Мацьвея 27 разьдзел
Паводле Мацьвея Сьвятое Дабравесьце
Пераклад Рыма-Каталіцкага Касцёла → Пераклад Васіля Цяпінскага
Калі ж настала раніца, усе першасвятары і старэйшыны народу зрабілі нараду супраць Езуса, каб забіць Яго.
А ранью будучи раду учинили всі переднейшіе оферовніки и старшіе люду на Исуса якъ забить Его •
І, звязаўшы, павялі і аддалі Яго намесніку Понцію Пілату.
И взявши Его, вели, и выдали Его Понтейскому Пилату старосьте • [1]
Тады Юда, які выдаў Езуса, убачыўшы, што Яго асудзілі, пакаяўся, аддаў трыццаць срэбранікаў першасвятарам і старэйшынам
Тогды увидевши Юда выдавца Его, ижъ осудили Его, роскаявшисе вернулъ тридцать серебрениковъ, переднейшім оферовнікомъ и старшимъ,
і сказаў: «Зграшыў я, бо выдаў нявінную кроў». Яны ж сказалі: «Што нам да таго? Глядзі сам!»
Мовечи: згърешіломъ выдаючи кровъ невинную; а оні рекли ему, што есьть намъ, ты узришъ •
Тады ён, кінуўшы срэбранікі ў святыні, выйшаў і пайшоў павесіўся.
И покинувъши серебреники в церкви, отышолъ, и шодъши удавилъсе • [2]
А першасвятары ўзялі срэбранікі і сказалі: «Нельга іх класці ў скарбонку святыні, бо гэта цана крыві».
А переднейшие оферовъникі взявші серебренікі реклі: не годно ест вложіті их до даровъ;[3] поневажъ цена крові ест •
Яны параіліся і купілі на іх поле ганчара для пахавання чужаземцаў.
И раду учинивши, купили ими ролью гарнчарскую, на погребанье перехожихъ •
Таму і па сённяшні дзень называецца гэтае поле «полем крыві».
А такъ назвалася ролья тая, ролья крови до сего дня •
Так збылося сказанае прарокам Ераміем: «Узялі трыццаць срэбранікаў, плату за таго, каго ацанілі сыны Ізраэля,
Тогды выполнілосе реченое через Еремея пророка мовечого: и взялі трідцать серебрениковъ, цену Оцененого, Которого оценено от сыновъ Израилевыхъ • [4]
і далі іх за поле ганчара, як сказаў мне Пан».
И дали их на рольи гарнчарской, якъ постановилъ мне Панъ •
Езус жа стаў перад намеснікам, а той спытаўся ў Яго: «Ты кароль юдэйскі?» Езус адказаў: «Ты кажаш».
Исусъ пакъ сталъ передъ старостою, и спыталъ Его староста мовечи: тыль еси Король Юдъский? а Исусъ рекъ ему: ты мовишъ • [5]
І калі абвінавачвалі Яго першасвятары і старэйшыны, Ён нічога не адказаў.
И гды на Него мовили переднейшіе оферовники и старшіе, ничого не отповедалъ •
Тады сказаў Яму Пілат: «Ці не чуеш колькі сведчыць супраць Цябе?»
Тогъды мовилъ Ему Пилатъ: не слышиш ли, колько на Тебе сьведчать?
Але Ён ні на адно слова не адказваў яму, таму намеснік вельмі дзівіўся.
И не отповедалъ ему ни на одну мову, ижъ дивилъся староста вельми •
На свята намеснік меў звычай адпускаць паводле жадання натоўпу аднаго вязня.
А на каждый пъразьникъ, обычай былъ старосьте выпущать одного народу вязьня которого хотели • [6]
Быў тады ў іх адзін вязень, званы Бараба.
И мели тогъды вязьня значного, называючого Варавву •
І вось, калі яны сабраліся, сказаў ім Пілат: «Каго хочаце, каб я выпусціў вам, Барабу ці Езуса, званага Хрыстом?»
Собранымъ пакъ имъ, рекъ имъ Пилатъ: кого хочете зъ дву выпущу вамъ: Варавву ль або Исуса, называючого Христа?
Ён ведаў, што ад зайздрасці выдалі Яго.
Ведалъ бо ижъ зависьти деле выдали Его •
А калі ён сядзеў на судовым месцы, жонка ягоная паслала сказаць яму: «Не рабі нічога гэтаму Справядліваму, бо я сёння ў сне шмат цярпела за Яго».
И седечи ему на суде, посълала к нему жона его мовечи: нічого тобе из Справедливымъ Тымъ, много бо утерпеламъ нине вво сьне Его деле •
Але першасвятары і старэйшыны падбухторылі натоўп, каб прасілі за Барабу, а Езуса аддалі на смерць.
А переднейшие оферовнікі и старщие, подъусчили тижбы, бы просили Варавву, а Исуса згубили • [7]
Адказваючы, намеснік сказаў ім: «Каго з гэтых двух хочаце, каб я адпусціў вам?» Яны сказалі: «Барабу!»
И отповедаючи староста рекъ имъ, кого хочете з дву выпущу вамъ? а они рекли Варавву •
Пілат сказаў ім: «А што мне рабіць з Езусам, якога завуць Хрыстом?» Усе закрычэлі: «Няхай будзе ўкрыжаваны!»
Мовилъ имъ Пилатъ, што прото учиню Исусу называючому Христу? мовили ему вси, нехай розпятъ будетъ •
Ён жа сказаў: «Што дрэннага зрабіў Ён?» Але яны яшчэ мацней крычалі: «Няхай будзе ўкрыжаваны!»
А сътароста мовилъ: которое прото лихое учинилъ? лечъ они назбытъ кричали, мовечи: нехай розпятъ будеть •
Пілат, убачыўшы, што нічога не дапамагае, а абурэнне ўзрастае, узяў ваду і абмыў рукі перад натоўпам, кажучы: «Невінаваты я ў гэтай крыві. Глядзіце самі!»
И видечи Пилатъ ижъ ничого не помагаеть, але больши розруху было, взявши воду умылъ руки перед тижбою, мовечи: не виненъ есьми од крови Справедливого Того, вы узрите •
І ўвесь народ адказаў: «Кроў Яго на нас і на дзецях нашых».
И отповедаючи вси люди, рекли: къровь Его на насъ и на деті наші •
Тады адпусціў ім Барабу, а Езуса пасля бічавання аддаў на ўкрыжаванне.
Тогды выпусьтилъ имъ Варавву, а Исуса бивши, выдалъ имъ бы Его розпяли •
А жаўнеры намесніка, завёўшы Езуса ў прэторыю, сабралі каля Яго цэлую кагорту.
Тогды жолънери старостины, взявъши Исуса на суде,[8] собрали на него въсю роту, и зъволокши Его •
І распрануўшы Яго, надзелі на Яго пурпуровы плашч.
Одели Его плащомъ черленымъ • [9]
І сплёўшы вянок з церняў, усклалі Яму на галаву і далі Яму ў правую руку трысціну. Становячыся перад Ім на калені, насміхаліся з Яго, кажучы: «Вітай, кароль юдэйскі!»
И сплетши венецъ з тернья взложілі на голову Его, и тросьть в правицу Его, и пърипадываючи на колени перед Нимъ, уругали Ему мовечи: радуйсе Королю Юдъсъкий •
І плявалі на Яго, бралі трысціну і білі Яго па галаве.
И плевавши на Него, взяли тросьть и били по голове Его •
А калі насмяяліся з Яго, знялі з Яго плашч і апранулі ў Ягоную вопратку, і павялі на ўкрыжаванне.
И гды наругалисе Ему, зволокши с Него плащъ, и оболокъли Его въ одежі Его, и вели Его на розпятье •
Выходзячы, яны сустрэлі аднаго кірэнэйца па імені Сымон, якога прымусілі несці Ягоны крыж.
И выходечи, нашъли чоловека Киринеяніна именемъ Сімона, и тому затеели понесьти крестъ Его • [10]
Калі прыйшлі на месца, называнае Галгота, што азначае «Месца Чэрапа»,
И пришодші на месцо речоное Голгофа, што есьть называючи Лобное месцо • [11]
далі Яму выпіць віна, змяшанага з жоўцю. Ён пакаштаваў, але не хацеў піць.
Дали Ему пити оцотъ з жолъчью смешаный, и скоштовавши, не хотелъ пить •
Укрыжаваўшы Яго, падзялілі Ягоную вопратку, кідаючы лёсы.
А розпенъши Его, розделили одежи Его кинувши жеребъи • [12]
І, седзячы, пільнавалі Яго там.
И седечи стерегли Его тамъ •
А над галавой Ягонай змясцілі надпіс з віной: «Гэта Езус, кароль юдэйскі».
И взложили наверху головы Его вину Его написаную: Тотъ есьть Исусъ, Король Юдъский •
Тады ўкрыжавалі з ім двух злачынцаў, аднаго з правага, а другога з левага боку.
Тогды розпяли с Нимъ дъву разбойниковъ, одного по правицы, и одъного по левицы •
Тыя, хто праходзіў, зневажалі Яго, ківаючы галовамі
А мимо ходячие блюзьнили Его, покивываючі головами своими •
і кажучы: «Ты, што руйнуеш святыню і за тры дні будуеш, уратуй сябе самога; калі Ты Сын Божы, сыдзі з крыжа!»
И мовечи: Розрушаючий церковъ, и тремя днями Будуючий, заховай Себе Самъ, есьли Сынъ еси Божий, зойди з креста •
Таксама і першасвятары з кніжнікамі і старэйшынамі, насміхаючыся, казалі:
И также и переднейшие оферовнікі уругаючи зъ учоными и старшими и фарисеями, мовили:
«Іншых ратаваў, а сябе не можа ўратаваць. Ён — кароль Ізраэля, няхай сыдзе цяпер з крыжа, і мы паверым у Яго.
Иныхъ заховывалъ, Себе ль не можеть заховати, есьли Король Израельскій есьть, нехай зойдеть теперь з креста, и уверимъ в Него •
Спадзяваўся на Бога, няхай Бог вызваліць Яго цяпер, калі любіць Яго, бо Ён казаў: “Я — Сын Божы”».
Сподевалъсе на Бога, нехай оборонить теперь Его есьли хочеть Его, говорілъ бо, ижъ Божій естомъ Сынъ • [13]
Таксама і злачынцы, укрыжаваныя з Ім, зневажалі Яго.
И тое жъ и розбойники розпятые с Нім, вымовлялі Ему •
Ад шостай гадзіны цемра настала па ўсёй зямлі аж да гадзіны дзевятай.
От шостое пакъ годины, темносьть была по всей земли, до годины девятое •
А каля гадзіны дзевятай усклікнуў Езус моцным голасам, кажучы: «Элі, Элі, лема сабахтані?», што азначае: «Божа Мой, Божа Мой, чаму Ты Мяне пакінуў?»
А о девятой године, закрічалъ Исусъ голосомъ великим мовечи: Или Или, лима савахфани, што есьть Боже Мой, Боже Мой, чому Мя еси занехалъ?[14]
Некаторыя з тых, хто стаяў там, чуючы гэта, казалі: «Ён кліча Іллю».
А некоторие зъ тамъ стоечихъ услышавши мовили: ижъ Ильи кличеть тотъ •
І адразу пабег адзін з іх, узяў губку, намачыў воцатам і, насадзіўшы на трысціну, паіў Яго.
И на тых местъ бегъши одинъ з нихъ, и взявши губу, а наполнивши оцътомъ, и взнизнувши на тросьть поилъ Его • [15]
А другія казалі: «Чакай, пабачым, ці прыйдзе Ілля ратаваць Яго».
А иные мовили: занехай, бы виделисмо, есьлі прийдеть Илья заховати Его •
Езус жа зноў ускрыкнуў моцным голасам і аддаў духа.
А Исусъ засе закричавъши голосомъ великимъ, выпусьтилъ духа •
І вось, заслона ў святыні разарвалася надвое з верху аж да нізу, і зямля затрэслася, і скалы раскалоліся,
И ото завеса церковная розодраласе на двое, зъ вышнего краю до ніжнего, и земля затъреслася, и каменье розъпадалосе •
і магілы адкрыліся, і многія целы памерлых святых уваскрэслі
И гробы отворялисе, и многие тела заснувъшихъ сьветыхъ встали •
і выйшлі з магілаў пасля Ягонага ўваскрасення, увайшлі ў святы горад і паказаліся многім.
И вышодши зъ гробовъ, повскресеньи Его, ввошлі в сьветый город и объявиліся многим •
А сотнік і тыя, хто вартаваў з ім Езуса, убачыўшы землятрус і ўсё, што сталася, вельмі спалохаліся і сказалі: «Праўдзіва, гэта быў Сын Божы!»
Сотникъ тежъ, и которие с німъ сътерегли Исуса, увидевши тресенье и бывшое, узбоялисе вельми, мовечи: правдиве Божий Сынъ былъ, Тотъ •
Было там таксама шмат жанчын, якія глядзелі здалёк і якія спадарожнічалі Езусу ад Галілеі, служачы Яму.
Были тежъ тамъ и жоны многие, здалека смотречи, которие ходілі за Исусомъ з Галилеи служачи Ему •
Была сярод іх Марыя Магдалена і Марыя, маці Якуба і Юзафа, і маці сыноў Зэбэдэя.
Межи которими была и Марія Магдалыни, и Мария Яковова, и Иосиева матка, и матка сыновъ Зеведеовыхъ •
Калі звечарэла, прыйшоў багаты чалавек з Арыматэі, па імені Юзаф, які таксама быў вучнем Езуса.
Позну пакъ будучи, пришолъ чоловекъ богатый, от Аримафеи, именемъ Иосифъ, которий тежъ училъсе у Исуса • [16]
Ён, прыйшоўшы да Пілата, папрасіў цела Езуса. Тады Пілат загадаў аддаць цела.
Тотъ приступивши до Пилата, просилъ тела Исусового, тогды Пилатъ велелъ дати тело •
Узяўшы цела, Юзаф захінуў Яго ў чыстае палатно
И взявши тело Иосифъ, обвилъ Его полотномъ[17] чистымъ,
і паклаў у сваёй новай магіле, якую высек у скале. Пасля прываліў вялікі камень да ўваходу ў магілу і адышоў.
И положилъ Его в новомъ своемъ гробе, которий былъ высеченъ в камени, и привалівши камень великій над дьвері гробу, отышолъ •
Была там Марыя Магдалена і другая Марыя, якія сядзелі насупраць магілы.
Были тежъ там Марія Магдалыні, и другая Мария седечи противъ гробу •
На другі дзень, што быў пасля прыгатавання, сабраліся першасвятары і фарысеі ў Пілата
А на завтрешній день, которий есьть по приготованьи, собралисе переднейшие оферовники, и фарисеи до Пилата,
і сказалі: «Пане, мы ўспомнілі, што ашуканец гэты, калі быў яшчэ жывы, сказаў: “Праз тры дні ўваскрэсну”.
Мовечи: пане, вспоменулисмо, ижъ зводитель оный рекъ, еще будучий живъ, по трехъ днехъ встану •
Таму загадай вартаваць магілу аж да трэцяга дня, каб вучні Ягоныя, прыйшоўшы ўначы, не выкралі Яго і не сказалі народу: “Ён уваскрос”. І будзе апошні падман горшы за першы».
Вели прото утьвердити гробъ до третьего дня, бы яко не прішодши ученики Его ночью укърали Его, и рекуть людемъ, въсталъ зь мертвыхъ, и будеть посьледнее зьведенье, горши перъвого • [18]
Пілат адказаў ім: «Вось вам варта, ідзіце, засцеражыце, як умееце.
И рекъ имъ Пилатъ, маете сторожовъ, идите утьвердите, якъ ведаете •
Яны адышлі і засцераглі магілу, запячатаўшы камень і паставіўшы варту.
А оні шодші, утьверділі гробъ, назначівші камень з сторожою •