Выслоўяў Саламонавых 25 разьдзел

Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Яна Станкевіча

 
 

Гэта таксама прыслоўі Саламона, якія перапісалі людзі Эзэкіі — цара Юдэі.
 
Таксама й гэта прыказі Салямонавы, каторыя выпісалі мужы Гэзэкі, караля Юдэйскага.

Слава Божая — таіць слова, а слава цароў — даследаваць размову.
 
Слава Божая схаваць справу, але чэсьць каралёва прасачыць справу.

Як неба ў вышыні і зямля ў глыбіні — так сэрца цароў невызнана.
 
Неба ўзглядам вышыні, і зямля ўзглядам глыбіні, і сэрца каралёў ня скумальныя.

Аддзялі шлакі ад срэбра, і выйдзе ў срэбраніка посуд.
 
Адлучы шумаўё ад сэрца, і выйдзе судзіна літаваньніку;

Выведзі ад вачэй цара бязбожніка — і справядлівасць умацуе пасад яго.
 
Аддаль нягоднага ад караля, і пасад ягоны ўмацуецца справядлівасьцяй.

Не паказвайся фанабэрыстым перад царом і не стой на месцы вялікіх.
 
Не выстаўляйся ў прытомнасьці караля і на месцу вялікіх ня стой;

Лепш, калі табе скажуць: «Узніміся сюды», чым каб зняважылі цябе перад кіраўніком.
 
Бо валей хай скажуць табе: «Пайдзі вышэй сюды», чымся пастановяць цябе ніжэй у прытомнасьці князя, каторага бачылі вочы твае.

Што вочы твае бачылі, не адкрывай гэта хутка ў судзе, бо што зробіш потым, калі абняславіць цябе сябар твой?
 
Не хапайся да сьпярэчкі, бо што зробіш наапошку, як асарамаціць цябе прыяцель твой.

Справу сваю вырашай з сябрам тваім і не выяўляй сакрэт чужога чалавека,
 
Сьперачайся з прыяцелям сваім, але тайны другога не адкрывай;

каб ён часам не пакпіў з цябе, калі пачуе, і ганьба твая не зможа быць адклікана.
 
Каб не засароміў цябе тый, што пачуе, і даказ твой ня зьвернецца.

Залатыя яблыкі на срэбраным посудзе — слова, сказанае ў свой час.
 
Як залатыя яблыкі ў срэбнай судзіне, так слова, як належа, сказанае.

Залаты пярсцёнак з лепшага золата — мудры, які гаворыць на вуха таму, хто слухае.
 
Як залатая ўносьніца а прыбор із чыстага золата, так мудры ўпіканьнік слухаючаму вуху.

Як холад снегу ў дзень жніва, так пасланец верны таму, хто паслаў яго; ён ацверажае яго душу.
 
Як халадок ад сьнегу ў жніво, так верны пасланец таму, хто паслаў яго, бо ён пасіляе душу спадароў сваіх.

Хмары і вецер без дажджу — гэтак вядомы чалавек фанабэрысты і які не выконвае абяцанняў.
 
Як булакі а вецер без дажджу, так людзіна, што хваліцца хвальшывым падаркам.

Цярплівасць кіраўніка зробіць падатлівым, а мяккі язык зломіць косці.
 
Цярплівосьцяй пераканаеш дзяржаўцу, і мяккі язык пераломе косьць.

Ты знайшоў мёд? З’еш, колькі табе трэба, каб часам, наеўшыся, не вырыгнуць яго.
 
Знашоў мёд, еж досыць, каб ты не перасыціўся ім, і ня вырвала яго.

Утрымай нагу тваю ад дому блізкага твайго, каб, усім задаволены, ён не ўзненавідзеў цябе.
 
Зьдзержуй нагу сваю ад дому прыяцеля свайго, каб ты не дадзеў яму, і ён не зьненавідзіў цябе.

Молат, і меч, і вострая страла — гэта чалавек, які гаворыць ілжывае сведчанне супраць блізкага свайго.
 
Молат а меч а зайстраная страла — людзіна, што сьветча на прыяцеля свайго хвальшывым сьветчаньням.

Гнілы зуб і хісткая нага — гэта той, хто ў дзень бяды спадзяецца на ненадзейнага.
 
Зломлены зуб і зьвіхнёная нага давер да нявернага чалавека ў часе бяды.

Як плашч здымаць у халодны дзень, як выліваць воцат у соду — так спяваць песні сумнаму сэрцу.
 
Як тый, што адбірае адзецьце ў сьцюдзёнае надвор’е, і як воцат на салетру, так тый, што пяець песьні смутнаму сэрцу.

Калі непрыяцель твой галодны, накармі яго; калі смагне — напаі яго:
 
Калі галодны непрыяцель твой, дай яму хлеба есьці; і калі ён сьмягне, дай яму вады піць;

бо вуголле пякучае збярэш ты на галаву яго, а Госпад адплаціць табе.
 
Бо ты пакладзеш жар на галаву ягоную, і СПАДАР адплаце табе.

Паўночны вецер спараджае дажджы, а язык, што паклёпнічае, — сумны твар.
 
Паўночны вецер прыжанець дождж, тайны язык — хмарны від.

Лепш сядзець у кутку на гарышчы, чым з жонкай сварлівай у агульным доме.
 
Валей жыць у куце страхі, чымся із звадліваю жонкаю ў супольным доме.

Як халодная вада для душы, што смагне, так добры вястун — з далёкай краіны.
 
Як сьцюдзёная вада стамаванай душы, так добрая ведамка з далёкае зямлі.

Крыніца, патурбаваная нагою, і ручай сапсаваны — гэта справядлівы, што падае перад бязбожнікам.
 
Як мутны ўзнор і папсаванае жарало, так справядлівы, перад нягодным упадаючы.

Нядобра есці занадта мёду, і здабыццё славы не ёсць слава.
 
Нядобра есьці шмат мёду, так няслава людзіне, што шукае славы свае.

Горад разбураны і без муроў — гэта чалавек, які не можа валодаць духам сваім.
 
Разбуранае места, безь сьцяны — людзіна, што не валодае сваім духам.