Дзеі 27 разьдзел

Дзеі Сьвятых Апосталаў
Пераклад Васіля Сёмухі → Біблія Скарыны (Бразгуноў)

 
 

А калі пастанавілі нам плысьці ў Італію, дык перадалі Паўла і некаторых іншых вязьняў сотніку Аўгуставай кагорты, якога звалі Юліем.
 
(Зачало 50) Якоже суждено бысть плыти нам во Италию, и предаша Павла и иныя некия южники сотнику, име нем Іулию, полка Севастыска,

Мы ўзышлі на Адраміцкі карабель і выправіліся, маючы плысьці каля Асійскіх мясьцінаў; з намі быў Арыстарх, Македонец зь Фесалонікі.
 
тогда въшедше в корабль Адрамитскій, восхотевше плыти во места асійская, отпустихомся сущу с нами Аристаръху, Макидонянину от Селуня.

На другі дзень прысталі да Сідона; Юлій, абыходзячыся з Паўлам чалавекалюбна, дазволіў яму схадзіць да сяброў і скарыстацца іх дбаньнем.
 
Во другый пак день пристахом въ Сидоне. Іулие же, друголюбливе Павлови делая, повеле ему, ко приятелем шедши, потребы собе улучити.

Выправіўшыся адтуль, мы прыплылі да Кіпра, з прычыны супраціўных вятроў,
 
И пустившися оттоле, плыхомъ возле Кипру, занеж ветры бяху противни,

і, пераплыўшы мора насупраць Кілікіі і Памфіліі, прыбылі ў Міры Лікійскія.
 
пучину же Киликійску и Памфілиіску преплывше, прідохом во Миру Ликійскую.

Там сотнік знайшоў Александрыйскі карабель, які плыў у Італію, і пасадзіў нас на яго.
 
И ту обретъ сотник корабль Александрійскій, плавающъ во Италию, пресади насъ в онь.

Павольна плывучы многа дзён і, ледзь параўняўшыся з Кнідам, з прычыны неспрыяльнага нам ветру, мы падплылі да Крыта каля Саломы;
 
Во многы же дни лено плавающе и едва бывше во Книде, не оставляющу нас ветру, приплыхомъ во Критъ возле Салмона.

і, ледзь зь цяжкасьцю мінуўшы яго, прыбылі да адной мясьціны, якая называлася Добрыя Прыстані, паблізу якое быў горад Ласея.
 
Едва же подле краю плы вуще, придохом на место, нарицаемое Добрая Пристанища, идеже близъ град бе Ласей.

Але як мінула багата часу, і плаваньне было ўжо небясьпечнае, бо і пост ужо мінуўся, дык Павал раіў,
 
И многу времени минувшу, а вже было несогласно плавание, занежъ и постъ на не был уже пришелъ. Моляше Павелъ,

кажучы ім: мужы! бачу я, што плаваньне будзе цяжкае і зь вялікай шкодаю ня толькі грузу і караблю, але і нашаму жыцьцю.
 
глаголя им: «Мужи, яко с досаждениемъ и съ многою [т]щетою не толико бременю и кораблю, но и душам нашим хощет быти сие плавание».

Але сотнік больш давяраўся стырніку і гаспадару карабля, чым Паўлавым словам.
 
Сотник же более послухаше кормчего и корабелника, нежели глаголаных Павломъ.

А як што прыстань была няпрыдатная пад зімаваньне, дык многія радзілі плысьці адтуль, каб, калі можна, дайсьці да Фініка, прыстані Крыцкае, што насупраць паўднёва-заходняга і паўночна-заходняга ветру, і там зазімаваць.
 
И не имущи ту доброго пристанища ко озимению, мнози корабленици совещаша отвезтися оттуду, аще како возмогуть достигнути Фіникия, озимети во пристанищи Критстемъ, зрящемъ къ ветру полуденному и полунощному.

Павеяў паўднёвы вецер, і яны, падумаўшы, што ўжо дасягнулі жаданага, выправіліся і паплылі паблізу Крыта.
 
Дохнувшу же ветру от полудня, мнеша воля своя улучити, воздвигше ветрила, пустившися от Ассона, идохом во Крит.

Але неўзабаве падняўся на іх вецер бурны, які называецца эўраклідон.
 
Не по мнозе же возвея ветръ вихроватый, противен тому, нарицаемый Евроклидон.

Карабель падхапіла, так што ён ня мог супрацівіцца ветру, і мы насіліся, аддаўшыся хвалям.
 
Восхищену же бывшу кораблю и не могущу сопротивитися ветру, въдавшеся влънам, носими бехом.

І, набегшы на адну выспачку, якая называецца Клаўдай, мы ледзьве маглі ўтрымаць лодку;
 
Ко острову же некоему прибегше, нарицаему Клавдій, едва возмогохомъ удержати чолнъ, иже бе при корабли,

падняўшы яе, пачалі шукаць дапаможнага сродку і абвязваць карабель; баючыся, каб ня сесьці на мялізну, спусьцілі ветразь і так насіліся.
 
егоже воземше, помощи чиняху, превивающе корабль, боящеся, да не во злое местоa впадет. Свесивши ядринуb, тако носими бехомъ.

На другі дзень, з прычыны вялікае буры, пачалі выкідваць груз.
 
Внегда же буря вихровая вельми нами возметывала во другый день что было в корабли въ море метаху.

а на трэйці мы сваімі рукамі павыкідалі з карабля рэчы.
 
На третій же день своима рукама ядрилоc корабелное вовергохомъ.

Але як многа дзён ня відаць было ні сонца, ні зорак, а бура набірала ў моцы, дык нарэшце зьнікла ўсякая надзея на нашае выратаваньне.
 
Ни солнъцу же, ни звездамъ явльшимся за многы дни, бури же немале належащи, вже отнята была надежа всего изъбавления нашего,

І як доўга ня елі, дык Павал, стаўшы сярод іх, сказаў: мужы! трэба было паслухацца мяне і не адыходзіць ад Крыта, чым бы і ўніклі мы гэтых нягодаў і шкоды;
 
многу же неядению бывшу. Тогда ставъ Павелъ посреде их, рече: «Подобаше убо было вам, о мужие, послушавши мене, не отпущатися от Крита и збыті досаждения сего и дщеты.

а цяпер умаўляю вас падбадзёрыцца духам, бо ніводная душа з вас не загіне, а толькі карабель;
 
Ныне же упоминаю васъ, будте доброе мысли, понеже не будеть гыбели ни единои души от вас, разве корабляd.

бо анёл Бога, Якому належу я і Якому служу, зьявіўся мне сёньня ўначы
 
Предста бо ми во сию нощ ангелъ Господень, Егоже есмъ азъ и Емуж служу,

і сказаў: ня бойся! Паўле! табе трэба паўстаць перад кесарам, і вось, Бог дараваў табе ўсіх, што плывуць з табою.
 
глаголя: “Не бойся, Павле, кесарю ти подобаеть предстати. и се, даровах ти всех плавающих с тобою”.

Таму падбадзёрцеся духам, мужы, бо я веру Богу, што будзе так, як мне сказана:
 
Тем же дерзайте, мужие, верую бо Богови, яко тако будеть, имъже образомъ речено ми ест.

нам выпадае быць выкінутымі на якую-небудзь выспу.
 
Во остров же некій подобаеть намъ выверженым быти».

У чатырнаццатую ноч, як насіла нас па Адрыятычным моры, пад поўнач, карабельнікі пачалі здагадвацца, што набліжаюцца да нейкай зямлі,
 
И якож четыренадесятая нощъ бысть носимымъ намъ во пучине, во по лунощи надевахуся корабелници приближитися имъ ко некоей стране.

і, памераўшы глыбіню, знайшлі дваццаць сажняў; пасьля, адплыўшыся трохі, памералі зноў, і было ўжо пятнаццаць сажняў.
 
Измеривше глубину, обретоша саженей двадесет. Мало же прешедше, и паки измериша, знайдоша саженей пятнадесет.

Баючыся, каб не наскочыць на камяністае дно, кінулі з кармы чатыры якары, і чакалі дня.
 
Бояще же ся, да не во прудная места вопадуть, от носа корабля вовергоша котвыe четыре; моляхомся, да день будеть.

А калі карабельнікі хацелі ўцячы з карабля і спускалі на мора лодку, удаючы, быццам хочуць кінуць якары з носа,
 
Корабелником же хотящимъ бежати с корабля и спустивъшимъ чолнъ в море под замышлениемъ тымъ, якобы хотели от носа корабля котвы простерти,

Павал сказаў сотніку і воінам: калі яны не застануцца на караблі, вы ня зможаце ўратавацца.
 
рече Павелъ сотнику и воиномъ: «Естъли же сие не пребудуть в корабли, вы спастися не можете».

Тады воіны абсеклі вяроўкі ў лодкі, і яна ўпала.
 
Тогда отрезаша воини повразы в челну и пустиша и отпасти.

На досьвітку Павал угаворваў усіх прыняць ежу, кажучы: сёньня чатырнаццаты дзень, як вы ў чаканьні, застаяцеся бязь ежы, ня еўшы нічога;
 
Якоже хотяше ден быти, моляше Павел всех, да бы прияли пищу, глаголя: «Четыренадесятый день ест днесь, якоже пребываете постяще и ничтоже ясте.

Таму прашу вас прыняць ежу: гэта паспрыяе ратунку вашага жыцьця; бо ні ў кога з вас не прападзе волас з галавы.
 
Для того молю вас прияти пищу, се убо ест к вашему здравию, понеже ни единому от вас власъ з главы падеть».

Сказаўшы гэта і ўзяўшы хлеб, ён падзякаваў Богу перад усімі і, разламаўшы яго, пачаў есьці.
 
Рекъ же сия, приемъ хлебъ, благодаривъ Бога пред всеми, и преломивъ, начатъ ясти.

Тады ўсе падбадзёрыліся і таксама прынялі ежу;
 
Тогда и они, имуще добрую мысль, прияша пищу.

а было ўсіх нас на караблі дзьвесьце семдзесят шэсьць душ.
 
Бе же всехъ в корабли душъ двесте седмъдесятъ и шесть.

І наеўшыся, пачалі аблягчаць карабель, выкідаючы пшаніцу ў мора.
 
Насытивше же ся брашна, облегчиваху корабль, изметающе пшеницу въ море.

Калі настаў дзень, зямлі не пазнавалі, а ўбачылі толькі нейкую затоку зь нізкім берагам, да якога і адважыліся, калі можна, прыстаць з караблём.
 
Внегда же день бысть, земли не познаваху, берегъ же не кій сматряху, имущи песок, в немже совещаша, аще мощно естъ изъвлещи корабль,

І падняўшы якары, рушылі морам і, адвязаўшы стырно і падняўшы малы ветразь па ветры, пакіравалі да берага.
 
и котвы въстягнувше, пустилися на море, натягшеf теже южаg правилом и, воздвигше малая ветрила дыхающу ветру, везохомся ко брегу.

Наплылі на касу, і карабель сеў на мялізну: нос угруз і стаў нярухомы, а карма разьбівалася сілаю хваляў.
 
И въпадохомъ на место сопно, и заставися корабль, носъ же, опревшися, пребысть недвижим и корма розбивашеся от множества влънъ.

А воіны змовіліся былі пазабіваць вязьняў, каб каторы, выплыўшы, ня ўцёк.
 
Воини же совещаша побити южникиh, да бы некто, выплывъ, не убежал.

Але сотнік, хочучы ўратаваць Паўла, утрымаў іх ад тога намеру і загадаў тым, хто ўмее плаваць, першым скакаць і выйсьці на зямлю,
 
Сотник же, хотя допровадити Павла, возбрани совету их и повелел ест могущим плавати въскочити первее и изыти на брег.

а астатнім ратавацца каму на дошках, каму на чым-колечы ад карабля. І такім чынам усе ўратаваліся на зямлю.
 
По тому же и прочіи — ови убо на дщкахъ, инииже на нечем иномъ, еже бе в корабли. И тако бысть, иже все без уразу вышли сут на землю.