Лукаша 1 разьдзел

Паводле Лукаша Сьвятое Дабравесьце
Пераклад Антонія Бокуна → Пераклад Чарняўскага — арыгінал

 
 

Як ужо многія намагаліся напісаць аповесьць пра падзеі, якія ў нас адбыліся,
 
Многія ўжо прабавалі ўдакладніць падзеі якія ў нас адбыліся.

як пераказалі нам тыя, што былі ад пачатку відавочцамі і сталіся паслугачамі Слова,
 
Як пераказалі нам тыя, якія ад пачатку былі вочавідцамі (сьведкамі) і слугамі (вясьціцелямі слова) Эвангеліі.

надумаў і я, прайшоўшы ўсё нанова, дакладна па парадку апісаць табе, вяльможны Тэафілю,
 
Таксама і я старанна разгледзіўшы ўсё ад пачатку, рашыўся апісаць табе, дастойны Тэофілю, па парадку.

каб ты пазнаў надзейнасьць словаў, у якіх быў навучаны.
 
Каб ты пераканаўся аб праўдзівасьці павучэньняў, у якіх ты быў узгадаваны.

Сталася ў дні Ірада, валадара Юдэйскага, [быў] сьвятар з Абіявае чаргі, на імя Захарыя, і жонка ягоная з дачок Аарона, і імя яе — Альжбета.
 
У дні Гэрада, караля Юдэі жыў адзін сьвятар на імя Захар з чаргі Абія. Ён меў жонку, на імя Альжбета, з дачок Ааронавых.

Былі яны абое праведныя перад Богам, ходзячы паводле прыказаньняў і пастановаў Госпада беззаганна.
 
Яны абое былі справядлівымі перад Богам беззаганна спаўняючы ўсе прыказаньні і пастановы Госпадавы.

І не было ў іх дзіцяці, таму што Альжбета была няплодная, і абое яны былі пажылыя ў гадах сваіх.
 
Ды ня мелі сына, бо Альжбета няплоднай, а абое былі ўжо ў пажылым веку.

І сталася, калі ў парадку чаргі сваёй ён спаўняў абавязак сьвятарскі перад Богам,
 
Калі ён адбываў службу сьвятарскую перад Богам у сваёй чарзе,

выпала яму паводле звычаю сьвятароў кадзіць, увайшоўшы ў бажніцу Госпадаву.
 
па жэрабю, як быў звычай у сьвятароў, выпала яму ўвайсьці ў Госпадаву сьвятыню для акаджэньня,

І ўсё мноства народу звонку малілася ў час каджэньня.
 
а ўвесь натоўп народу ў час акаджэньня маліўся навонкі —

І зьявіўся яму анёл Госпада, які стаў з правага боку кадзільнага ахвярніку.
 
з'явіўся перад ім Анёл Госпадаў, стоячы па правай старане акаджальнага аўтара,

І ўстрывожыўся Захарыя, убачыўшы яго, і ахапіў яго страх.
 
дык Захар стрывожыўся відзечы гэта ды вялікі страх паў на яго.

Анёл жа сказаў яму: «Ня бойся, Захарыя! Бо пачутая просьба твая, і жонка твая Альжбета народзіць табе сына, і дасі яму імя Ян.
 
Тады анёл прамовіў да яго: "Ня бойся, Захар, бо выслухана маленьне тваё, вось жа жана твая Альжбета народзіць табе сына і назавеш яго імем Ян (Ёан).

І будзе табе радасьць і вясёласьць, і многія ўзрадуюцца нараджэньню ягонаму.
 
Ён будзе табе радасьцю і вясялосьцю ды многія будуць радавацца з яго нараджэньня.

Бо ён будзе вялікі перад Госпадам, і ня будзе піць віно і сікеру, і Духам Сьвятым напоўніцца яшчэ ва ўлоньні маці сваёй.
 
Ён будзе вялікім (важным) на віду Госпада: ня будзе піць віна, ані сіцэры (алькаголю) ды ад улоньня маці напоўнены Духам Сьвятым.

І многіх з сыноў Ізраіля зьверне да Госпада, Бога іхняга.
 
Ён многіх сыноў Ізраеля наверне да Госпада Бога іхняга.

І будзе ісьці перад Ім у духу і сіле Ільлі, каб вярнуць сэрцы бацькоў дзецям, і непаслухмяным — лад думак праведнікаў, каб падрыхтаваць Госпаду народ падрыхтаваны».
 
Ён упярэдзіць Яго (Госпада) у духу і моцы Гальяша, каб вярнуць сэрцы бацькоў да дзяцей, а няверучых у мудрасьць справядлівых, каб так прырыхтаваць Госпаду народ дасканалы".

І сказаў Захарыя анёлу: «З чаго даведаюся я гэтае? Бо я — стары, і жонка мая ў гадах пажылых».
 
Затым сказаў Захар Анёлу: "З чаго я магу гэта ведаць? (Чым я магу пераканацца?). Я стары і жана мая ў старасьці".

І, адказваючы, сказаў яму анёл: «Я — Габрыэль, які стаю перад Богам, і я пасланы гаварыць з табою і дабравесьціць табе гэтае.
 
У адказ сказаў яму анёл: "Я Габрыель, каторы стаю перад Богам і пасланы Ім, сказаць табе і аб'явіць табе гэту радасную вестку.

І вось, будзеш ты маўчаць, і ня зможаш гаварыць да дня, калі гэта станецца, за тое, што не паверыў словам маім, якія споўняцца ў свой час».
 
На знак станешся нямым ды не будзеш магчы гаварыць аж да дня, у які гэта збудзецца (здзейсьнецца), а таму, што ты не паверыў словам маім, якія споўняцца ў свой час".

І чакаў народ Захарыю, і дзівіўся, што ён марудзіць у бажніцы.
 
А народ чакаў Захара і дзівіліся, што ён так доўга прабывае ў сьвятыні.

А ён, выйшаўшы, ня мог гаварыць да іх; і зразумелі, што бачыў відзеж у бажніцы; і ён ківаў ім, і застаўся немы.
 
Выйшаўшы ён ня мог да іх гаварыць. Дык дагадаліся, што ён меў візію ў сьвятыні. А ён даваў ім знакі і застаўся нямым.

І сталася, калі скончыліся дні службы ягонай, ён вярнуўся ў дом свой.
 
Калі кончыліся дні службы ягонай, ён вярнуўся ў дом свой.

Пасьля гэтых дзён зачала Альжбета, жонка ягоная, і хавала гэта пяць месяцаў, кажучы:
 
Па нейкім часе жана яго Альжбета нарадзіла (мела) дзіця і праз пяць месяцаў скрывалася, кажучы:

«Гэтак учыніў мне Госпад у дні, калі глянуў на мяне, каб зьняць з мяне ганьбу між людзьмі».
 
"Гэта Госпад учыніў мне ў дні, у якія ўзглянуў на мяне, каб зьняць маё паніжэньне (ганьбу) на віду ў людзей".

А ў шосты месяц быў пасланы анёл Габрыэль ад Бога ў горад Галілейскі, называны Назарэт,
 
Затым у шосты месяц быў пасланы Богам анёл Габрыель у горад у Галілеі, званы Назарэт,

да дзяўчыны, заручанай з мужам на імя Язэп, з дому Давіда; а імя дзяўчыны — Марыя.
 
да Дзевы, заручанай (маючай мужа) мужу, які меў імя Юзэф (Язэп), з дому (роду) Давіда, а імя Дзевы — Марыя.

І, увайшоўшы да яе, анёл сказаў: «Радуйся, дабрадатная! Госпад з табою; дабраслаўлёная ты між жанчынамі».
 
Явіўшыся да яе анёл прывітаў: "Вітай, поўная ласкі, Госпад з табою".

Яна ж, убачыўшы яго, устрывожылася ад словаў ягоных і разважала, што гэта было за прывітаньне.
 
А яна ж стрывожылася дзеля прывітаньня ягонага ды думала сабе, што гэта за прывітаньне?"

І сказаў ёй анёл: «Ня бойся, Марыя! Бо ты знайшла ласку ў Бога.
 
Ён выясьніў ёй: "Ня бойся, Марыя, бо знайшла Ты ласку ў Бога.

І вось, ты зачнеш ва ўлоньні і народзіш Сына, і дасі Яму імя Ісус.
 
Вось жа пачнеш ва ўлоньні і народзіш сына, і дасі яму імя Езус.

Ён будзе вялікі і Сынам Найвышэйшага назавецца, і дасьць Яму Госпад Бог пасад Давіда, бацькі Ягонага.
 
Ён будзе вялікім (магутным) і Сынам Узвышняга будзе названы. І дасьць Яму Госпад Бог сталіцу Давіда, бацькі Ягонага. Ён будзе валадарыць над домам Якуба вечна.

І Ён будзе валадарыць над домам Якуба на вякі, і Валадарству Ягонаму ня будзе канца».
 
Валадарству Ягонаму ня будзе канца".

А Марыя сказала анёлу: «Як гэта будзе, калі я не спазнала мужа?»
 
Марыя ж сказала (спытала) анёлу: "Як жа гэта можа стацца, калі я мужа ня знаю?"

І, адказваючы, анёл сказаў ёй: «Дух Сьвяты зыйдзе на цябе, і сіла Найвышэйшага ахіне цябе. І дзеля гэтага тое, што народзіцца Сьвятое, Сынам Божым назавецца.
 
У адказ анёл сказаў ёй: "Дух Сьвяты сыйдзе на цябе і могаць Узвышняга асяніць Цябе. Таму, што з Цябе народзіцца сьвятым, Сынам Божым будзе названы.

Вось і Альжбета, сваячка твая, і яна зачала сына ў старасьці сваёй, і вось ужо шосты месяц у яе, якую называюць няплоднай.
 
Ды Твая сваячка Альжбета і яна пачала дзіця ў сваёй старасьці і ўжо шосты месяц у той, каторую завуць бязплоднай.

Бо ў Бога ніводнае слова ня будзе бяз сілы».
 
У Бога няма нічога немагчымага.

І сказала Марыя: «Вось я — служка Госпада; няхай станецца мне паводле слова твайго». І адыйшоў ад яе анёл.
 
Марыя ж сказала: "Вось жа я служанка Госпадава, хай мне станецца паводле Твайго слова". І анёл удаліўся ад Яе.

Устаўшы, Марыя ў тыя дні шпарка пайшла ў горную краіну, у горад Юды,
 
У тыя дні Марыя сабраўшыся направілася з посьпехам у гарыстую мясцовасьць у горад Юды.

і ўвайшла ў дом Захарыі, і прывітала Альжбету.
 
І калі ўвайшла ў дом Захара і прывітала Альжбету.

І сталася, калі Альжбета пачула прывітаньне Марыі, узварухнулася дзіцятка ва ўлоньні яе, і Альжбета напоўнілася Духам Сьвятым.
 
А калі Альжбета пачула прывітаньне Марыі, парухалася дзіцята ў ейным улоньні і Дух Сьвяты сыйшоў, напоўніў Альжбету

І ўсклікнула яна моцным голасам, і сказала: «Дабраслаўлёная ты між жанчынамі, і дабраслаўлёны плод улоньня твайго.
 
ды загаманіла яна моцным голасам, кажучы: "Багаслаўлены плод улоньня Твайго.

І адкуль гэта мне, што прыйшла маці Госпада майго да мяне?
 
А скуль жа мне гэта ласка, што Маці Госпада майго прыйшла да мяне?

Бо вось, як голас вітаньня твайго дайшоў да вушэй маіх, узварухнулася вясёла дзіцятка ва ўлоньні маім.
 
Бо як толькі загучэў голас прывітаньня твайго (у вушах маіх), зварухнулася з радасьцю дзіцятка ў маім улоньні.

І шчасьлівая тая, якая паверыла, бо зьдзейсьніцца сказанае ёй ад Госпада».
 
Багаслаўлена (праслаўлена, шчасьлівая) Ты, бо ўверыла, што споўніцца тое, што паведаміў табе Госпад".

І сказала Марыя: «Узьвялічвае душа мая Госпада,
 
А Марыя сказала: "Хай славіць душа мая Госпада.

і ўзрадаваўся дух мой у Богу, Збаўцы маім,
 
І ўзрадаваўся дух мой у Богу Збаўцы маім.

бо Ён глянуў на паніжэньне служкі Сваёй. Бо вось, адгэтуль шчасьліваю будуць называць мяне ўсе пакаленьні,
 
Бо ўзглянуў Ён на паніжэньне служанкі сваёй. Бо адсюль багаслаўленай (шчасьлівай) называць будуць усе народы.

бо вялікае ўчыніў мне Магутны, і сьвятое імя Яго,
 
Бо даканаў мне вялікія рэчы Той, Хто магутны ды чыё імя сьвятое.

і міласэрнасьць Ягоная з пакаленьня ў пакаленьне для тых, якія баяцца Яго.
 
А міласэрдзе Ягонае з пакаленьня (роду) ў пакаленьне тым, што баяцца Яго.

Ён зьявіў уладу рамяном Сваім, расьсеяў ганарыстых думкамі сэрца іхняга;
 
Выявіў магуту пляча свайго. Разагнаў пыхлівых у намерах іхніх сэрцаў.

скінуў моцных з пасадаў і ўзьвялічыў пакорных;
 
Спіхнуў сілачоў з трону, а ўзвысіў пакорных.

галодных насыціў дабром, а багатых адпусьціў ні з чым.
 
Галодных насыціў багацьцем, а багацеяў адправіў з нічым.

Падтрымаў Ізраіля, юнака Свайго, успомніў пра міласэрнасьць,
 
Прытуліў (узяў) у апеку Ізраеля, слугу Свайго, помнячы на міласэрдзе Сваё.

як гаварыў адносна бацькоў нашых, адносна Абрагама і насеньня ягонага на вякі».
 
Як прадсказаў бацькам нашым: Абрагаму і нашчадкам ягоным на век.

Прабыла ж Марыя з ёю каля трох месяцаў і вярнулася ў дом свой.
 
Ды заставалася з ёю Марыя каля трох месяцаў, а затым вярнулася ў свой дом.

А Альжбеце настаў час нараджаць, і яна нарадзіла сына.
 
А Альжбеце настаў час радзіць і яна нарадзіла сына.

І пачулі суседзі і сваякі ейныя, што ўзьвялічыў Госпад міласэрнасьць Сваю над ёю, і цешыліся з ёю.
 
Яе суседзі і сваякі пачуўшы, што Госпад аказаў ёй Сваё вялікае міласэрдзе, радаваліся разам з ёю.

І сталася, у восьмы дзень прыйшлі абрэзаць дзіцятка і хацелі назваць яго паводле імя бацькі ягонага Захарыям.
 
У восьмы дзень сабраліся яны абрэзаць хлапчука ды назваць яго імем бацькі ягонага — Захарам.

І, адказваючы, маці ягоная сказала: «Не, але ён будзе называцца Янам».
 
Але запутаная яго адказалі: "Ніякім чынам, але будзе названы Янам (Ёаннам)".

І сказалі ёй: «Нікога няма ў родзічаў тваіх, хто называецца гэтым імем».
 
Сказалі ёй: "У родзе тваім няма нікога, хто б называўся гэтым імем".

І пыталіся на мігах у бацькі ягонага, як бы ён хацеў назваць яго.
 
Ды знакамі ў бацькі яго, як ён захацеў бы назваць.

І, папрасіўшы дошчачку, ён напісаў, кажучы: «Ян імя яму». І ўсе зьдзівіліся.
 
А ён тады запатрабаваў табліцы і напісаў словамі: "Імя яго Ян". Дык зьдзівіліся ўсе.

І адразу расчыніліся вусны ягоныя і язык ягоны, і ён стаў гаварыць, дабраслаўляючы Бога.
 
А ў гэты момант у яго разчыніліся вусны ды язык яго і стаў гаварыць, славячы Бога.

І стаўся страх на ўсіх, што жылі побач, і гаварылі адзін аднаму словы гэтыя па ўсёй горнай краіне Юдэйскай.
 
Дык паў страх на ўсіх іхніх суседзяў ды па ўсіх гарыстых мясцовасьцях Юдэі разнеслася вестка пра гэта здарэньня.

І ўсе, якія чулі, складалі [гэта] ў сэрцы сваім, кажучы: «Што ж гэта будзе за дзіця?» І рука Госпада была з ім.
 
А ўсе, што пра гэта пачулі, разважалі гэта ў сэрцы сваім, кажучы: "Кім жа, думаеш, будзе гэта дзіцянё?" Бо рука Госпадава была з ім.

І Захарыя, бацька ягоны, напоўніўся Духам Сьвятым, і прарочыў, кажучы:
 
Бацька яго Захар, напоўнены Духам Сьвятым праракаваў у гэтыя словы:

«Дабраслаўлёны Госпад, Бог Ізраіля, што адведаў народ Свой і даў выбаўленьне [яму],
 
"Багаслаўлены (Праслаўлены) Госпад Бог Ізраеля, бо наведаў і адкупіў народ свой.

і падняў рог збаўленьня нашага ў доме Давіда, слугі Свайго,
 
Ён узбудзіў (узгадаваў) нам у родзе (доме) Давіда, слугу свайго рог (магутнага збаўцу) збаўленьня.

як абвясьціў вуснамі сьвятых прарокаў Сваіх, што былі адвеку,
 
Як прадсказаў гэта вуснамі сьвятых Прарокаў сваіх, якія жылі ў даўнасьці"

збавіць [нас] ад ворагаў нашых і ад рукі ўсіх, якія ненавідзяць нас,
 
ратунак (збаўленьне) ад ворагаў нашых, ды з рук тых, што ненавідзяць нас,

учыніць міласэрнасьць бацькам нашым і ўзгадаць сьвяты запавет Свой,
 
каб аказаць міласэрдзе бацькам нашым, помнячы на сьвятое Прымірэньне сваё,

прысягу, якой кляўся Абрагаму, бацьку нашаму, даць нам
 
і на прысягу, якую склаў Абрагаму, бацьку нашаму,

бяз страху, выбавіўшы нас з рукі ворагаў нашых,
 
што дасць нам жыць без страху, каб асвабоджаны з рук непрыяцеляў, служылі Яму ўсё жыцьцё

служыць Яму ў сьвятасьці і праведнасьці перад Ім у-ва ўсе дні жыцьця нашага.
 
ў сьвятасьці і справядлівасьці перад Ім.

І ты, дзіцятка, будзеш названы прарокам Найвышэйшага, бо будзеш ісьці наперадзе перад абліччам Госпада падрыхтаваць шляхі Яму,
 
І ты, юнача, названы будзеш Прарокам Узвышняга, бо пойдзеш перад воблікам Госпада, правячы дарогі Ягоныя,

даць народу пазнаць збаўленьне ў адпушчэньні грахоў іхніх,
 
каб даць народу Ягонаму навуку збаўленьня для адпушчаньня грахоў іхніх,

праз унутраную міласэрнасьць Бога нашага, у якой адведаў нас Усход з вышыні,
 
праз міласьцівасьць бязмежную Бога нашага, Каторы наведаў нас, сыходзячы з неба (высотаў),

зьявіць [сьвятло] тым, што сядзяць у цемры і ў ценю сьмяротным, накіраваць ногі нашыя на шлях супакою».
 
асьвяціць тых (стацца сьвятлом, праўдай), што ў поцемках, ды што чэзнуць у цемры сьмерці, каб накіраваць ногі нашыя на шлях супакою (міру)".

А дзіцятка ўзрастала і ўмацоўвалася духам, і было ў пустыні да дня зьяўленьня свайго Ізраілю.
 
А юнак рос і мужнеў у духу ды прабываў у пустыні аж да дня свайго паяўленьня ў Ізраелю.