Другі закон 31 разьдзел

 

 

І пайшоў Майсей, і гаварыў словы гэтыя ўсім сынам Ізраіля,

 

В той часъ прииде Моисей и глаголалъ ест слова сия ко всемъ людемъ Ізраилевым,

і сказаў ім: цяпер мне сто дваццаць гадоў, я не магу ўжо выходзіць і ўваходзіць, і Гасподзь сказаў мне: «ты не пяройдзеш Ярдан гэты»;

 

и рече: «Во сту и во двадцети летехъ есмъ днесь и вже не могу более выходити и входити. К тому и Господь рече ко мне, глаголя: “Ты не пойдеши за Иорданъ сей”.

Гасподзь, Бог твой, Сам пойдзе перад табою; Ён зьнішчыць народы гэтыя ад аблічча твайго, і ты авалодаеш імі; Ісус пойдзе перад табою, як казаў Гасподзь;

 

Про тож Господь, Богъ вашъ, Той Самъ пойдеть пред вами и Той выгубить вся народы сия предъ лицемъ вашимъ, и вы владети будете землею ихъ. А Ісусъ, сынъ Наввин, той пойдеть пред вами, якоже глаголалъ естъ Господь Богъ.

і ўчыніць Гасподзь зь імі так, як Ён учыніў зь Сігонам і Огам, царамі Амарэйскімі, і зь зямлёю іхняю, якіх Ён зьнішчыў;

 

И вчинит имъ Господь по всему, якоже учинилъ ест Сеону и Огу, царемъ Аморейскимъ, и земли ихъ, и погубить е.

і аддасьць іх Гасподзь вам, і вы зробіце зь імі паводле ўсіх запаведзяў, якія наказаў я вам;

 

Сего ради егда и тыхъ предасть вамъ Господь, то да вчините имъ, якоже повелех вамъ.

будзьце цьвёрдыя і мужныя, ня бойцеся, і не палохайцеся іх, бо Гасподзь, Бог твой, Сам пойдзе з табою, не адступіць ад цябе і не пакіне цябе.

 

Вы пак укрепитеся и мужне чиньте, не бойтеся и не страшитеся, гледяще на нихъ, понеже Господь, Богъ вашъ, — Той естъ вожъ вамъ и не отступить от васъ, и не оставить васъ».

І паклікаў Майсей Ісуса і перад вачыма ўсіх Ізраільцянаў сказаў яму: будзь цьвёрды і мужны, бо ты ўвойдзеш з народам гэтым у зямлю, даць якую яму Гасподзь запрысягаўся бацькам ягоным, і ты падзеліш яе на дзялянкі яму;

 

В той часъ позвалъ естъ Моисей Ісуса, сына Наввина, и глагола к нему предъ всемъ множествомъ людей: “Укрепися ж и буди смелый, ты бо воистинну воведеши людей сихъ в землю, юже обещалъ Господь Богъ отцем ихъ дати имъ,a и ты розделиши ю по жребиехъ,

Гасподзь Сам пойдзе перад табою, Сам будзе з табою, не адступіцца ад цябе і не пакіне цябе; ня бойся і не жахайся.

 

и Господь Богъ, Онже пойдеть пред вами, Той будеть с тобою, не оставить тебе и не отступить от тебе. Не бойся и не страшися!”

І напісаў Майсей закон гэты і аддаў яго сьвятарам сынам Лявііным, якія носяць каўчэг запавету Гасподняга, і ўсім старэйшынам сыноў Ізраілевых.

 

И написал ест Моисей законъ сей, и далъ и жерцемъ Левгиева роду, ониже ношаху Скриню Завета Господьня, и всим старейшинам людей,

І наказаў ім Майсей і сказаў: як пройдзе сем гадоў, у год адпусту, у сьвята кучак,

 

и приказал имъ, глаголя: «По седми годех, егда будет лето отпущения на празникъ Кущний,

калі ўвесь Ізраіль прыйдзе зьявіцца прад аблічча Госпада, Бога твайго, на месца, якое выбера Гасподзь, чытай гэты закон перад усім Ізраілем у слых ягоны;

 

внегда сберутся вси сынове Ізраилевы явитися пред Господемь, Богом своим, на месте, еже изберет собе Господь, чести будете слова закона сего предо всеми людми Ізраилевыми, да послухають ихъ вси вкупе —

зьбяры народ, мужчын і жанчын і дзяцей і прыхадняў тваіх, якія будуць у селішчах тваіх, каб яны слухалі і вучыліся і каб баяліся Госпада, Бога вашага, і стараліся выконваць усе словы закона гэтага;

 

мужи и жены, и дети, и пришельци, еже с вами суть. И послухавши, да навчатся боятися Господа Бога и сохранят и наполнят вся заповеди закона сего.

і сыны іхнія, якія ня ведаюць гэтага, пачуюць і навучацца баяцца Госпада, Бога вашага, ва ўсе дні, пакуль вы жыцьмеце на зямлі, у якую вы пераходзіце за Ярдан, каб авалодаць ёю.

 

Сынове теже ваши, ониже еще не разумеють, да слышать и да побоятся Господа Бога по вся дни, в нихже жити будуть на земли, в нюже входите, прешедши Іордан, владети ею».

І сказаў Гасподзь Майсею: вось, дні твае наблізіліся да сьмерці; пакліч Ісуса і станьце каля ўваходу ў скінію сходу, і Я дам яму настаўленьні. І прыйшоў Майсей і Ісус, і сталі каля ўваходу ў скінію сходу.

 

И рече Господь к Моисею: «Се близко ест день смерти твоея. Позови Ісуса и станте обадва во Храме Сведения, да прикажу ему». И идоста Моисей а Ісусъ, и сташа во Храме Сведения.

І зьявіўся Гасподзь у скінію ў слупе воблачным, і стаў слуп воблачны каля ўваходу ў скінію.

 

И явися ту Господь Богъ во столпе облачне, онже ста у дверей храмовыхъ.

І сказаў Гасподзь Майсею: вось, ты спачнеш з бацькамі тваімі, і пачне народ гэты аблудна хадзіць сьледам за чужымі багамі той зямлі, у якую ён уступае, і пакіне Мяне, і парушыць запавет Мой, які я пастанавіў зь ім;

 

И рече Господь к Моисею: «Се, ты приложишися ко отцемъ своимъ. И воставши, людие сие служити будуть богомъ чуждимъ в земли, до неяже вниидуть. И живущи в ней, оставят Мене и разрушать завет Мой, еже учинихъ с ними.

і запаліцца гнеў Мой на яго ў той дзень, і Я пакіну іх і схаваю аблічча Маё ад іх, і ён зьнішчаны будзе, і дастануць яго многія бядоты і скрухі, і скажа ён у той дзень: «ці не таму спасьціглі мяне гэтыя бядоты, што няма Бога майго, сярод мяне?»

 

И разгневаеться на нихъ ярость Моя в той день, и завергу ихъ, и сокрию лице Мое пред ними, и предамъ е во скажение. И приидуть на нихъ вся злая и скорбь великая, тако иже рекнуть в той день: “Воистинну несть Господа Бога с нами, понеже приидоша на насъ вся злая сия!”

І Я схаваю аблічча Маё ў той дзень за ўсе беззаконьні ягоныя, якія ён учыніць, павярнуўшыся да іншых багоў.

 

Азъ же в той часъ сокриюся и сохраню от нихъ лице Свое для злыхъ речей, яже учиниша, понеже наследовали суть боговъ чуждихъ.

Дык вось, напішэце сабе словы песьні гэтай, і навучы ёй сыноў Ізраілевых, і ўкладзі іх у вусны іхнія, каб песьня гэтая была Мне сьведчаньнем на сыноў Ізраілевых;

 

Сего ради напишите собе ныне Песнь сию и навчите ея сынов Ізраилевыхъ, да бы въ серци паметовали ее и усты воспевали, и да будеть Песнь сия на послушенство Мне в сынехъ Ізраилевых,

бо Я ўвяду іх у зямлю добрую, як Я прысягаўся бацькам іхнім, дзе цячэ малако і мёд, і яны будуць есьці і наядацца, і атлусьцеюць, і павернуцца да іншых багоў, і слугавацьмуць ім, а Мяне адкінуць і парушаць запавет Мой;

 

воведу бо ихъ в землю, юже обещахъ отцемъ ихъ, — земля, плынущая млеком и медомъ. Они же егда ести будуть и насытятся, и розтучнеють, тогда отвратятся к богомъ чуждимъ и поругатися будуть Мне, и зрушать заветъ Мой.

і калі спасьцігнуць іх многія бядоты і скрухі, тады песьня гэтая будзе супроць іх сьведчыць, бо яна ня выйдзе з вуснаў нашчадкаў іхніх. Я ведаю думкі іхнія, якія яны маюць сёньня, раней чым Я ўвёў іх у зямлю, за якую Я прысягаўся.

 

И егда приидуть на нихъ многая злая и беды великия, тогда ответъ дасть имъ Песнь сия вместо послушания. И сея Песни да не забываете сами и ни сыглве ваши, вемъ убо Азъ мышление ихъ и что будуть чинити первей, нежели воведу е в землю, обетованную имъ».

І напісаў Майсей песьню гэтую ў той дзень і навучыў ён сыноў Ізраілевых.

 

И написалъ естъ Моисей Песнь, и училъ сыны Ізраилевы. Господь же приказалъ ест Ісусу, сыну Наввину, глаголя:

І наказаў Гасподзь Ісусу, сыну Нава, і сказаў: будзь цьвёрды і мужны, бо ты ўвядзеш сыноў Ізраілевых у зямлю, за якую Я прысягаў ім, і Я буду з табою.

 

«Укрепися и буди муж силный, ты воистинну уведеши сыны Ізраилевы в землю, юже обещах дати имъ, и Азъ буду с тобою».

Калі Майсей упісаў у кнігу ўсе словы закона гэтага да канца,

 

Внегда же написалъ ест Моисей слова закона сего на книгахъ и доконалъ ихъ,

тады Майсей загадаў лявітам, якія носяць каўчэг запавету Гасподняга, сказаўшы:

 

приказалъ леввиемъ, носящимъ Скриню Завета Господьня, глаголя:

вазьмеце гэтую кнігу закона і пакладзеце яе праваруч каўчэга запавету Госпада, Бога вашага, і яна табе будзе сьведчаньнем супроць цябе;

 

«Возмите книги сие и вложите е до Скрини Завета Господа, Бога нашего, на страну, да будуть тамъ в послушание вамъ,

бо я ведаю ўпартасьць тваю і цьвёрдахрыбетнасьць тваю: вось і цяпер, калі я жыву з вамі сёньня, вы ўпартыя прад Госпадам; ці ж ня тым болей пасьля сьмерці маёй?

 

знаю убо Азъ противность вашу и претвердую шию вашу, понеже еще мне с вами пребывающу и ходящу всегда противистеся Господу Богу. Чим пак более будете, егда умру я.

зьбярэце да мяне ўсіх старэйшынаў плямёнаў вашых і наглядчыкаў вашых, і я скажу ў слых іхні словы гэтыя і паклічу ў сьведчаньне на іх неба і зямлю;

 

Протожъ ззовите ко мне всехъ старейшинъ людьскихъ от поколеней вашихъ и вчителей вашихъ, да прореку пред ними словеса сия и засвидетельствую на нихъ небомъ и землею,

бо я ведаю, што пасьля сьмерці маёй вы разбэсьціцеся і ўхіліцеся ад дарогі, якую я наказваў вам, і з часам спасьцігнуць вас бядоты за тое, што вы будзеце рабіць ліхату прад вачыма Госпада, раздражняючы Яго дзеямі рук сваіх.

 

вемъ убо воистинну, иже по смерти моей зле будете чинити и скоро сойдете с путя, иже показахъ вамъ. И приидеть на васъ злое во последняя дни, егда начнете чинити злая дела предъ лицемъ Божиимъ, гневающе Его делы руку ваших».

І прамовіў Майсей у слых усяму сходу Ізраільцянаў словы песьні гэтай да канца:

 

И глагола Моисей слышащим всем людем Ізраилевым слова Песни сее, и сконча ю даже до конца: