Лукаша 1 разьдзел
Паводле Лукаша Сьвятое Дабравесьце
Пераклад Л. Дзекуць-Малея → Пераклад Чарняўскага 2012
Як ужо многія браліся напісаць аповесьць аб зусім добра вядомых сярод вас здарэньнях,
Паколькі многія ўжо спрабавалі ўдакладніць аповед пра падзеі, якія ў нас адбыліся,
як пераказалі нам тое быўшыя з са́мага пачатку вачавідцамі і слугамі Слова,
як пераказалі нам тыя, што ад пачатку самі бачылі і былі паслугачамі Слова,
то прыйшло на думку і мне́, пільна разьве́даўшы аб усім ад пачатку, як сьле́д апісаць табе́, высокапаважаны Феафіле,
таксама і я, старанна разгледзеўшы ўсё ад пачатку, рашыўся па парадку апісаць табе, годны Тэафіле,
каб ты даве́даўся праўду аб тых словах, якіх цябе́ навучылі.
каб ты пераканаўся ў праўдзівасці слоў, у якіх ты быў навучаны.
Быў у дні Ірада, цара Юдэйскага, сьвяшчэньнік з Авіявае чаргі, на імя Захарыя, і жонка яго з дачок Ааронавых; і было імя яе́ Альжбе́та.
У дні Ірада, цара Юдэі, жыў адзін святар на імя Захарыя, з Абіявай чаргі. Ён меў жонку, з дачок Ааронавых, імя яе Лізавета.
Былі-ж яны абое праведныя перад Богам, паступаючы паводле прыказаньняў і законаў Госпада беззаганна.
Яны абое былі справядлівымі перад Богам, беззаганна спаўняючы ўсе пастановы і прыказанні Госпадавы.
І ня было ў іх дзіцяці, бо Альжбе́та была няплодная, і абое яны былі паджылыя ў гадох сваіх.
Ды не мелі сына, бо Лізавета была няплоднай, а абое былі ўжо на схіле дзён сваіх.
І ста́лася, калі ў парадку свае́ чаргі служыў ён перад Богам,
І сталася, калі ён адбываў службу святарскую перад Богам у сваёй чарзе,
выпала яму паводле звычаю сьвяшчэньнікаў увайсьці ў царкву Гасподнюю кадзíць;
па жэрабі, як была традыцыя ў святароў, выпала яму ўвайсці ў святыню Госпадаву для каджэння,
а ўся маса народу вонках малілася ў час каджэньня.
а ўсё мноства народа ў час каджэння малілася звонку.
І зьявіўся яму Ангел Гасподні, стоячы справа ля кадзільнага ахвярніку.
І з’явіўся перад ім Анёл Госпадаў, стоячы па правым баку ахвярніка каджэння,
І спалохаўся Захарыя, убачыўшы яго, і зьняў яго страх.
дык Захарыя стрывожыўся, бачачы гэта, ды вялікі страх ахапіў яго.
Ангел жа сказаў яму: ня бойся, Захарыя; бо вы́слухана малітва твая, і жонка твая Альжбе́та ўродзіць табе́ сына, і дасі яму імя — Іоан.
Тады Анёл прамовіў да яго: «Не бойся, Захарыя, бо пачута маленне тваё, вось жа, жонка твая Лізавета народзіць табе сына, і назавеш яго Янам.
І будзе табе́ радасьць і ўце́ха, і многія ўзрадуюцца з нараджэньня яго.
Ён будзе табе радасцю і пацехай, ды многія будуць радавацца з яго нараджэння.
Бо ён будзе вялікі перад Госпадам; і ня будзе піць віна і сікеру, і Духам Сьвятым напоўніцца яшчэ ў чэраве маткі свае́.
Ён будзе вялікім на віду Госпада, і не будзе піць віна і сіцэры, ды яшчэ ад улоння маці будзе напоўнены Духам Святым,
І многіх з сыноў Ізраілявых наве́рне да Госпада Бога іх.
і многіх сыноў Ізраэля наверне да Госпада, Бога іх.
І пройдзе перад Ім у духу і сіле Ільлі, каб вярнуць сэрцы бацькоў дзе́цям, і непаслухмя́ных да мудрасьці праведных, каб прыгатаваць Госпаду народ падгатоўлены.
І пройдзе перад Ім у духу і магутнасці Іллі, каб звярнуць сэрцы бацькоў да дзяцей, а непаслухмяных — да мудрасці справядлівых, каб падгатаваць Госпаду народ падрыхтаваны».
І сказаў Захарыя Ангелу: Па чым пазна́ю я гэтае? То-ж я стары́, і жонка мая ў гадо́х пажылых.
І сказаў Захарыя Анёлу: «З чаго я магу гэта ведаць? Бо я стары, і жонка мая на схіле дзён сваіх».
І сказаў яму Ангел у адказ: я — Гаўрыіл, што перад Богам стаю, і пасла́ны гаварыць з табою і абвясьціць табе́ гэтае.
І, адказваючы, сказаў яму Анёл: «Я — Габрыэль, што стаю перад Богам, і пасланы гаварыць з табою і абвясціць табе гэтую радасную вестку.
І вось, будзеш ты маўчаць, і ня здолееш гаварыць да дня, калі гэтае станецца: за тое, што не паве́рыў словам маім, якія збудуцца ў свой час.
І вось, ты будзеш нямым ды не будзеш магчы гаварыць аж да дня, у які гэта здзейсніцца, таму што ты не паверыў словам маім, якія збудуцца ў свой час».
І ждаў народ Захарыю і дзівіўся, што ён марудзіць у царкве́.
І народ чакаў Захарыю, і дзівіліся, што ён так доўга бавіцца ў святыні.
Выйшаўшы-ж, ён ня мог гаварыць да іх: і пазналі, што бачыў зья́ву ў царкве́; і ён ківаў і астаўся не́мы.
Выйшаўшы, ён не мог да іх прамаўляць, дык пазналі, што ён бачыў з’яву ў святыні. А ён даваў ім знакі і застаўся нямым.
І сталася, як скончыліся дні службы яго, вярнуўся ён у дом свой.
І сталася, калі скончыліся дні службы яго, ён вярнуўся ў дом свой.
Пасьля гэтых дзён зачала Альжбе́та, жонка яго, і таілася пяць ме́сяцаў, ды гаварыла:
А праз некалькі дзён жонка яго, Лізавета, пачала дзіця; і пяць месяцаў хавалася, кажучы:
так учыніў мне́ Госпад у дні гэтыя, як глянуў на мяне́, каб зьняць з мяне́ ганьбу між людзьмі.
«Гэта ўчыніў мне Госпад у дні, у якія зірнуў на мяне, каб зняць ганьбу маю сярод людзей».
У шосты-ж ме́сяц пасланы быў Ангел Гаўрыіл ад Бога ў места Галіле́йскае, называнае Назарэт,
А ў шосты месяц быў пасланы Богам Анёл Габрыэль у горад у Галілеі, званы Назарэт,
да дзе́вы, зару́чанай з мужам іме́ньнем Язэп, з дому Давідавага; імя-ж дзе́вы — Марыя.
да Дзевы, заручанай мужу, які меў імя Язэп, з дому Давіда, а імя Дзевы — Марыя.
Ангел, увайшоўшы да яе́, сказаў: радуйся, дабрадатная! Госпад з табою; багасла́ўлена ты між жанок.
Увайшоўшы да Яе, Анёл прывітаў: «Прывітана будзь, ласкі поўная [, дабраславёная Ты між жанчынамі], Госпад з Табою».
Яна-ж, убачыўшы яго, спалохалася ад слоў яго і разважала, што-б гэта было за прывітаньне такое?
А Яна стрывожылася словам яго і думала, што гэта за прывітанне такое?
І сказаў ёй Ангел: ня бойся, Марыя; бо ты знайшла ласку ў Бога.
І гаворыць Ёй Анёл: «Не бойся, Марыя, бо знайшла Ты ласку ў Бога.
І вось зачне́ш у чэраве і народзіш Сына, і дасі Яму імя: Ісус.
І вось, пачнеш ва ўлонні і народзіш Сына, і дасі Яму імя Ісус.
Ён будзе вялікі і Сынам Найвышэйшага назаве́цца, і дасьць Яму Госпад Бог пасад Давіда, бацькі Яго,
Ён будзе вялікім і Сынам Узвышняга будзе названы, і дасць Яму Госпад Бог пасад Давіда, бацькі Яго;
і цары́ць будзе над домам Якава даве́ку, і царству Яго ня будзе канца.
і будзе Ён валадарыць над домам Якуба вечна, і валадарству Яго не будзе канца».
Марыя-ж сказала Ангелу: як гэта будзе, калі я ня знаю мужа?
Марыя ж сказала Анёлу: «Як гэта можа стацца, калі Я мужа не спазнала?»
І ў адказ сказаў ей: Дух Сьвяты найдзе́ на цябе́, і сіла Найвышэйшага ахіне́ цябе́: вось чаму й тое, што народзіцца сьвятое, Сынам Божым назаве́цца.
І, адказваючы, Анёл сказаў Ёй: «Дух Святы сыдзе на Цябе, і моц Узвышняга агарне Цябе. Той, што з Цябе народзіцца, Святым назавецца, Сынам Божым.
Вось і Альжбе́та, сваячка твая, і яна зачала сына ў ста́расьці сваёй, і гэта ўжо шосты ме́сяц у яе́, хоць і называнай няплоднай.
І вось сваячка Твая, Лізавета, і яна пачала дзіця ў старасці сваёй, і ўжо шосты месяц у той, якую завуць няплоднай,
Бо-ж у Бога ніводнае слова ня будзе немагчымым.
бо ў Бога не бывае немагчымым ніводнае слова».
І сказала Марыя: вось я — слуга Госпада; няхай ста́нецца мне́ па слову твайму. І адыйшоў ад яе́ Ангел.
Марыя ж сказала: «Вось жа, Я — служка Госпадава, хай Мне станецца паводле твайго слова». І Анёл адышоў ад Яе.
Устаўшы-ж Марыя ў тыя дні борзда пайшла ў горную краіну, у ме́ста Юдзіна.
У тыя дні Марыя, устаўшы, пайшла паспешліва ў горы, у горад Юды.
І ўвайшла ў дом Захарыі і прывітала Альжбе́ту.
І ўвайшла ў дом Захарыі, і прывітала Лізавету.
І ста́лася, як Альжбе́та ўчула прывітаньне Марыі, узварухну́лася дзіцятка ў чэраве яе́, і Альжбе́та напоўнілася Духам Сьвятым.
І, калі Лізавета пачула прывітанне Марыі, зварухнулася дзіцятка ва ўлонні яе, і Дух Святы напоўніў Лізавету,
І загаласіла моцным голасам і сказала: багасла́ўлена ты між жанок, і багасла́ўлены плод чэ́рава твайго.
і ўсклікнула яна моцным голасам, кажучы: «Дабраславёная Ты між жанчынамі, і дабраславёны плод улоння Твайго.
І адкуль гэтае мне́, што прыйшла маці Госпада майго да мяне́?
А скуль жа мне гэта, што Маці Госпада майго прыйшла да мяне?
Бо вось, як голас вітаньня твайго дайшоў да вушэй маіх, узварухнулася вясёла дзіцятка ў чэраве маім.
Вось, як толькі загучаў голас прывітання Твайго ў вушах маіх, зварухнулася з радасцю дзіцятка ў маім улонні.
І шчасьлíва паве́рыўшая: бо збудзецца сказанае ёй ад Госпада.
І шчасная Тая, што ўверыла, бо споўніцца сказанае Ёй ад Госпада».
І сказала Марыя: вяліча́е душа мая́ Госпада;
І сказала Марыя: «Узвялічвае душа Мая Госпада,
і ўзрадаваўся дух мой у Богу Спасіцелю маім,
і ўзрадаваўся дух Мой у Богу, Збаўцы Маім,
што глянуў Ён на пакорнасьць рабы свае́, бо адгэтуль шчасьліваю называцімуць мяне́ ўсе́ роды,
бо зірнуў Ён на пакорлівасць служкі Сваёй. Вось, адгэтуль шчаснай называць Мяне будуць усе роды,
бо вялікае ўчыніў мне́ Дужы́; і сьвятое імя Яго;
бо зрабіў Мне вялікае Магутны, і святое імя Яго,
і міласьць Яго ў роды радоў для тых, што баяцца Яго.
і міласэрнасць Яго з пакалення ў пакаленне тым, што баяцца Яго.
Учыніў сілу рукой сваёй; рассе́яў гордых думкамі сэрца іх;
Выявіў магутнасць рукі Сваёй, разагнаў пыхлівых у намеры сэрца свайго,
адабраў у моцных пасады, узьвялічыў пакорных,
спіхнуў моцных з пасада і ўзвысіў пакорлівых;
галодных здаволіў дабром, а багатыроў адпусьціў ні з чым.
галодных насыціў даброццем, а багацеяў адправіў ні з чым.
Прыняў Ізраіля, слугу свайго, успомніў міласьць,
Прытуліў Ізраэля, паслугача Свайго, памятаючы на міласэрнасць,
як гаварыў да айцоў нашых, да Аўраама і насе́ньня яго даве́ку.
як прадказаў бацькам нашым, Абрагаму і нашчадкам яго навечна».
Прабыла-ж Марыя з ёю каля трох ме́сяцаў і вярнулася ў дом свой.
Ды заставалася з ёю Марыя каля трох месяцаў, і вярнулася ў Свой дом.
Альжбе́це-ж настаў час радзіць, і яна ўрадзіла сына.
А Лізавеце настаў час нарадзіць, і яна нарадзіла сына.
І пачулі сусе́дзі ды сваякі яе́, што ўзьвялічыў Госпад міласьць сваю над ёю, і це́шыліся з ёю.
Яе суседзі і сваякі, пачуўшы, што ўзвялічыў Госпад у ёй Сваю міласэрнасць, радаваліся разам з ёю.
У восмы дзе́нь прыйшлі абрэзаць дзіцятка і хаце́лі назваць яго па іме́ньню бацькі яго Захарыям.
І сталася: у восьмы дзень сабраліся яны абрэзаць хлопчыка ды назваць яго імем бацькі яго, Захарыем.
На гэтае маці яго сказала: не́, а назваць яго Іоанам.
І, адказваючы, маці яго сказала: «Ніякім чынам, але будзе названы Ян».
І сказалі ёй: нікога няма ў родзе тваім, хто зваўся-б гэтым іме́ньнем.
І сказалі ёй: «У родзе тваім няма нікога, хто б называўся гэтым імем».
І пыталіся на міга́х у бацькі, як бы ён хаце́ў назваць яго.
Дык пыталі на мігі ў бацькі яго, як ён хацеў бы назваць яго.
Ён зажадаў дошчачку і напісаў: Іоан імя яму. І ўсе́ дзівіліся.
А той запатрабаваў табліцы і напісаў словамі: «Ян імя яго». Дык здзівіліся ўсе.
І ў той жа час расчыніліся вусны яго і язык яго, і ён стаў гаварыць, багасла́ўлючы Бога.
А ў гэты момант раскрыліся вусны яго ды развязаўся язык яго і стаў гаварыць, дабраслаўляючы Бога.
І страх узьняўся сярод сусе́дзяў іх; і расказвалі пра ўсё гэтае па ўсёй нагорнай старане́ Юдэйскай.
Дык ахапіў страх усіх іх суседзяў, і па ўсіх гарах Юдэі разнесліся словы пра ўсё гэта.
І ўсе́ чуўшыя ўзялі гэтае да сэрца свайго і гаварылі: што-ж гэта будзе за дзіця? І рука Госпадава была з ім.
А ўсе, што пра гэта пачулі, разважалі ў сэрцы сваім, кажучы: «Кім жа будзе гэта дзіця?» Бо рука Госпадава была з ім.
І Захарыя, бацька яго, напоўніўся Сьвятым Духам і прарочыў, кажучы:
І Захарыя, бацька яго, напоўнены Духам Святым, праракаваў гэтыя словы:
Багасла́ўлены Госпад Бог Ізраіляў, што адве́даў народ свой і даў выбаўле́ньне яму;
«Дабраславёны Госпад, Бог Ізраэля, бо наведаў і адкупіў народ Свой,
і падняў рог спасе́ньня нашага ў доме Давіда, слугі Свайго,
і падняў рог збаўлення нашага ў доме Давіда, паслугача Свайго,
(як апавясьцíў вуснамі быўшых ад ве́ку сьвятых прарокаў Сваіх),
як прадказаў вуснамі святых прарокаў Сваіх, якія жылі ад [пачатку] вякоў,
спасе́ нас ад ворагаў нашых і ад рукі ўсіх ненавíдзячых нас;
збаўленне ад ворагаў нашых ды з рук тых, што ненавідзяць нас;
і ўчы́ніць ла́ску бацьком нашым і спамяне́ сьвяты тастамант свой,
каб учыніць міласэрнасць бацькам нашым, помнячы святы запавет Свой,
прысягу, што кляўся Аўрааму, бацьцы нашаму, даць нам,
і прысягу, якую даў Абрагаму, бацьку нашаму, даць нам,
не з баязьні, па выбаўле́ньні з рукі ворагаў нашых
каб без страху, свабодныя ад рук ворагаў, служылі Яму
служыць Яму ў сьвятасьці і праўдзе перад ім у-ва ўсе́ дні жыцьця нашага.
ў святасці і справядлівасці перад Ім ва ўсе дні нашы.
І ты, дзіцятка, назавешся прарокам Усявышняга, бо пройдзеш напе́рад прад абліччам Госпада — прыгатаваць шляхі Яму,
І ты, дзіця, названы будзеш прарокам Узвышняга, бо пойдзеш перад абліччам Госпада, рыхтаваць дарогі Яму,
даць народу пазнаць спасе́ньне ў адпушчэньні грахоў яго,
каб даць народу Яго навуку збаўлення ў адпушчэнні грахоў іх
па ўну́транаму міласэрдзю Бога нашага, якім адве́даў нас Усход з вышыні,
праз міласэрнасць бязмежную Бога нашага, у якой Ён наведаў нас, сыходзячы з вышыняў,
прасьвяціць тых, што ў це́мры і ў цяню́ сьмяротным, пакіраваць ногі нашыя, на дарогу міра.
каб асвяціць тых, што сядзяць у поцемках і ў засені смерці, каб накіраваць ногі нашы на шлях супакою».
Дзіця-ж узрастала і ўмацоўвалася духам, і было ў пустынях да дня зьяўле́ньня свайго Ізраілю.
А дзіця расло і ўзмацоўвалася ў духу, і заставалася ў пустыні аж да дня свайго з’яўлення перад Ізраэлем.