Дзеі 2 разьдзел

 

 

Калі настаў дзень Пяцідзясятніцы, усе яны былі аднадушна разам.

 

(Зачало 3) И егда скончевалися дние пятьдесятнице, быша вси единодушно вкупе.

І раптам зрабіўся шум зь неба, як бы ад павеву моцнага ветру, і напоўніў увесь дом, дзе яны былі.

 

И бысть скоръ съ небеси шумъ якобы приходящего духа бурна, и исполнися домъ, идеже бяху седяще,

І зьявіліся ім языкі падзеленыя, як бы вогненныя, і апусьціліся па адным на кожнага зь іх.

 

и явишася имъ разделены языци, яко огнены, седе же на единомъ кождомъ их.

І напоўніліся ўсе Духам Сьвятым і пачалі гаварыць на іншых мовах, як Дух даваў ім вяшчаць.

 

И наполнишеся вси Духа Свята, и начаша глаголати иными языки, якоже Духъ даяше провещавати имъ.

А ў Ерусаліме былі Юдэі, людзі набожныя, з усякага народу пад нябёсамі.

 

Быша же во Ерусалиме живущие Іудеи, мужи богуговеіные от всякого языка, еже под небесемъ.

Калі зрабіўся гэты шум, сабраліся людзі, і захваляваліся, бо кожны чуў іх, што гавораць на ягонай мове.

 

Бывшу же гласу сему, снидеся народъ и изумелися, яко слышали единый каждый их своимъ языкомъ глаголющихъ.

І ўсе зьдзіўляліся і дзівавалі, кажучы паміж сабою: гэтыя, што гавораць, ці ня ўсе Галілеяне?

 

Бояхуся же вси и дивляхуся, ркуще к собе: «Не се ли сие вси, ониже глаголють, Галилеяне суть?

Як жа мы чуем кожны сваю мову, у якой нарадзіліся,

 

И какожъ мы слышим единый каждый языкъ свой, в немже зродихомся?

Парфяне і Мідзяне і Эламіты, і жыхары Месапатаміі, Юдэі і Кападокіі, Понта і Асіі,

 

Парфи, и Меді, и Аламите, и живущие во Междоречии, во Іудеи же и Каппадокии, въ Понте и во Асии,

Фрыгіі і Памфіліі, Егіпта і частак Лівіі, што мяжуюцца з Кірынеяй, і прышлыя з Рыма, Юдэі і празеліты,

 

во Фригии и Панфилии, во Египте и во странахъ Ливійскихъ, иже по Киринеи, и приходящие Римляне, Іудеи же и пришельци,

Крыцяне і Аравіцяне, — чуем іх, як гавораць нашымі мовамі пра вялікія дзеі Божыя?

 

Критяне и Аравляне слышимъ их, глаголющих наши ми языки величия Божия».

І зьдзіўляліся ўсе і недаўмёна казалі адзін аднаму: што гэта азначае?

 

Чуждяху же ся вси и стязахуся, другъ ко другу ркуще: «Что убо хощеть сее быти?»

А іншыя, насьміхаючыся, казалі: яны апіліся салодкім віном.

 

Иные же, ругающеся, глаголаху, яко местомa сии исполнены суть.

А Пётр, стаўшы з адзінаццацьцю, узвысіў голас свой і прамовіў да іх: мужы Юдэйскія і ўсе, хто жыве ў Ерусаліме! гэта хай будзе вам вядома, і слухайце словы мае:

 

(Зачало 4) Ставъ же Петръ со единеминадесет, воздвиже глас свой и рече имъ: «Мужие Іудейстіи и живущие во Ерусалиме вси! Се, вамъ разумно да будет и во уши приимите слова моя.

яны не апіліся, як вы думаеце, бо цяпер трэйцяя гадзіна дня;

 

Не яко же вы мните сие пияни суть, ибо естъ часъ третий дня,

а гэта ёсьць прадказанае прарокам Ёілем:

 

но сее ест, еже речено пророком Іоилем:

«І будзе ў апошнія дні, кажа Бог, вылью ад Духа Майго на ўсякую плоць; і будуць прарочыць сыны вашыя і дочкі вашыя; і хлопцы вашыя будуць бачыць відзежы, і старцы вашыя снамі на розум наставяцца;

 

b “И будет во последняя дни, глаголеть Господь, излию Духа Моего на всяку плоть, и прорекуть сынове ваши и дщеры ваши, и юноше ваши видения узрять, и старци ваши сония видять,

і на рабоў Маіх і на рабыняў Маіх у тыя дні вылью ад Духа Майго, і будуць прарочыць.

 

ибо на рабы моя и на рабыня моя во дни оны излею от Духа Моего, и прорекуть.

І дам цуды на небе ўгары і азнакі на зямлі ўнізе, кроў і вагонь і куродым:

 

И дамъ чудеса на небесі горе и знамена на земли низу: кровь, и огнь, и курение дыма.

сонца абернецца ў цемру, і месяц у кроў, перш чым настане дзень Гасподні, вялікі і прасьветлены.

 

Солньце преложится во тму и луна во кровь прежде, нежли приидеть день Господень великий и просвещеный.

І будзе: кожны, хто пакліча імя Гасподняе, уратуецца».

 

И будеть: всякъ, онже призоветь имя Господьне, спасеться”c.

Мужы Ізраільскія! выслухайце словы гэтыя: Ісуса Назарэя, Мужа, засьведчанага вам ад Бога сіламі і цудамі і азнакамі, якія Бог утварыў празь Яго сярод вас, як і самі ведаеце,

 

(Зачало 5) Мужие Израілсти! Слыште словеса сия: Ісуса Назоренина, мужа, от Бога извесьтвованна в васъ силами, и чудесы, и знаменми, яже сотвори Имъ Богъ посреди вас,

Яго, паводле пэўнае рады і з прадбачаньня Божага выдадзенага, вы ўзялі і, прыбіўшы цьвікамі рукамі беззаконьнікаў, забілі;

 

сего, нарекованнымъ советом и проразумениемъ Божиімъ продана приемше от безаконныхъ рукъ, пригвожьше, убисте.

але Бог уваскрэсіў Яго, разарваўшы повязі сьмерці, бо ёй немагчыма было ўтрымаць Яго.

 

Егоже Богъ воскреси, разрешивъ болезни смерътныя, якоже не бяше возможно удержатіся Ему от нея.

Бо Давід кажа пра Яго: «бачыў я перад сабою Госпада заўсёды; бо Ён праваруч мяне, каб Я не пахіснуўся.

 

Давыдъ убо глаголеть о Немъ: d“Предзрехъ Господа предо мною всегда, яко одесную мене ест, да ся не подвижу.

Таму ўзрадавалася сэрца маё, і ўзьвесяліўся язык мой; нават і плоць мая супакоіцца ў спадзяваньні,

 

Сего ради возвеселися серце мое и возрадовася языкъ мой. Еще же и плоть моя въселится на упование,

бо Ты не пакінеш душы мае ў пекле і не дасі Сьвятому Твайму пабачыць тленьне.

 

яко не оставиш души моея во аде ни даси же Преподобному своему видети истления.

Ты даў мне спазнаць дарогу жыцьця; Ты напоўніш мяне радасьцю прад абліччам Тваім».

 

Сказал ми еси пут живота и исполниши мя веселия с лицем Твоимъ”.

Мужы браты! хай будзе дазволена адважна сказаць вам пра Давіда-прабацьку, што ён і памёр і пахаваны, і магіла ягоная ў нас па сёньняшні дзень;

 

Мужи братие! Достоить рещи к вамъ со дерзнове ниемъ о патриаръсе Давыде, яко умре и погребенъ быстьe, и гробъ его в насъ естъ даже жо сего дня,

а будучы прарокам і ведаючы, што Бог клятвай абяцаў яму ад плоду сьцёгнаў ягоных ўзьвесьці Хрыста ў плоці і пасадзіць на прастоле ягоным,

 

пророкъ убо сый и ведый, яко клятвою ему кляся Богъ от плода чреслъ его по плоти воздвигнути Христа и посадити на престоле его.

ён раней сказаў пра ўваскрэсеньне Хрыстовае, што не пакінута душа Ягоная ў пекле, і плоць Ягоная ня бачыла тленьня.

 

Сия предведев, глаголалъ ест о воскресении Христове, яко не оставися душа Его во аде ани плоть Его виде истления.

Гэтага Ісуса Бог уваскрэсіў, чаго ўсе мы сьведкі.

 

Сего Ісуса воскреси Богъ, Емуже вси мы есъмы сведетели,

І вось Ён быў узьнесены правіцаю Божаю і, прыняўшы ад Айца абяцаньне Сьвятога Духа, выліў тое, што вы сёньня бачыце і чуеце.

 

десницею убо Божиею вознесеся, обетование же Духа Светаго приемъ от Отца, излия сее, еже вы ныне видите и слышите.

Бо Давід ня ўзышоў на нябёсы, а сам кажа: «сказаў Гасподзь Госпаду майму: сядзі праваруч Мяне,

 

Не взыде бо Давыдъ на небо, самъ же глаголеть: “Рече Господь Господеви моему: седи одесную мене,

пакуль не пакладу ворагаў у падножжа ног Тваіх».

 

дондеже положуf врагы твоя подножие ногама Твоима”g.

Дык цьвёрда ведай, увесь дом Ізраілеў, што Бог зрабіў Госпадам і Хрыстом Гэтага Ісуса, Якога вы ўкрыжавалі.

 

Сего ради твердо да разумеете, вес доме Израілев, яко и Господа, и Помазанника вчини Бог сего Ісуса, Егоже вы распясте».

Чуючы гэта, яны ўмілаваліся сэрцам і сказалі Пятру і астатнім апосталам: што нам рабіць, мужы браты?

 

Слышавши же сия, умилишеся серци и рекоша ко Петру и ко прочим апостоломъ: «Что сотворим, мужие братия?»

А Пётр сказаў ім: пакайцеся, і хай ахрысьціцца кожны з вас у імя Ісуса Хрыста на дараваньне грахоў, — і атрымаеце дар Сьвятога Духа;

 

(Зачало 6) Петръ же рече къ нимъ: «Покайтеся, и да креститеся кажды въ вас во имя Ісуса Христа во оставление греховъ, и приимете даръ Светаго Духа,

бо вам належыць абяцаньне і дзецям вашым і ўсім далёкім, каго толькі пакліча Гасподзь Бог наш.

 

вамъ бо ест обетование, и чадомъ вашимъ, и всемъ дальним, елико их аще призоветь Господь, Богъ нашъ».

Ды многімі іншымі словамі ён сьведчыў і ўмаўляў, кажучы: ратуйцеся ад роду гэтага распуснага, упарцістага.

 

И инеми же словесы многими сведетелствоваше и моляше их, глаголя: «Отдельтеся от рода сего лукаваго».

І вось тыя, якія прыхільна прынялі слова ягонае, ахрысьціліся, і далучылася таго дня душ каля трох тысяч;

 

Некии же, любезно приемъше слово его, крестишеся. И приложишеся к нимъ въ день той душъ яко три тысещи.

і яны ўвесь час заставаліся ў навуцы апосталаў, у абыходзе і ў ламаньні хлеба і ў малітвах.

 

Бяху же тривающе во вчении апостолстемъ, и во общении, и во преломлении хлеба, и в молитвахъ.

І быў страх у кожнай душы; і многа цудаў і азнакаў чынілася праз апосталаў у Ерусаліме.

 

Бысть же на всякой души страхъ, многа бо чудеса и знамена апостолы бываша во Ерусалиме.

А ўсе вернікі былі разам і ўсё ў іх было супольнае:

 

Вси же веровавшие беша случени и имеаху вся обща;

і прадавалі дастаткі свае і ўсякую маёмасьць, і надзялялі ўсіх гледзячы па патрэбе кожнага;

 

власти же и именія продаваху и розделеваху всемъ, чего же единый каждый требоваше.

і кожны дзень аднадушна заставаліся ў храме і, ламаючы па дамах хлеб, прымалі страву ў радасьці і ў шчырасьці сэрца,

 

И по вся дни терпяще единомыслено во церкви, и ломячи по домехъ хлебъ, приимаху пищу в радости и во простости серца,

праслаўляючы Бога і маючы любоў усяго народу. А Гасподзь штодня дадаваў царкве тых, хто ратаваўся.

 

хваляще Бога и имеюще ласку ко всем людем. Господь же прилагаше на всяк день спасающеяся к церкви.