Лукаша 1 разьдзел

Паводле Лукаша Сьвятое Дабравесьце
Пераклад Чарняўскага 2017 → Пераклад Міхася Міцкевіча

 
 

Паколькі многія ўжо спрабавалі скласці аповед пра падзеі, якія ў нас адбыліся,
 
Так як іншыя браліся ўкладаць аповесьці пра добра вядомыя між намі падзеі,

як пераказалі нам тыя, што ад пачатку самі бачылі і былі паслугачамі Слова,
 
І як пераказалі нам тыя, якія ад самага пачатку былі вачавідцамі й служыцелямі Слова,

таксама і я, старанна разгледзеўшы ўсё ад пачатку, рашыўся па парадку апісаць табе, годны Тэафіле,
 
Гэтак і я прызволіў сабе, добра разьведаўшы ўсё ад пачатку, папарадку апісаць табе, высокадастойны Тэафіле,

каб ты ўсведаміў непарушнасць слоў, у якіх ты быў навучаны.
 
Каб уверыўся ты ў праўдзівасьць таго вучэньня, у якім быў настаўлены.

У дні Ірада, цара Юдэі, жыў адзін святар на імя Захарыя, з Абіявай чаргі. Ён меў жонку, з дачок Ааронавых, імя яе Лізавета.
 
Быў у дні Ірада, караля Юдэйскага, сьвячэньнік з чаргі Авіевай, на імя Захары, і жана яго з дочак Ааронавых, а імя ёй — Альжбета.

Яны абое былі справядлівымі перад Богам, беззаганна спаўняючы ўсе пастановы і прыказанні Госпадавы.
 
Былі-ж яны абое праведныя прад Богам, беззаганна трымаючыся прыказаньня і законаў Гасподніх.

Ды не мелі дзіця, бо Лізавета была няплоднай, а абое былі ўжо на схіле дзён сваіх.
 
І ня было ў іх дзіцяці, бо Альжбета была няплодная, і абое былі ўжо паджылыя ў гадох сваіх.

І сталася, калі ён адбываў службу святарскую перад Богам у сваёй чарзе,
 
Аднойчы, калі ён у парадку чаргі свае служыў прад Богам,

па жэрабі, як была традыцыя ў святароў, выпала яму ўвайсці ў святыню Госпадаву для каджэння,
 
Выпала яму, паводля ўкладу сьвятарскага, ўвайсьці ў Сьвятыню Гасподнюю кадзіць.

а ўсё мноства народа ў час каджэння малілася звонку.
 
А ўся маса народу ў часе каджэньня малілася вонках.

І з’явіўся перад ім Анёл Госпадаў, стоячы па правым баку ахвярніка каджэння,
 
І сталася: зьявіўся яму ангел Божы, стоячы з правага боку кадзільнага ахвярніка.

дык Захарыя стрывожыўся, бачачы [гэта], ды [вялікі] страх ахапіў яго.
 
Захары, убачыўшы яго, сумеўся, і страх агарнуў яго.

Тады Анёл прамовіў да яго: «Не бойся, Захарыя, бо пачута маленне тваё, вось жа, жонка твая Лізавета народзіць табе сына, і назавеш яго Янам.
 
Ангел-жа сказаў яму: — ня бойся, Захары, бо выслухана малітва твая, і жана твая Альжбета народзіць табе сына, і дасі яму імя — Ян.

Ды будзе табе радасць і пацеха, ды многія будуць радавацца з яго нараджэння.
 
І будзе табе радасьць і ўцеха, і многія ўзрадуюцца з нараджэньня яго.

Ён будзе вялікім на віду Госпада, і не будзе піць віна і сіцэры, ды яшчэ ад улоння маці сваёй будзе напоўнены Духам Святым,
 
Бо ён вялікі будзе прад Госпадам, ня будзе піць віна й пітва крэпкага, і напоўніцца Духам Сьвятым яшчэ ў улоньні маці свае.

і многіх сыноў Ізраэля наверне да Госпада, Бога іх.
 
І многіх сыноў Ізраілевых прыверне да Госпада Бога іх.

І пройдзе перад Ім у духу і магутнасці Іллі, каб звярнуць сэрцы бацькоў да дзяцей, а непаслухмяных — да мудрасці справядлівых, каб падгатаваць Госпаду народ падрыхтаваны».
 
І пярэйдзе перад Ім у духу й сіле Ільлі, каб прывярнуць сэрцы бацькоў да дзецей, а нявернікаў да мудрасьці праведнікаў, каб паставіць прад Госпадам народ прыгатаваны.

І сказаў Захарыя Анёлу: «З чаго я магу гэта ведаць? Бо я стары, і жонка мая на схіле дзён сваіх».
 
І сказаў Захары ангелу: — пачым я пазнаю гэта? бо я ўжо стары, і жана мая ў гадох паджылых.

І, адказваючы, сказаў яму Анёл: «Я — Габрыэль, што стаю перад Богам, і пасланы гаварыць з табою і абвясціць табе гэтую радасную вестку.
 
Ангел у адказ сказаў яму: — я Габрыель, прад Богам пастаўлены, і пасланы гаварыць з табою й абвесьціць табе гэтую дабравесьць.

І вось, ты будзеш нямым ды не будзеш магчы гаварыць аж да дня, у які гэта здзейсніцца, таму што ты не паверыў словам маім, якія збудуцца ў свой час».
 
Вось-жа ты анямееш, і ня будзеш магчы гаварыць аж да дня, у якім гэта станецца, за тое, што ты не паверыў словам маім, якія збудуцца ў часе сваім.

І народ чакаў Захарыю, і дзівіліся, што ён так доўга марудзіць у святыні.
 
Тымчасам народ чакаў Захарыя й дзівіўся, што ён марудзіць у храме.

Выйшаўшы, ён не мог да іх прамаўляць, дык пазналі, што ён бачыў з’яву ў святыні. А ён падаваў ім знакі і заставаўся нямым.
 
Калі-ж ён выйшаў, то ня мог гаварыць да іх; і яны зразумелі, што ён бачыў прывід у храме; а ён толькі паказваў на мігі, і астаўся нямым.

І сталася, калі скончыліся дні службы яго, ён вярнуўся ў дом свой.
 
А калі скончыліся дні службы ягонай, вярнуўся ў дом свой.

А праз некалькі дзён жонка яго, Лізавета, пачала дзіця; і пяць месяцаў хавалася, кажучы:
 
Па тых-жа днёх зачала Альжбета, жана ягоная, і таілася пяць месяцаў і гаварыла:

«Гэта ўчыніў мне Госпад у дні, у якія зірнуў на мяне, каб зняць ганьбу маю сярод людзей».
 
— Так учыніў мне Гаспад у дні гэтыя, калі ўважыў на мяне, каб зьняць з мяне ганьбу між людзьмі.

А ў шосты месяц быў пасланы Богам Анёл Габрыэль у горад у Галілеі, званы Назарэт,
 
На шостым-жа месяцы пасланы быў ангел Гаўрыель ад Бога ў места Галілейскае, званае Назарэт;

да Дзевы, заручанай мужу, які меў імя Язэп, з дому Давіда, а імя Дзевы — Марыя.
 
Да Дзевы, заручанай з мужам, на імя Язэп, з дому Давыдавага, а імя Дзевы — Марыя.

Увайшоўшы да Яе, Анёл прывітаў: «Радуйся, ласкі поўная, дабраславёная Ты між жанчынамі, Госпад з Табою».
 
І ўвайшоўшы да яе, ангел прамовіў: — радуйся, добрадарная! Гаспад з табою! дабраславёная ты між жанчын.

А Яна стрывожылася словам яго і думала, што гэта за прывітанне такое?
 
Яна-ж, убачыўшы яго, затрывожылася ад слоў ягоных і разважала: што-б значыла прывітаньне гэткае?

І гаворыць Ёй Анёл: «Не бойся, Марыя, бо знайшла Ты ласку ў Бога.
 
І сказаў ёй Ангел: — ня бойся, Марыя, вось здабыла ты ласку ў Бога.

І вось, пачнеш ва ўлонні і народзіш Сына, і дасі Яму імя Ісус.
 
І ты зачнеш у ўлоньні сваім і народзіш Сына, і дасі Яму імя Ісус.

Ён будзе вялікім і Сынам Узвышняга будзе названы, і дасць Яму Госпад Бог пасад Давіда, бацькі Яго;
 
Ён будзе вялікім і Сынам Найвышэйшага назавецца; і дасьць Яму Гаспад Бог пасад Давыда, айца Ягонага.

і будзе Ён валадарыць над домам Якуба вечна, і валадарству Яго не будзе канца».
 
І ўладарыць будзе над домам Якуба навек, і Ўладарству Яго ня будзе канца.

Марыя ж сказала Анёлу: «Як гэта можа стацца, калі Я мужа не спазнала?»
 
Марыя-ж сказала Ангелу: — як-жа гэта станецца, калі я мужа ня знаю?

І, адказваючы, Анёл сказаў Ёй: «Дух Святы сыдзе на Цябе, і моц Узвышняга агарне Цябе. Таму, што з Цябе народзіцца, Святое, назавецца Сынам Божым.
 
І Ангел у адказ сказаў ёй: — Дух Сьвяты найдзе на цябе, і сіла Найвышэйшага ахіне цябе, таму й народжанае Сьвятое Сынам Божым назавецца.

І вось сваячка Твая, Лізавета, і яна пачала дзіця ў старасці сваёй, і ўжо шосты месяц у той, якую завуць няплоднай,
 
Вось і Альжбета, сваячка твая, называная няплоднаю, і яна зачала сына ў старасьці сваёй, і гэта ўжо шосты месяц у яе.

бо ў Бога не бывае немагчымым ніводнае слова».
 
Бо-ж у Бога не зьняважыцца ніводнае слова.

Марыя ж сказала: «Вось жа, Я — служка Госпадава, хай Мне станецца паводле твайго слова». І Анёл адышоў ад Яе.
 
Тады Марыя сказала: — я слуга Гаспада, няхай станецца мне подля слова твайго; і адыйшоў ад яе Ангел.

У тыя дні Марыя, устаўшы, пайшла паспешліва ў горы, у горад Юды.
 
І вось, у дні тыя, Марыя, ўстаўшы, сьпешна пайшла ў горную краіну, у места Юдава.

І ўвайшла ў дом Захарыі, і прывітала Лізавету.
 
І ўвайшла ў дом Захарыя й вітала Альжбету.

І, калі Лізавета пачула прывітанне Марыі, зварухнулася дзіцятка ва ўлонні яе, і Дух Святы напоўніў Лізавету,
 
І сталася: калі пачула Альжбета вітаньне Марыіна, узыгралася дзіцятка ў улоньні яе; і пранялася Альжбета Духам Сьвятым.

і ўсклікнула яна моцным голасам, кажучы: «Дабраславёная Ты між жанчынамі, і дабраславёны Плод улоння Твайго.
 
І ўсклікнула моцным голасам, прамовіўшы: — дабраславёна ты між жанчын, і дабраславёны плод улоньня твайго!

А скуль жа мне гэта, што Маці Госпада майго прыйшла да мяне?
 
І скуль-жа мне гэта, што маці Госпада майго прыйшла да мяне?

Вось, як толькі загучаў голас прывітання Твайго ў вушах маіх, зварухнулася з радасцю дзіцятка ў маім улонні.
 
Бо калі голас вітаньня твайго дайшоў да слыху майго, радасна ўзыграла дзіцятка ў улоньні маім.

І шчасная Тая, што ўверыла, бо споўніцца сказанае Ёй ад Госпада».
 
І шчасьлівая ты, што паверыла, бо збудзецца сказанае ад Госпада.

І сказала Марыя: «Узвялічвае душа Мая Госпада,
 
І прамовіла Марыя: — вялічае душа мая Госпада,

і ўзрадаваўся дух Мой у Богу, Збаўцы Маім,
 
І ўзрадаваўся дух мой у Богу Спасе маім.

бо зірнуў Ён на пакорлівасць служкі Сваёй. Вось, адгэтуль шчаснай называць Мяне будуць усе роды,
 
Бо ўзглянуў Ён на пакорнасьць слугі Свае, і ад дзён гэтых уласкавёнай будуць зваць мяне ўсе роды.

бо зрабіў Мне вялікае Магутны, і святое імя Яго,
 
Бо велікае ўчыніў мне Моцны, і Сьвятое Імя Яго.

і міласэрнасць Яго з пакалення ў пакаленне тым, што баяцца Яго.
 
І міласьць Яго з роду ў род для тых, хто баяцца Яго.

Выявіў магутнасць рукі Сваёй, разагнаў пыхлівых у намеры сэрца свайго,
 
Выявіў магутнасьць рукі Сваей, расьвеяў пагардлівых у помыслах сэрцаў іхных;

спіхнуў моцных з пасадаў і ўзвысіў пакорлівых;
 
Пазьнімаў уладных з прастолаў і ўзьняў пакорных;

галодных насыціў даброццем, а багацеяў адправіў ні з чым.
 
Надзяліў галодных дабром, і багацеяў зьвёў да спусьцізны.

Прытуліў Ізраэля, слугу Свайго, памятаючы на міласэрнасць,
 
Успаняў Ізраіля, слугу Свайго, памянуўшы міласэрдзем Сваім;

як прадказаў бацькам нашым, Абрагаму і нашчадкам яго навечна».
 
Як прамоўляў айцам нашым — Абрагаму й патомству ягонаму на векі.

Ды заставалася з ёю Марыя каля трох месяцаў, і вярнулася ў Свой дом.
 
Прабыла-ж Марыя з ёю каля трох месяцаў ды вярнулася ў дом свой.

А Лізавеце настаў час нарадзіць, і яна нарадзіла сына.
 
Альжбете-ж настаў час радзіць, і яна нарадзіла сына.

Яе суседзі і сваякі, пачуўшы, што ўзвялічыў Госпад у ёй Сваю міласэрнасць, радаваліся разам з ёю.
 
І дачуліся суседзі й сваякі яе, што абдарыў яе Гаспад міласьцю Сваею, і радаваліся з ёю.

І сталася: у восьмы дзень сабраліся яны абрэзаць хлопчыка ды назваць яго імем бацькі яго, Захарыем.
 
І вось надыйшоў восьмы дзень, калі прыйшлі абрэзаць дзіцятка, і хацелі назваць яго імем бацькі ягонага — Захары.

І, адказваючы, маці яго сказала: «Ніякім чынам, але будзе названы Ян».
 
Але маці запярэчыла, сказаўшы: — не, няхай названы будзе Ян.

І сказалі ёй: «У родзе тваім няма нікога, хто б называўся гэтым імем».
 
І сказалі ёй: — няма-ж нікога ў родзе тваім, хто-б зваўся імём гэтым.

Дык пыталі на мігі ў бацькі яго, як ён хацеў бы назваць яго.
 
Тады на мігі пыталіся ў бацькі яго, як-бы ён хацеў назваць яго.

А той запатрабаваў дошчачку і напісаў словамі: «Ян імя яго». Дык здзівіліся ўсе.
 
Ён-жа зажадаў дошчачку й напісаў: Ян — імя яму; усе-ж задзівіліся.

А ў гэты момант раскрыліся вусны яго ды развязаўся язык яго і стаў гаварыць, дабраслаўляючы Бога.
 
І ўраз-жа расчыніліся вусны ягоныя й разьвязаўся язык, і ён пачаў гаварыць, праслаўляючы Бога.

Дык ахапіў страх усіх іх суседзяў, і па ўсіх гарах Юдэі разнесліся словы пра ўсё гэта.
 
І праняў страх ўсіх суседзяў, і расказвалі пра ўсё гэта па ўсей горнай краіне Юдэйскай.

А ўсе, што пра гэта пачулі, разважалі ў сэрцы сваім, кажучы: «Кім жа будзе гэта дзіця?» Бо рука Госпадава была з ім.
 
Усе, хто чулі гэтае, прынялі ўсё да сэрца свайго й гаварылі: — што-ж будзе з дзіцяці гэтага? і рука Гасподняя была з ім.

І Захарыя, бацька яго, напоўнены Духам Святым, праракаваў кажучы:
 
Захары-ж, бацька яго, напоўніўся Духам Сьвятым і прарочыў, прамаўляючы:

«Дабраславёны Госпад, Бог Ізраэля, бо наведаў і адкупіў народ Свой,
 
— Сьвятаслаўлен Гаспад Бог Ізраілеў, Ён адведаў і ўчыніў выбаўленьне народу Свайму.

і падняў рог збаўлення нашага ў доме Давіда, паслугача Свайго,
 
І ўзьняў голас збавеньня нашага ў доме Давыда, слугі Свайго;

як прадказаў вуснамі святых прарокаў Сваіх, якія жылі ад пачатку вякоў,
 
Як абвесьціў вуснамі былых ад веку сьвятых прарокаў Сваіх:

збаўленне ад ворагаў нашых ды з рук тых, што ненавідзяць нас;
 
Збавеньне ад ворагаў нашых і ад рукі ўсіх ненавісьнікаў нашых;

каб учыніць міласэрнасць бацькам нашым і ўспомніць святы запавет Свой,
 
Праявіць міласьць да бацькоў нашых і ўспамяне Сьвяты Запавет Свой.

і прысягу, якую даў Абрагаму, бацьку нашаму, даць нам,
 
Прырачэньнем, якое даў айцу нашаму Абрагаму, абдарыць нас;

каб без страху, свабодныя ад рук ворагаў нашых, служылі Яму
 
Каб выбаўленыя з рукі ворагаў нашых,

ў святасці і справядлівасці перад Ім ва ўсе дні жыцця нашага.
 
Мы бяз боязьні служылі Яму ў сьвятасьці й праўдзе прад Ім праз усе дні жыцьця нашага.

І ты, дзіця, названы будзеш прарокам Узвышняга, бо пойдзеш перад абліччам Госпада, рыхтаваць дарогі Яму,
 
І ты, дзіцятка, прарокам Найвышэйшага назавешся, бо прадстанеш прад абліччам Госпада прыгатаваць шляхі Яму.

каб даць народу Яго навуку збаўлення ў адпушчэнні грахоў іх
 
Падаць людзям сваім сьведамасьць збаўленьня праз адпушчэньне грахоў іхных.

праз міласэрнасць бязмежную Бога нашага, у якой Усход наведаў нас, сыходзячы з вышыняў,
 
Праз міласэрную літасьць Бога нашага, у якой адведаў нас Усход з вышыняў,

каб асвяціць тых, што сядзяць у поцемках і ў засені смерці, каб накіраваць ногі нашы на шлях супакою».
 
Прасьвяціць тых, хто ў цемры й змроку сьмяротным, накіраваць ногі нашыя на дарогу згоды.

А дзіця расло і ўзмацоўвалася духам, і заставалася ў пустыні аж да дня свайго з’яўлення перад Ізраэлем.
 
Дзіця-ж узрастала і ўмацоўвалася духам, і было ў пустынях аж да дня зьяўленьня свайго Ізраілю.