Другі закон 14 разьдзел

 

 

Вы — сыны Госпада, Бога вашага; не рабеце нарэзаў на целе вашым і не выстрыгайце валасоў над вачыма вашымі па нябожчыку;

 

Будьте сынове Господа, Бога вашего. Не будете ся резати ани вчините собе лысины надъ мертвымъ,

бо ты народ сьвяты ў Госпада, Бога твайго, і цябе выбраў Гасподзь, каб ты быў уласным Яго народам з усіх народаў, якія на зямлі.

 

понеже людие святи есте Господу, Богу вашему, и васъ избралъ естъ, абы были есте Ему в люди особливые межи всими народы, иже суть на земли.

Ня еж ніякай погані.

 

Протожъ да не есте тых речей, еже суть нечисты.

Вось быдла, якое вам можна есьці: валы, авечкі, козы,

 

Сие пакъ от зверей ести будете: вола, овцу, козу,

алень і сарна, і буйвал і казуля, і зубр і жырафа, і антылопа.

 

еленя, серну, бувола, дивокого козла (лося), зубря, траеляфа,a камелопарда.b

Усякая жывёліна, у якое расшчэпленыя капыты і на абодвух капытах глыбокі разрэз, і якая жуе жуйку, тую ежце;

 

И иные вси звери, еже делять копытко на двое и преживают, ести не будете.

толькі гэтых ня ежце з тых, што жуюць жуйку і маюць расшчэпленыя капыты з глыбокім разрэзам: вярблюда, зайца і тушканчыка, бо хоць яны жуюць жуйку, але капыты ў іх не расшчэпленыя: нячыстыя яны вам;

 

Тых пак, иже не переживают а копыта не делят на двое, не имате ести: вельблюда, заеца и ежика,c ониже преживают, но не делят копыта на двое, — нечиста будуть вамъ.

і сьвіньні, бо капыты ў яе расшчэпленыя, але ня жуе жуйкі; нячыстая яна вам; ня ежце мяса іх і да трупаў іх не дакранайцеся.

 

Свинья теже, яко на двое розделено имать копытко, но не переживаеть, протожъ нечиста будеть вамъ;d мяса ихъ да не ясте и мертвечины ихъ да не дотыкаетеся.

З усіх жывёлаў, якія ў вадзе, ежце ўсіх, у якіх ёсьць пер’е і луска;

 

Сие же рыбы ести будете, еже во водах суть: все, иже имають на собе плытвы и лупины, ежте;

а ўсіх тых, у якіх няма пер’я і лускі, ня ежце: нячыста гэта вам.

 

на нихже аще не будеть плытовъ и лупинъ, не ежте, яко нечисты вамъ суть.

Усякае птаства чыстае ежце;

 

Вси птицы чистые ежте,

а гэтых зь іх ня трэба есьці: арла, грыфа і марскога арла,

 

а нечистыхъ не ежте: орла и нога,e сагана,f

і кані, і сокала і крагуля з пародаю іхняю,

 

иксиона,g супаh и каниi по племеню ихъ,

і ўсякага гругана з пародаю ягонаю,

 

и всего племеня грайвранова,j

і страўса і савы, і чайкі і шуляка з пародай ягонаю,

 

пструса,k сову, мышелова и ястреба и всего роду ихъ,

і сойкі, і пушчыка, і лебедзя,

 

сокола и лебедя, ботьяна,l

і пелікана, і сіпа, і кармарана,

 

неясыти,m нора,n лелека,o

і чаплі, і бусла з пародаю ягонай, і ўдода, і кажана.

 

калуса,p морскаго врана,r букаs и подобныхъ симъ по племеню ихъ, дятлаt теже и нетопыря.u

Усе крылатыя паўзуны нячыстыя вам, ня ежце іх.

 

И все, еже полозить по земли, имея криле птические, нечисто вамъ естъ и не имате ести.

Усю чыстую птушку ежце.

 

Все пакъ, еже чисто естъ, ежте.

Ня ежце ніякага падла: іншаземцу, які надарыцца ў селішчах тваіх, аддай яго, ён хай есьць яго, альбо прадай яму, бо ты народ сьвяты ў Госпада, Бога твайго. Не гатуй казьляня ў малацэ маці ягонай.

 

Мертвечины их не ежте. Приходом же и чужоземцемъ, еже суть у врат вашихъ, дасте таковые речи, да ядять, или продайте имъ, понеже вы людие святи есте Господу, Богу вашему. Не будете варити козляти во млеце матери его.v

Аддзяляй дзесяціну з усяго ўроджанага насеньнем тваім, якое штогоду на полі тваім узрасьце,

 

Десятую долю отделиши со всихъ плодовъ твоихъ, еже родятся на кажное лето, и ести будешъ предъ лицемъ Господа Бога на месте, еже избереть, да бы было призывано имя Его ту.

і еж прад Госпадам, Богам тваім, на тым месцы, якое выбера Ён, каб быць імю Ягонаму там; прынось дзесяціну хлеба твайго і алею твайго, каб ты навучыўся баяцца Госпада, Бога твайго, ва ўсе дні.

 

Десятую часть жита своего, олея, вина и первороженные от скоту, от овець своихъ приносити будешъ, да навчишися боятися Господа, Бога твоего по вся часы.

Калі ж доўгая будзе табе дарога, так што ня зможаш несьці гэтага, бо далёка ад цябе тое месца, якое выбера Гасподзь, Бог твой, каб пакласьці там імя Сваё, і Гасподзь, Бог твой, дабраславіў цябе,

 

Естъли же пакъ будеть далекий путь к месту тому, еже избереть собе Господь, Богъ твой, и дасть тобе благославение, и не моглъ бы еси донести к нему всехъ речей тыхъ,

дык памяняй гэта на срэбра і вазьмі срэбра ў руку тваю і прыходзь на месца, якое выбера Гасподзь, Бог твой;

 

то продаси тые вси речи и на сребро изменишъ, и сребро то принесешъ рукою твоею на место, еже избереть собе Господь, Богъ твой

і купляй на срэбра гэта ўсё, што заўгодзіцца душы тваёй; і еж там прад Госпадам, Богам тваім, і радуйся ты і сям’я твая.

 

и купиши за сребро то все, еже восхощеши либо от воловъ, либо от овець, и вина или некоего иного пития упояющего, и всего, еже полюбится души твоей. И ести будешъ то предъ Господомъ, Богомъ твоимъ, и пировати ты и вся челядь твоя.

І лявіта, які ў селішчах тваіх, не пакінь, бо няма яму долі і дзялянкі з табою.

 

И левгитинъ, иже у вратъ вашихъ естъ, гледи жъ того, да бы не отпустилъ еси левгитина, понеже не имать иное части в достоании вашемъ.

А як міне тры гады, аддзяляй усе дзесяціны створанага табою ў той год і кладзі ў селішчах тваіх;

 

Лета третиего отделиши иную десятину от всехъ речей, еже народятся тобе тогда, и положиши ю в дому своемъ.

і няхай прыйдзе лявіт, бо яму няма долі і дзялянкі з табою, і прыхадзень і сірата і ўдава, якія ў селішчах тваіх, і няхай ядуць і наядаюцца, каб дабраславіў цябе Гасподзь, Бог твой, ў кожнай дзеі рук тваіх, якія ты будзеш рабіць.

 

И приидеть левгитинъ, онже не имать иное части и ни достоания с тобою, или гость, сирота и вдовица, иже посреди васъ суть, и ести будуть, и насытятся, да благославить тобе Господь Богъ во всехъ делехъ руку твоихъ, еже чиниши на земли.