Выхад 18 разьдзел

 

 

Калі Етра, цесць Майсея, святар мадыянскі, пачуў пра ўсё, што Бог учыніў для Майсея і для Ізраэля, народа Свайго, і што Госпад вывеў Ізраэль з Егіпта,

 

Егда же услышалъ сие Етро, жрець Мадиамский, тесть Моисеовъ, все, еже вчинил Господь Моисееви і людемъ своимъ, Ізраилю, яко вывелъ естъ Господь Ізраильтянъ изъ Египта,

ён узяў Сэфару, жонку Майсея, якую той раней вярнуў,

 

поялъ Сефору, жену Моисееву, юже отослал былъ,

і двух сыноў яго, з якіх адзін зваўся Гэрсам, бо сказаў бацька: «Я быў чужынцам у зямлі чужой»;

 

и два сына его: имя единому — Герсонъ, понеже отець былъ реклъ: «Гостемъ есмъ был в земли чужей»,

а другі зваўся Эліязэр; бо казаў: «Бог бацькі майго — успаможца мой, і ўратаваў мяне ад меча фараонавага».

 

а имя второму — Елиазаръ, яко рече: «Богъ отца моего, помощникъ мой, избави мя от меча фараонова».

І прыйшоў Етра, цесць Майсееў, і сыны яго, і жонка яго да Майсея ў пустыню, дзе стаяў ён лагерам каля гары Божай;

 

Тогда прииде Етро, тесть Моисеевъ, сынове его и жена его во пустыню к Моисееви, игдеже с людми бяше, подле горы Божия,

і паведаміў Майсею, гаворачы: «Я, цесць твой, Етра, прыходжу да цябе, і жонка твая, і два сыны твае разам з ёю».

 

и въсказалъ к нему, глаголя: «Се азъ, Етро, тесть твой, иду к тобе, и жена твоя, и два сыны твое с нею».

І выйшаў Майсей насустрач цесцю свайму, і пакланіўся, і пацалаваў яго, і прывіталіся яны словамі мірнымі, і ўвайшлі ў палатку.

 

Вышед же Моисей во стретение тестю своему и поклонися ему, и целова и. И здоровастася вкупе словы мирными. И внегда вошли до стану,

І Майсей расказаў цесцю свайму ўсё, што зрабіў Госпад фараону і егіпцянам дзеля Ізраэля, і пра ўсякія цяжкасці, што здарыліся з імі ў дарозе, і як вызваліў іх Госпад. а: «Госпад — сцяг мой»

 

поведа Моисей тестю своему все, еже сотвори Господь фараонови и Египтяномъ для людей Ізраилевыхъ, и весь трудъ, еже имеаху на пути, и яко избавилъ естъ их Господь.

І ўзвесяліўся Етра з дабрадзействаў, якія ўчыніў Госпад Ізраэлю, і з таго, што вырваў яго з рук егіпцян.

 

Радова же ся Етро о всемъ добром, еже учинилъ былъ Господь Богъ людемъ Ізраилевым, яко изторгнулъ е от руку Египетскихъ,

І сказаў ён: «Дабраславёны Госпад, Які вызваліў вас з рук егіпцян ды з рукі фараона.

 

и рече: «Благославенъ Господь, Онже избавилъ васъ з руку Египтянъ и от руку фараоновыхъ и выведе люди своя с неволи египетское.

Цяпер я переканаўся, што Госпад магутнейшы за ўсіх багоў, таму што вырваў народ з рук егіпцян, якія пагарджалі ім».

 

Ныне познахъ, яко велий естъ Господь надо вси боги, понеже горде чиняху над ними».

Дык Етра, цесць Майсея, склаў Богу цэласпаленні і ахвяры, а Аарон і ўсе старэйшыны Ізраэля прыйшлі, каб есці хлеб з ім у прысутнасці Бога.

 

Тогда принесе Етро, тесть Моисеевъ, всесозжения и требы Господеви. И приидоша Ааронъ и старейшины сынов Ізраилевых ясти хлебъ с нимъ предъ Господемъ.

А на другі дзень сеў Майсей, каб судзіць народ, які стаяў перад Майсеем з ранку аж да вечара.

 

И бысть по семъ второго дня, сяде Моисей судити людей, ониже сташа пред Моисеом от утра и до вечера.

Калі цесць яго ўбачыў гэта, а менавіта ўсё, што ён рабіў у народзе, сказаў: «Што гэта такое, чым ты займаешся ў народзе? Чаму ты адзін сядзіш, а ўвесь народ стаіць перад табой з ранку аж да вечара?»

 

Сия внегда узрелъ Етро, тесть его, яже чиняше Моисей з людми, рече к нему: «Что ты сее чиниши з людми? Почто самъ единъ седиши, а вси люди стоять пред тобою от утра даже до вечера?»

І Майсей адказаў яму: «Народ прыйшоў да мяне, пытаючыся пра рашэнне Божае.

 

Отвеща к нему Моисей: «Приходять ко мне людие, вопрошающе суда Божия,

І калі паміж імі ўзнікае якая-небудзь спрэчка, прыходзяць да мяне, каб я судзіў паміж імі і каб я аб’яўляў прыказанні Божыя і Яго законы».

 

и внегда бываеть межи некоими пря, тии приходять семо, да быхъ россудилъ их и проповедилъ приказания Божия и суды Его».

І сказаў ён: «Не добрую справу ты выконваеш.

 

Тогда рече Етро: «Недоброе дело чинишъ

Знясілішся і ты, і народ гэты, які з табой. Па-над сіламі тваімі гэты занятак, адзін не зможаш яго адолець.

 

и безумнымъ трудомъ казитеся и ты, и людие сии, еже с тобою суть. Надъ силу твою естъ праца сия, и не возможеши самъ понести ея,

Але паслухай словы мае і парады, і будзе Бог з табою: ты будзь у народзе дзеля таго, што тычыцца Бога, каб выяўляць Богу яго справы

 

но послушай словъ моихъ и рады моея и будеть Господь с тобою: буди ты людемъ в тыхъ речахъ, еже к Богу прислушають, да носиши слова их к Нему,

і каб аб’яўляць народу пастановы, і законы, і шлях, па якіх яны павінны ісці, і справу, якую яны павінны рабіць.

 

и повеси людемъ законъ от Бога и чинъ служебности Его, и путь, имже пойдут, и дела, яже вчинять.

Але з усяго народа абяры сабе людзей мудрых і богабаязных, у якіх ёсць праўда і якія ненавідзяць хцівасць; і прызнач з іх тысячнікаў, і сотнікаў, і кіраўнікоў над пяццюдзесяццю чалавекамі, і кіраўнікоў над дзесяццю чалавекамі,

 

А вы бери со всих людей мужей мудрыхъ и богобойныхъ, при нихже бы была правда, а не любящихъ мьзды, и постави с нихъ воеводы и сотники, и пятдесятники, и десятники,

каб яны судзілі людзей у кожны час. Важнейшыя справы хай табе прадстаўляюць, а справы малаважныя хай толькі самі вырашаюць; табе будзе лягчэй, калі цяжар будзе

 

ониже да судять людей по вся часы. И что бы было трудного и великого, да приносять пред тя, сами же дела простая а меншая толико да судять, и будеть легчее тобе, внегда бремя розделится промежи иныхъ.

Калі тое зробіш, выканаеш наказ Божы і пастановы Яго зможаш падтрымаць, і ўвесь гэты народ вернецца ў мясціны свае ў згодзе».

 

Учиниш ли дело сее, то наполниши по веления Господня и будеши мощи служити ему, и вси людие сии навратятся в домы своя с миромъ».

Выслухаўшы гэта, Майсей зрабіў усё, што ён яму параіў;

 

Сия слова услышавъ, Моисей вчинилъ все, якоже порадилъ ему Етро,

і, выбраўшы з усяго Ізраэля людзей здольных, ён зрабіў іх князямі народа, тысячнікамі і сотнікамі, і кіраўнікамі над пяццюдзесяццю, і кіраўнікамі над дзесяццю,

 

и выбравъ мужей силныхъ а вдатных со всехъ сыновъ Ізраилевыхъ, и поставилъ с них князей надъ людми и воеводы, и сотники, и пятьдесятники, и десятники,

каб яны судзілі народ у кожны час. А калі што важнейшае было, звярталіся да яго, лягчэйшыя ж справы самі судзілі.

 

ониже судили людей Господьних по вся часы и все, еже было трудно и велико, вносили пред Моисея, сами толико дела простая и легкая судяще.

І адправіў Майсей цесця свайго, і ён вярнуўся назад у сваю зямлю.

 

И отпустил ест Моисей тьстя своего, онже навратися и отыйде в землю свою.