўшыся, яны пачалі аблягчаць карабель, выкідаючы пшаніцу ў мора.

 

Насытивше же ся брашна, облегчиваху корабль, изметающе пшеницу въ море.

А калі настаў дзень, зямлю яны не пазнавалі, але распазналі нейкую затоку са спадзістым берагам, на які, яны вырашылі, калі змогуць, вывесці карабель.

 

Внегда же день бысть, земли не познаваху, берегъ же не кій сматряху, имущи песок, в немже совещаша, аще мощно естъ изъвлещи корабль,

І, зняўшы якары, пакінулі іх у моры, адначасова развязаўшы вяроўкі стырнаў; і, падняўшы пад вецер пярэдні ветразь, кіраваліся да берага.

 

и котвы въстягнувше, пустилися на море, натягшеf теже южаg правилом и, воздвигше малая ветрила дыхающу ветру, везохомся ко брегу.

Але трапіўшы на водмель, паабапал якой было мора, яны пасадзілі на яе судна; і нос угруз і застаўся нерухомы, а карма пачала развальвацца сілаю [хваляў].

 

И въпадохомъ на место сопно, и заставися корабль, носъ же, опревшися, пребысть недвижим и корма розбивашеся от множества влънъ.

І рашэннем воінаў было забіць вязняў, каб хто-небудзь, выплыўшы, не ўцёк.

 

Воини же совещаша побити южникиh, да бы некто, выплывъ, не убежал.

Але сотнік, хочучы ўратаваць Паўла, перашкодзіў ім у іх намеры і загадаў усім, хто мог плыць, першымі кінуцца і выйсці на зямлю,

 

Сотник же, хотя допровадити Павла, возбрани совету их и повелел ест могущим плавати въскочити первее и изыти на брег.

а астатнім — за імі, адным на дошках, другім — на чым-небудзь ад карабля. І так выйшла, што ўсе выратаваліся, выбраўшыся на зямлю.

 

По тому же и прочіи — ови убо на дщкахъ, инииже на нечем иномъ, еже бе в корабли. И тако бысть, иже все без уразу вышли сут на землю.