Выслоўяў Саламонавых 6 разьдзел
Кніга выслоўяў Саламонавых
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Яна Станкевіча
Калі ты паручыўся, сыне мой, за сябра свайго, ты даў руку тваю за другога;
Сыну мой! калі ты паручыўся за прыяцеля свайго, калі ты ўдырыў па руках за другога,
ты аблытаў сябе словамі вуснаў сваіх і злоўлены ты сваімі ўласнымі размовамі.
Ты лучыў у сець словамі вуснаў сваіх, ты злоўлены словамі вуснаў сваіх.
Такім чынам, зрабі, што гавару, сыне мой, вызвалі сябе, бо трапіў ты ў рукі блізкага свайго; бяжы, кінься ў ногі, упрошвай сябра свайго.
Зрабі ж во гэта, сыну мой, і вывальняйся, бо ты лучыў у руку прыяцеля свайго: ідзі, укарыся й рабі пэўным прыяцеля свайго;
Не давай сну вачам сваім і дрымоты павекам сваім.
Ня дай сну ачом сваім ані дрымоты векам сваім;
Вырывайся, як сарна з сеткі і як птушка з рукі птушкалова.
Ратуйся, як алень з рукі, і як птушка з рукі паляўнічага на птушкі.
Ідзі да мурашкі, гультай, і паглядзі на рухі яе і вучыся мудрасці.
Пайдзі да мурашкі, ляны, глянь на дарогі яе й стань мудрым:
Яна, хоць не мае валадара, ані стоража, ані кіраўніка,
Што яна ня мае правадыра ані наглядніка, ані дзяржаўцы;
улетку загатаўляе ежу сабе і збірае тое, што яна есць, у час жніва.
Гатуе ўлетку хлеб свой, зьбірае ў жніво еміну сваю.
Дакуль, гультай, будзеш спаць? Калі падымешся са сну свайго?
Пакуль, лянуцька, будзеш ляжаць? калі ўстанеш ад сну свайго?
Крыху паспіш, крыху падрэмлеш, крыху складзеш рукі, каб паспаць,
Троху сну, троху дрымоты, троху шчапляньня рук да лежні, —
і прыйдзе да цябе беднасць, як падарожны, і галеча, як узброены чалавек.
І прыйдзе беднасьць твая, як падарожны, нястача твая, як узброены муж.
Чалавек несправядлівы, чалавек небяспечны ходзіць з крывадушнымі вуснамі;
Чалавек велял, нягоднік тый, што ходзе з ашукнымі вуснамі,
міргае вачамі, тупае нагою, пальцам знакі дае.
Міргае ачыма сваімі, гукае нагамі сваімі, вуча палцамі сваімі;
Ліха задумваецца ў сэрцы яго, увесь час сее ён раздоры і бяду.
Крутадушнасьцяй у сэрцу сваім, выдумляючы ліха кажначасна, сее нязгоду.
Таму раптам прыйдзе пагібель да яго; мігам будзе ён знішчаны, і не будзе яму ратунку.
Затым зьнецікі прыйдзе згуба ягоная, якга будзе ён зломлены, і ня будзе ўздараўленьня.
Шэсць ёсць рэчаў, якія Госпад ненавідзіць, і сем — агідныя для душы Яго:
Гэтта шэсьць, што ненавідзе СПАДАР, нават сем чым брыдзіцца душа Ягоная:
фанабэрыстыя вочы, ілжывы язык, рукі, што праліваюць кроў бязвінных,
Пыхатыя вочы, манлівы язык і рукі, што разьліваюць нявінную кроў,
сэрца, што задумвае ліхія намеры, ногі — хуткія, калі трэба бегчы да злачынства,
Сэрца, што задумляе нягодныя задумы, ногі, што борзда бягуць да благога,
таго, хто кажа ману, хлуслівага сведку, і таго, хто сее звадкі паміж братамі.
Хвальшывае сьветчаньне, што разьдзьмухае ману й сее нязгоду памеж братоў.
Захавай, сыне мой, пастановы бацькі свайго і не адкідай запавету маці сваёй;
Заховуй, сыну мой, расказаньні айца свайго і не пакідай права маці свае;
павяжы іх назаўжды на сэрца сваё і абвяжы імі шыю сваю.
Прывяжы да сэрца свайго на кажны час і завяжы навокал шыі свае.
Калі ідзеш, хай яны накіроўваюць цябе, калі заснеш — хай берагуць цябе, а калі прабудзішся — хай гавораць з табой,
Як пойдзеш, будзе весьці цябе; як ляжаш, будзе сьцерагчы цябе; як прачхнешся, будзе гутарыць із табою;
бо загад — светач, а закон — святло, а перасцярога пры настаўленні — дарога ў жыццё,
Бо расказаньне — сьветач, а права — сьвятліня, дарога жыцьця — казьнераньне,
каб бераглі яны цябе ад ліхой жанчыны і ад ліслівага языка чужой;
Каб усьцерагчы цябе ад благое жонкі, ад лісьлівага языка чужое.
хай не зажадае сэрца тваё яе прыгажосці, і хай не захопяць цябе яе лёгкія рухі,
Не жадай яе харашыні ў сэрцу сваім, хай ня надзяць цябе яе павеялкі;
бо цана распусніцы — толькі кавалак хлеба, а замужняя захоплівае дарагую душу.
Бо бязуля даводзе да букаткі хлеба, але чужамужняя жонка да дарагое душы цікаецца.
Ці можа чалавек схаваць агонь сабе за пазуху, каб не загарэлася адзенне яго?
Ці можа муж нагарнуць сабе жару ў заўлоньне, і хусьце ягонае не загарыцца?
Альбо ісці па распаленых вуглях, каб не згарэлі ступні яго?
Ці можа хто хадзіць па жару, і не апячы ног сваіх?
Так адбываецца з тым, хто ходзіць да жонкі блізкага свайго; не будзе чыстым той, хто дакранецца да яе.
Так і тый, што прыходзе да жонкі прыяцеля свайго, што датыкаецца да яе, не застанецца нявінны.
Не будзе паблажкі злодзею, калі ён будзе красці, каб насыціць душу, што прагне;
Не пагрэбуюць злодзеям, калі ён крадзець, каб напоўніць душу сваю, як ён галодны;
схоплены — сямікратна верне ён, а таксама аддасць ён усю маёмасць дому свайго.
Але, як зловяць, заплаце сем разоў болей, аддасьць усю маемасьць дому свайго.
Хто ж чужаложыць з жанчынаю, неразумны той; згубіць душу сваю той, хто робіць гэта.
Чужаложніку із жонкаю не стаець розуму, робе яе згубцаю душы свае.
Аб’яднае ён у сабе пакуту і ганьбу, і ганьба яго не спыніцца,
Біцьцё а ганьбу знойдзе ён, і сорам ягоны не затрэцца;
бо рэўнасць — лютасць мужа, і не пашкадуе ён у дзень помсты,
Бо завісьць — шал мужа, і ня зьмілуецца ў дзень помсты,
і не прыме ён ніякага водкупу ад цябе, і не прыме і найвялікшых дароў.
Ня прыйме ніякага роду выкупу і не здаволіцца, хоць ты дасі шмат лапаноў.
